Kvı-iń jibıin dedi me?

О́ńir basshysynyń sózine qaraǵanda, sońǵy aptadan beri jedel járdem shaqyrýlarynyń sany aıtarlyqtaı kemigen kóri­ne­di. Mysaly, maýsymnyń sońy jáne shilde aıynyń basyn­da­ǵy qaýyrt kezeńde jiti res­pıra­torlyq vırýstyq ınfeksııa jáne pnevmonııa belgileri bar naýqastar úshin shaqyrýlar sany 2,5 myńǵa deıin jetse, sońǵy kúnderi bar-joǵy 320 shaqy­rý tirkelip, aýrýhanaǵa jat­qyzyl­ǵan­dardyń sany 100 adamnan az bolǵan.

Al jalpy jaǵdaı týraly aıtar bolsaq, oblystaǵy provı­zorl­yq jáne ınfeksııalyq gos­pı­­taldardaǵy barlyǵy 4 427 tósektik orynnyń 1 746-sy ǵana bos emes eken. Iаǵnı qazirgi ýaqyt­ta osynsha pasıent em-dom alyp jatyr, qalǵan oryndar bos. Infeksııalyq   stasıo­nar­lar­daǵy júkteme úlesi 38%-dy qurasa, provı­zorlyqtaǵy kór­set­kish 42%-ǵa teń kórinedi.

Koronavırýs kúsheıip, óziniń sharyqtaý shegine jetken kezde oblystyń qalalaryndaǵy keıbir qonaqúıleri, joǵary oqý oryndarynyń jataqhanalary gospıtalǵa aınaldyrylǵan bo­­latyn. Endi olar jaǵdaıǵa baı­­lanysty konservasııa­la­na­dy. Degenmen indettiń ekinshi tolqyny bola qalǵan jaǵ­daı­da naýqastardy ornalas­ty­rý úshin materıaldyq-teh­nı­ka­­lyq jabdyqtar sol jerde qal­dy­ry­la­dy.

­Qazirgi tańda oblysta koro­na­vırýs ınfeksııasynyń qaı­ta órshý yqtımaldyǵyna daıar­lyq jumystary bastalyp ketken. О́ńir basshysynyń ózi ­epı­de­mııalyq ahýaldyń jaq­sar­ýy bosańsýǵa esh negiz ber­meı­ti­nin osy aptada bolǵan apparat jıy­nynda atap ótti.

– Jalpy, aýrýshańdyq tu­raq­ty túrde tómendeýde dep aıtý­ǵa negiz bar. Gospıtaldarda bos oryndar kóp. Dınamıka oń, ony ári qaraı da saqtaý kerek. Den­saýlyq saqtaý júıesin kúz­gi-qysqy kezeńdegi jumysqa daıar­­laý mańyzdy mindettiń biri bolmaq. KVI-diń ekinshi tolqyny bolýy múmkin degen boljam bar. Biz turǵyndarǵa barlyq qajetti medı­sınalyq kómekti kórsetýge baryn­sha daıyn bolýymyz kerek, – dedi Jeńis Qasymbek.

Al oblystyq densaýlyq saq­taý basqarmasynyń basshysy Erjan Nurlybaev qazirgi jaǵ­daıǵa sholý jasaı kelip, mynadaı derekterdi alǵa tartty: «Búgingi tańda Qaraǵandy oblysynda indetti juqtyrýdyń 8 058 oqıǵasy tirkelgen. Aýrý­dyń ósýi 1,5%-dy quraıdy. О́ki­nish­ke qaraı, 81 adam indetten qaıtys boldy, 4 926 naýqas jazylyp shyqty. Sońǵy eki apta­da­ǵy taldaý epıdjaǵdaıdyń jaq­sarǵanyn, aýrýshańdyq tó­men­­degenin kórsetedi. Tósek qo­ry­nyń júktemesi de azaıdy. Infek­sııalyq kereýetter 47%-ǵa, provızorlyq kereýetter 50% júktememen jumys isteýde».

Aıryqsha atap ótetin jaıt, oblysta dári-dármekpen qam­ta­masyz etýdiń túbegeıli jaq­sar­ǵany baıqalady. Stasıo­nar­lar­da qajetti preparattardyń jetkilikti qory bar eken. Oblys emha­nalaryna pnevmonııadan úı jaǵdaıynda emdeletin naýqas­tar­dy qamtamasyz etý úshin antıbıotıkter túsken. Sondaı-aq dárihana jelilerinde de tap­shylyq máselesi sheshilgen dep se­nimmen aıtýǵa bolady, deıdi den­saýlyq saqtaý basqar­ma­sy­nyń jaýapty mamandary.

Sońǵy aptada oblysta 1 300 ottegi konsentratory, 90 dana ókpe­ni jasandy jedeldetý apparaty, 645 pýlsoksımetr jáne 25 zamanaýı rentgen-apparat alynǵan. Medısınalyq gaz berý­diń segiz júıesin ornatý josparda bar. Kúzgi-qysqy kezeńde taǵy 1 500 pýlsoksımetr, 500 ottegi konsentratory satyp alynbaq. Jalpy, qyrkúıek aıyn­da res­pýb­lıkalyq bıýdjet ese­binen Qaraǵandy oblysyna 302 dana ókpeni jasandy jeldetý apparatyn satyp alýǵa qarajat bólinedi degen jaǵymdy jańalyq bar.

Sondaı-aq kompıýterlik tomograftar men sıfrly rentgen-apparattardyń sany artady, PTR-dıagnostıka jelisin keńeı­tý de iske asyrylmaq. Al qys aılarynyń basynda taǵy bes kompıýterlik tomograf paıda­la­ný­ǵa berilmek.

Osydan biraz buryn oblys boıynsha medısına kadrlarynyń jetispeýshiligi týraly áńgime qozǵal­ǵan bolatyn. Qazir bul máse­leniń de sheshimi tabylǵanǵa uqsaıdy: bıyl medısınalyq jo­ǵary oqý oryndarynyń 360 túle­gin jumysqa ornalastyrý josparǵa alynypty. Oblystyń qalalary men aýdandarynda olar­dy baspanamen qamtamasyz etý isi uıymdastyrylmaq.

Bıylǵy qyrkúıek aıynda Jezqazǵan qalasynda 300 tósek­tik modýldik aýrýhananyń qury­ly­sy bastalady. Sondaı-aq Shahtınsk qalasyndaǵy juqpaly aýrýlar bólimshesin jóndeý jumystary jalǵasýda, Balqash jáne Jezqazǵandaǵy juqpaly aýrý­lar aýrýhanalaryn jáne Temir­­taý­daǵy provızorlyq bó­lim­­sheni jóndeý úshin jobalyq-smetalyq qujattamalardyń mem­le­kettik saraptamasy aıaqtalýǵa jaqyn.

Osy oraıda oblysta «Dári­ger­lerge myń alǵys!» aksııa­synyń kúsh ala bastaǵanyn aıt­paı ketýge taǵy bolmaıdy. Mysa­ly, oblystaǵy Aqtoǵaı aýda­nynyń belsendi azamattary ottegi konsentratorlaryn, pýlsoksımetrler, Bobrov apparattaryn jáne basqa da jabdyqtardy satyp alýǵa 2,5 mln teńgege jýyq qarajat jınaǵan. Sondaı-aq Shet aýdanyndaǵy Aqadyr kentiniń aýrýhanasyna jergilikti kásipker Áset Dandybaevtyń «Nıva» markaly avtokólik syılaǵany da qaltaly azamattardyń kóbine úlgi bolýǵa turarlyq is. Sharapatty sharýaǵa Qarqaraly aýdanynyń týmalary da ózderiniń qomaqty úlesterin qosty. Kásipkerler Nurlan Musıpov pen Ermurat Zeıneshev, Qaraǵandydaǵy «Taza­lyq Ekspert» JShS-niń bas­shylary óz qarajattaryna segiz ottegi konsentratoryn satyp alyp, Qarqaraly qalasy men Egin­di­bulaq kentiniń aýrýhana­la­ryna jetkizdi. Al munyń aldynda «Temirzat» JShS-niń basshysy Aıdyn Mezgilbaev ottegi konsentratoryn Qarqaraly aýdanynyń ortalyq aýrýhanasyna tartý etken bolatyn.

Mundaı sıpattaǵy qaıy­rym­dy ister Sátbaev qalasynda da kórinis tapqan. Munda kún saıyn 700-den astam erikti muqtaj jandarǵa kómek kórsetedi. Ka­ran­­­tın kezinde eriktiler onda­ǵan aksııa ótkizip, myńdaǵan qala turǵyndaryna kómektesti. Jastar 100 jalǵyz basty qart adamǵa 200 qap parasetamol men aspı­rın dárilerin jetkizýge qol ushyn bergen. Jergilikti kásip­kerler de ıgi is-sharadan shet qalmady. Olar ortalyq aýrý­hananyń juqpaly aýrýlar bólimine 113 dana tósek jab­dy­ǵyn, 50 súlgi, 1 myń maska, 250 PChK kombınezony, 18 ottegi konsentratory, 25 pýlsoksımetr jáne basqa da qajetti zattardy tartý etti.

Qaraǵandy oblysynyń qala­lary men aýdandarynda keńi­nen óris alǵan mundaı qaıy­rym­dylyq aksııalary alda-jalda koronavırýstyń kezekti tol­qy­ny qaýip tóndirer bolsa, el aman­dy­ǵyn saqtaý jolyndaǵy alynbas qamal­dyń ketigin tapqan bir-bir kirpishi bolary sózsiz.

Qaraǵandy oblysy