Úkimet • 06 Tamyz, 2020

Koronavırýspen kúres nátıje berýde

26 ret kórsetildi

Premer-Mınıstr Asqar Mamınniń tóraǵalyǵymen ótken Úkimettiń selektorlyq otyrysynda epıdemııaǵa qarsy sharalardy iske asyrý barysy qaraldy.

Taralý qarqyny tómendep keledi

Tamyzdyń basyndaǵy jaǵdaı boıynsha Qazaqstanda 93 820 naýqas tirkeldi. 27 597 adam em alýda, 65 132 (69,4 %) adam emdelip shyqty, 1091 adam kóz jum­dy. Jalpy, elimiz boıynsha ótken apta­da­ǵy kórsetkishpen salystyrǵanda aýrý juq­tyrǵandardyń tirkelý qarqyny 18 %-ǵa tómendedi.

Densaýlyq saqtaý mınıstri A.Soı koronavırýs ınfeksııasynyń rastalǵan jaǵdaılarynyń táýliktik ósimi 1,2%-dan aspaıtynyn, bul kórsetkish kún saıyn tómendep kele jatqanyn, aýrýhanalardyń júktemesi 36%-ǵa tómendegenin aıtty. Infeksııanyń reprodýktıvtilik dınamıkasy (bir naýqastan aýrýdy juqtyrǵan adamdar sany boıynsha) koronavırýs ınfeksııasynyń rastalǵan jaǵdaılaryn tirkeý negizinde esepteledi. Sol boıynsha 23 shildeden bastap ınfeksııa taralýynyń turaqty túrde tómendeý úrdisi baıqalady. 4 tamyzdaǵy jaǵdaı boıynsha bul kórsetkish 0,89 deńgeıge deıin tómendedi. Demek, engizilgen karantınniń jáne jaǵdaıdy turaqtandyrý sharalarynyń tıimdiligi dáleldenýde.

Mınıstr aıtqandaı, maska kııý talaby árbir qazaqstandyqqa qatysty. Mınıstrlik maska taǵý tıimdiliginiń halyqaralyq tájirıbesine taldaý júrgizip, 1 aıdan keıin maska rejiminiń mýltıplıkatıvti áseri vırýstyń taralýyn 4 esege deıin tómendetetinine kóz jetkizildi.

«Eger maska taqqan adamnyń vırýs juqtyrý yqtımaldyǵy 30%-ǵa az bolsa, bul bir aıdan keıin juqtyrǵan adamdardyń 300-den 85-ke deıin azaıýyna áser etedi. Sóıtip áleýmettik qashyqtyqty saqtaýmen qosa alǵanda, mýltıplıkatıvti áser aıyna 1 adamǵa deıin ǵana juqtyrý deńgeıine jetedi», dedi Densaýlyq saqtaý mınıstri.

A.Soı sonymen qatar maska taǵý bo­ıynsha sanıtarlyq-profılaktıkalyq is-sharalardy uıymdastyrý jáne ótkizý týraly buıryqqa engizilgen ózgeristerge toqtaldy.

«Maskany qoǵamdyq oryndarda, halyqqa qyzmet kórsetýge jáne demalysqa arnalǵan úı-jaılarda, qoǵamdyq kólikte taǵý mindetti. Bes jasqa deıingi balalar, áleýmettik araqashyqtyqty saqtaǵan jaǵdaıda jeke, 5 adamnan aspaıtyn toptyq sportpen shuǵyldaný kezinde, densaýlyǵyna zııany bar adamdar taqpaýyna bolady. Sondaı-aq qoǵamdyq tamaqtaný oryndarynda ashyq aýada áleýmettik ara qashyqtyqty saqtaı otyryp maskasyz júrýge bolady», dedi vedomstvo basshysy.

Aptanyń qorytyndysy boıynsha Atyraý, Aqtóbe, Mańǵystaý, Qyzylorda, Shyǵys Qazaqstan, Jambyl, Túrkistan, Pavlodar oblystary men Nur-Sultan, Shymkent, Almaty qalalarynda ınfek­sııa­nyń reprodýktıvtik deńgeıi 1-den tómendedi. Qostanaı, Aqmola oblystarynda bul 1-den joǵary. Úkimet basshysy osy óńirlerdiń ákimderine epıdemııaǵa qarsy sharalardy kúsheıtýdi tapsyrdy.

Taqyrypty qorytyndylaǵan Premer: «Aýrý juqtyrǵan azamattardy emdeý jáne vırýstyń taralýyn tómendetý jumystaryn, sanıtarlyq normalardy, karantın talaptaryn azamattardyń saqtaýy qa­jettigi týraly túsindirý naýqanyn jal­ǵastyrý kerek» dedi.

A.Mamın qazirgi tańda álem boıynsha 126 memlekette aýrý juqtyrǵandar sany qaıta kóbeıip bara jatqanyn, osyǵan baılanysty kúzde paıda bolýy múmkin pandemııanyń jańa tolqynyna daıyn bolý kerektigin, onyń aldyn alý úshin barlyq talaptardyń saqtalýyn qamtamasyz etip, josparlanǵan sharalar keshenin iske asyrý qajettigin atap aıtty.

 

2,6 mln oqýshy qashyqtan oqıdy

Úkimettiń selektorlyq otyrysynda 2020-2021 oqý jylynyń bastalýyna daıyndyq máselesi qaraldy. Atqarylyp jatqan jumys týraly Bilim jáne ǵylym mınıstri A.Aımaǵambetov, Sıfrlyq damý, ınnovasııalar jáne aeroǵarysh ónerkásibi birinshi vıse-mınıstri B.Mýsın, Batys Qazaqstan oblysynyń ákimi Ǵ.Esqalıev, Soltústik Qazaqstan oblysynyń ákimi Q.Aqsaqalov, Qaraǵandy oblysynyń ákimi J.Qasymbek baıandady.

Bilim jáne ǵylym mınıstri Ashat Aımaǵambetovtiń aıtýynsha, elimizde jańa oqý jylyna daıyndyq jumystary qarqyndy túrde júrgizilip jatyr. Sanıtarlyq-epıdemııalyq jaǵdaıǵa baılanysty oqý jyly jalpy qashyqtan oqytý formatynda bastalady. Bul jerde eki erekshelik bar. Shalǵaıdaǵy eldi mekenderdegi shaǵyn jınaqtalǵan mektepter epıdemııalyq ahýalǵa baılanysty oqýdy dástúrli shtattyq rejimde bastaıdy, sondaı-aq bastaýysh synyp oqýshylary úshin ata-analardyń ótinishi negizinde, qatań sanıtarlyq talaptardy saqtaı otyryp, kezekshi synyptar ashylady. Kezekshi synyptarǵa ótinishter qoljetimdi baılanys quraldary arqyly elektrondy túrde qabyldanady. Aldyn ala boljam boıynsha qashyqtan oqytý formatynda 2,6 mln oqýshy (79%), kezekshi synyptarda 530 myń bala (17%), shtattyq túrde aýyldarda 157 myńnan astam oqýshy (4%) bilim alady dep kútilýde.

«Mektepke deıingi uıymdarda ata-analar­dyń qalaýy boıynsha balalardy ke­zekshi toptarǵa qabyldaý uıymdasty­rylady. Sáıkesinshe bul toptardaǵy balalardyń sany on besten aspaýy tıis. Balalar ata-analardyń ótinishi negizinde qashyqtan nemese jeke tártippen oqýǵa, sonymen qatar bes baladan aspaıtyn shaǵyn toptardaǵy úıirmelerge qatysatyn bolady» dedi A.Aımaǵambetov.

Arnaıy bilim berý uıymdarynyń ju­mysy mınıstrlik úshin erekshe mańyzǵa ıe. Ata-analarynyń tańdaýy boıynsha arnaıy onlaın keńes berý nemese mamandardyń jeke qabyldaýy uıymdastyrylady. Densaýlyǵynda kúrdeli problemalary bar balalardy qabyldaý aldyn ala jazylý tártibimen jeke júrgiziledi.

«Kolledjderge keler bolsaq, pedago­gı­kalyq, IT, áleýmettik, gýmanıtarlyq, tehnologııalyq, agrarlyq, medısına, óner baǵyttary boıynsha qashyqtan oqytý usynylady. Sáıkesinshe zerthanalyq jumystar men óndiristik tájirıbeni shtatty rejimde júrgizýge múmkindik beremiz. Buǵan qosa alys aýyldyq jerlerde jáne shaǵyn qalalarda ornalasqan, bir toptaǵy stýdent sany 15-ten aspaıtyn 102 kolledj de shtattyq rejimde jumys isteıdi», dedi mınıstr.

Joǵary oqý oryndary da qashyqtan oqıdy. «Tehnıkalyq, agrarlyq jáne tabıǵı baǵyttar, medısına jáne óner mamandyqtary boıynsha dárister men semınarlar (70%) onlaın formatta, al zerthanalyq jáne praktıkalyq sabaqtar (30%) kúsheıtilgen sanıtarlyq sharalardy qatań saqtaı otyryp, dástúrli formatta ótkiziledi» dedi A.Aımaǵambetov. Magıstratýra men doktorantýradaǵy sabaqtar aralas prınsıppen oqytylady. Osy berilgen baǵdarlar sheńberinde árbir uıym derbes sheshim qabyldaıdy.

Shilde aıynan bastap qashyqtan oqytý júıesiniń negizgi baǵyttaryn túsindi­rý, sa­nıtarlyq-epıdemııalyq jaǵdaıǵa baı­lanysty ártúrli formatqa kóshý boıynsha kúndelikti vebınarlar ótkizilip keledi. Jeke keste boıynsha 7 myńnan asa qazaqstandyq mektep dırektoryna, olardyń 12 myńdaı orynbasaryna jáne 2 myńǵa jýyq ádiskerge qashyqtan oqytýdy uıymdastyrý boıynsha túsindirý semınarlary ótkizildi.

Elimizdiń barlyq muǵalimi úshin qa­shyq­tan oqytý tehnologııalary boıynsha biliktilikti arttyrý kýrstary bastal­dy. Onymen muǵalimder 100% qamty­lady. Tamyz aıynda balalarǵa jáne ata-ana­larǵa «Úıde qalaı oqý kerek?», «Gıgıena negizderi», «Kıbermádenıet», «Inter­net arqyly qalaı oqý kerek?», «Dene jat­ty­ǵý­larynyń mańyzy» taqyryptarynda synyp saǵattary, ata-analar jınalystary ótkiziledi. Bilim kúnin 1 qyrkúıekte onlaın rejimde ótkizý josparlanǵan. Jergilikti atqarýshy organdarmen birlesip, mektep­terge kompıýter satyp alý jumysy júrgi­zi­lýde.

«Jalpy, tapshylyq bar. Bul týraly ashyq aıtý kerek. Búgingi tańda respýblıka boıynsha 185 myń bilim alýshynyń kom­pıýteri joq. Tapshylyq ásirese kópbalaly, az qamtylǵan otbasylarda baıqalady», dedi A.Aımaǵambetov.

24 myń pedagogtiń jeke kompıýteri joq, 2 myń pedagogke ınternet jelisi qol­jetimdi emes. Bul másele mekteptegi kom­pıýterlerdi olarǵa ýaqytsha paıdalanýǵa berý arqyly sheshiletin bolady.

 

4 422 mektepke jyldam ınternet tartyldy

Sıfrlyq damý, ınnovasııalar jáne aeroǵarysh ónerkásibi birinshi vıse-mınıstri Baǵdat Mýsın Nur Otan partııa­synyń saılaýaldy baǵdarlamasy aıasynda jyl sońyna deıin 250-den astam tur­ǵyny bar eldi mekenderdi joǵary jyl­dam­dyqty ınternetpen qamtamasyz etý tapsy­rylǵanyn aıta kelip, búgingi tańda 118 qala men 4 273 aýyl 3G jáne 4G ınternetpen jabdyqtalǵanyn jetkizdi. Jyl sońyna deıin 928 aýylǵa ınternet tartý josparlanǵan.

«Búginde 4 422 mektep joǵary jyldam­dyqty ınternetpen qamtamasyz etilgen. Taǵy 1 086 mekteptiń ınternetti osy deń­geıge kóterýge tehnıkalyq múmkindigi bar. Bul úshin ákimdikter tıisti qarajatty qaras­tyrýy qajet» dedi B.Mýsın.

Qamtý aımaǵyn keńeıtý jáne ınternet jyldamdyǵyn arttyrý úshin bıylǵy naý­ryz aıynan bastap 306 bazalyq stansa salyndy, 1 802 stansa jańǵyrtyldy. 105 myńnan astam jańa úı kabeldi ınternetke qosylǵan.

Taqyrypty Úkimet basshysy qory­tyndylady. Ol oqytý ádistemesin tolyq pysyqtap, 20 tamyzǵa deıin oqý úrdisi týraly tolyq aqparat bere otyryp, onlaın rejimde respýblıkalyq ata-analar jınalysyn ótkizýdi tapsyrdy.

«Úkimet asa muqtaj otbasylardyń balalaryna paıdalaný úshin shamamen 500 myń kompıýter beredi. Ákimdikter jergilikti deńgeıde kompıýter tehnıkasymen qamtamasyz etý isin pysyqtasyn» dedi A.Mamın.

Premer-Mınıstr Bilim jáne ǵylym mınıstrligine ákimdiktermen birlesip, osy jyldyń 25 tamyzyna deıin oqýshylar men pedagogterdiń oqý jylynyń qashyqtan bas­talýyna tolyq daıyn bolýyn, muǵa­lim­derdiń tıisti oqýdan ótkizilýin, ınternet-platformalarda jáne teledıdarda qajetti kontenttiń tolyq kólemde daıyndalýyn qamtamasyz etýdi tapsyrdy. Oqýlyqtar 25 tamyzǵa deıin beriledi, qaǵaz júzindegi nusqalarynyń bárinde mindetti túrde elektrondyq nusqalary bolýy tıis.

Ákimdikter men Densaýlyq saqtaý mınıstrligine oqytýdy dástúrli ashyq túrde jalǵastyratyn bastaýysh mekteptiń «kezekshi» synyptarynda jáne shaǵyn mektepterde sanıtarlyq-epıdemııalyq sharalardy qabyldaý tapsyryldy.

 

Sońǵy jańalyqtar

Tarıhı nysandar jańǵyrtylýda

Qazaqstan • Búgin, 13:05

Oralda "Juban" qoıylymynyń premerasy ótti

Rýhanııat • Búgin, 10:20

Búgin – Eńbek kúni

Qazaqstan • Búgin, 09:20

Shekten shyqqan ahýal joq

Aımaqtar • Keshe

Atyraýda egiz ul aman-esen tabyldy

Aımaqtar • 25 Qyrkúıek, 2020

Shymkentte karantındik shekteýler 12 qazanǵa deıin uzartylady

Ońtústik Qazaqstan • 25 Qyrkúıek, 2020

Atyraýda jol boıynda traktor aýdaryldy

Aımaqtar • 25 Qyrkúıek, 2020

Qostanaı oblysynda qus fabrıkasy ashylady

Aımaqtar • 25 Qyrkúıek, 2020

Or ózenin ortaıtyp otyrǵan kimder?

Vıdeo • 25 Qyrkúıek, 2020

Shyǵysta jazýshy músini tuǵyrǵa qondy

Rýhanııat • 25 Qyrkúıek, 2020

Uqsas jańalyqtar