Qazaqstannyń 8 boksshysy – jartylaı fınalda!

Keshe Almatyda ótip jatqan bokstan XVII álem chempıonatynda 1/4 fınaldyq shaıqastar bolyp ótip, jahandyq jarystyń júldeleri júıesine enetin enshilester esimderin anyqtady. Bul talasqa dúnıe júziniń 30 elinen 80 boksshy qatysty. Sol dúrmekte Qazaqstannyń 9 tarlany jarysqa jalyn qosyp, 8-i jartylaı fınalǵa shyqty.

Keshe Almatyda ótip jatqan bokstan XVII álem chempıonatynda 1/4 fınaldyq shaıqastar bolyp ótip, jahandyq jarystyń júldeleri júıesine enetin enshilester esimderin anyqtady. Bul talasqa dúnıe júziniń 30 elinen 80 boksshy qatysty. Sol dúrmekte Qazaqstannyń 9 tarlany jarysqa jalyn qosyp, 8-i jartylaı fınalǵa shyqty.

Bizdiń qurama úshin kúndizgi sessııa sáttirek aıaqtaldy. Munda 9 boksshynyń 4-i óner kórsetip, bári de úlken abyroı bıiginen kórindi. Osy kvartettiń jeńisti jolynyń áýelgi arnasyn 49 kıloǵa deıingi salmaqtaǵy Birjan Jaqypov tartty. Ol Pýerto-Rıkonyń jalǵyz úmiti – Entonı Chakon Rıverany óte senimdi utyp shyǵyp, Qazaqstan qorjynyna alǵashqy medaldyń túskenin pash etti. Biz Birjandy bul joly úlken jiger ústinde kórdik. Onyń qazir naǵyz sporttyq babynda ekeni aıqas bastalǵan shaqta-aq baıqaldy. Urys barysynda sonymen birge, ony júrgizýdiń ǵalamat tehnıkasyn kórsetken boks­shymyz qarsylasyna úsh raýnd boıy des bermedi.

Bul joly sharshy alańda birinshi nómirmen oınaǵan ol shaıqastyń sońyn da óte áserli aıaqtady. Al kelesi jekpe-jekte kýbalyq Iosvanı Soto Veıtıa ıtalıan Manýel Kappaıdi ıtjyǵys tires ústinde áreń jeńdi. Endi ol jartylaı fınalda Birjanmen qolǵap túıistiredi. Bul eki boksshy buǵan deıin bir ret bir-birimen judyryq siltesip úlgergen. Ol 2011 jylǵy 26 qyrkúıek kúni Bakýdegi álem chempıonatynyń 1/32 fınaly kezinde oryn alǵan. Shaıqas qorytyndysy 21:11 ese­bimen Bostandyq araly jas peri­siniń paıdasyna sheshilgen. Mine, Birjanǵa sonyń qarymtasyn qaı­tarýdyń ádemi ońtaıy kelgeli tur.

Solaı etýge ábden bolatynyn bizden osydan keıin rıngte taǵy bir kýbalyqpen ustasqan 56 kıloǵa deıingi salmaqtaǵy Qaırat Erálıev keremet etip kórsetti. Ol osy chempıonattaǵy eń ataǵy zor, 2012 jylǵy London Olımpııalyq oıyndarynyń jalǵyz chempıony Robeısı Ramıresti talassyz jeńdi. Teginde, bul joly jeńimpaz urystyń taktıkasyn durys qalyptastyra almaı qalǵan sııaqty. Kezdesý bastalǵan sátten ekinshi nómirge óz erkimen kóshken onyń báseńdigi Qaırattyń óz-ózine kelip, senimi arta túsýine kóp kómektesti. Ekinshi raýndta ol tipti erkin ketti. Sonyń nátıjesinde ataqty qarsylasyn teńseltip jiberetindeı birneshe aýyr soqqylar jasady. Solardyń birinde referıdiń esep ashatyndaı da reti bar edi. Al úshinshi raýndta óziniń utylyp bara jatqanyn sezgen kýbalyq qabylan yshqyna alǵa umtylǵan. Alaıda, Qaırat baǵyttyń bulaı ózgerýine daıyn bolyp shyqty. Ol jaqsy qorǵana júrip, reti kelgen jerinde soqqylar berýden de tanbady. Munyń qorytyndysy sol, tóreshilerdiń úsheýi de jeńis qazaq boksshysy qanjyǵasynda ketkenin aıǵaqtap berdi. Jartylaı fınalda ol úndi Shıva Tapany utqan ázerbaıjan Djavıd Chelebıevpen ushyrasady.

Shyny kerek, biz budan keıin urys alańyna qyrǵyz Ermek Sake­nov­pen birge kóterilgen 64 kılo­daǵy Mereı Aqshalovtyń aldyńǵy tolqynnyń aryndy aǵynyn jarasymdy jalǵastyra alatynyna shúbá keltirgen joq edik. Buǵan sebep, bıylǵy shilde aıynda Iordanııada ótken Azııa birinshiliginde chempıon atanǵan qazaq boksshysy jartylaı fınalda osy qarsylasyn aıqyn basymdyqpen utqan. Sonyń da áseri bolǵan shyǵar, bizdiń baǵlan urysqa kóterińki kóńil kúımen kiristi. Udaıy qımyl ústinde júrgen Mereıdiń sheberligi jaǵynan da, deńgeıi jaǵynan da qarsylasynan edáýir joǵary ekeni aıqyn baıqalyp turdy. Jattyqtyrýshylarynyń nusqaýyn osylaısha tııanaqty oryndap shyqqan ol kelesi joly lıtvan Evýaldas Petraýskasty kúrdeli jaǵdaıda 2:1 etip utqan brazılııalyq Everton Lopespen fınalǵa shyǵý jolynda shaıqasady. Biraq qarsylasynyń ataǵy úlken. 2011 jylǵy álem chempıony. Lon­don Olımpıadasynda 1/8 fınalda kýbalyq bolashaq chempıon Ros­nıel Iglesıastan utylyp qalǵan.  

Kúndizgi sessııadaǵy tórttiktiń núktesin quramadaǵy eń jas boksshy Jánibek Álimhanuly qoıdy. Ol 2011 jylǵy álem chempıonatynyń qola júldegeri, Eýropanyń bıylǵy jylǵy fınalısi rýmyn Bogdan Jýratonıdi 3:0 etip tize búktirdi. Osy tórt shaıqastyń ishindegi eń kúrdelisi de osy boldy. Buǵan osy kezge deıingi eki urysyn da keremet jarqylmen ótkizip, kóptiń kótere maqtaýyna iligip qalǵan jas berenniń eptep toqmeıilsý kádesine elige tús­keni de bir sebep bolǵan sııaqty. Ne degende de, aıqastyń bas jaǵy ol úshin aýyrlaý ótti. Qo­la­dan quıylǵan qalyptaı bir yr­ǵaqpen aýyr qozǵalyp, aýyr soqqy jasaıtyn bessarabııalyq baǵlannyń qımyly ony biraz tyǵyryqqa tiredi. Ekinshi raýndta tipti rýmynnyń qarqynyna ilesýi qıyndap bara jatqan jigitimizdiń túbinde jeńiske jetýi qıyn bolatynyn da paıymdaı bastaǵanbyz. Qýanyshtysy, sońǵy sheshýshi kezeńde Jánibek bar kúsh-jigerin boıyna jıyp, aqyrǵy shabýyldarǵa aqyra kiristi. Túptiń túbinde tarazynyń basyn sol joryqtar josyǵy oǵan aýdaryp tastady. Osy sátte jartylaı fınaldaǵy básekeles te belgili bola qaldy. Bul oryndy nemis Shtefan Haerteldi utqan aǵylshyn Entonı Foýler basty.

Araǵa bir saǵat úzilis salyp ótken keshki sessııada da bizdiń 4 boksshy alań tórinde atoılady. Al besinshi sańlaǵymyz – asa aýyr salmaqtaǵy Ivan Dychkomen qolǵap túıistirer úndi Satısh Kýmar shaıqasqa shyqpaı qaldy. Shamasy, osydan eki aı ǵana buryn Ammanda bizdiń batyrdan ońbaı utylǵany ony toqtatsa kerek. Sóıtip, Vanıa jartylaı fınalǵa uryssyz bettedi. О́kinishtisi, bul kezeńdegi urystardyń basyn bastaǵan 52 kılodaǵy Ilııas Súleımenovtiń ýelstik Endrıý Selbımen kezdesýi bizge búgingi kúnniń birinshi jáne sońǵy jeńilisin ákeldi. Bizdiń balany London Olımpıadasynyń 1/8 fınalynda joldan qaqqan Eý­ropanyń 2013 jylǵy chempıony, 2011 jylǵy álem chempıonatynyń kúmis júldegeri bul joly ta­ǵy da onyń aldyna tosqaýyl bo­lyp shyǵa keldi. Biraq biz tap Al­matynyń aıasynda vallı balasyna esesin jibergen Ilııasty kórgen joqpyz. Bizdiń baǵlandy joldan jańyldyrǵan tek onyń óziniń alda turǵanyna senimi basym túsip, úshin­shi raýnd­tyń sońyn «kútip alý» tak­tıkasymen ótkizgeni bolýy ǵa­na múmkin.

Esesine, budan keıingi sańlaq­tary­myz shashalaryna shań juqtyr­mady. Degenmen, buǵan qarap, barlyq shaıqas tabaǵa quıylǵan maıdaı erip, bizdiń paıdamyzǵa ózinen-ózi sheshile bergen eken, degen de uǵym týmaýy kerek. Jigitterimizdiń qaı-qaısysy da ózderine tıesili jeńisti keskilesken tartystyń terbeýinde tartyp áketti. Sonyń aıqyn bir úlgisin 60 kılodaǵy Berik Ábdirahmanov kórsetip, páseıip bara jatqan kóńil aýanyn qaıta kóterip tastady. Jasyratyny joq, onyń venesýelalyq qarsy­lasy Lýıs Dıas qolynyń da, boıy­nyń da uzyndyǵymen biraz qıyn­dyq keltirip, urystyń birden jankúıer qalaǵan arnada aǵyndap júrýine yryq bermedi. Bir qýanyshtysy, Berik ekinshi raýndtan bastap buǵan basqa amal-aıla tapty. Ol qarsylasyn udaıy buryshtan-buryshqa qýa júrip, jaqyn qashyqtyqtan soqqylaýǵa kóshti. Sóıtip, óziniń 3:0 etip jeńgenine tóreshilerdiń de kózderin jetkizdi. Endigi shaıqas London Olımpıadasynyń qola júldegeri, 2011 jylǵy álem chempıony kýbalyq Lazaro Alvarespen ótedi.

Kelesi kezekte qazaqstandyq kórermenderdi qýantqan komanda kapıtany, 69 kılo sal­maq­taǵy Danııar Eleýsinovtiń de qar­sy­lasy ońaı shaǵylatyn jańǵaq bol­ǵan joq. 2012 jylǵy London Olım­pıa­dasy men 2011 jylǵy álem chem­pıonatynyń qola júldegeri kim-kimniń de taqııasyna tar kel­meıdi. Munyń ústine onyń Albıon jerindegi alamanda bizdiń kapıtandy jeńip ketkeni taǵy bar. Sol tarlan – ıtalıan Vınchenso Man­gıkapre bul joly da aıbynyn asyrmaqshy boldy. Biraq arynyn bizdiń boksshy tez basyp otyrdy. Qashyqtyqty udaıy durys ustaı bilgen Danııar tym artyq qımylǵa barmaı-aq ózine kerekti upaılardy jınaı berdi. Sońynda onyń jeńgenine eshkimniń kúmáni bolǵan joq. Endi ony osy joly Londonnyń fınalynda bizdiń Serik Sápıevke jol bergen aǵylshyn Fred Evanstan aılasyn asyrǵan germanııalyq armıan Araık Marýtıan kútip tur. Dál osyndaı tálimdi taktıkany 81 kılodaǵy Ádilbek Nııazymbetov te ustandy. Onyń úndi Sýmıt Sangvanmen urysy asa bir qatty qarqynda ótpegenimen, bizdiń boksshynyń basymdyǵyn bútin baıqatqan baıypty barlasýlardyń biri boldy. Osy jeńisi ony erteń Ammanda ótken bıylǵy Azııa birinshiliginiń fınalynda aldyn orap ketken ózbek Oıbek Mamazýlýnovpen qaı­ta ushy­rastyrady. Tashkenttiń tuı­ǵy­ny gollandııalyq Peter Mýllen­bergti aıqyn basymdyqpen utqan­nan keıin aldaǵy aınalymǵa aıaq basty.

Sonymen, erteń jartylaı fı­naldyq aıqastar ótedi. Oǵan bizdiń 8 boksshydan basqa, Kýbanyń – 5, Re­seıdiń – 4, Italııa men Ázer­baı­jan­nyń úsh-úshten ókilderi qaty­sady.

«Egemen Qazaqstannyń» álem chem­pıo­natyndaǵy

kóshpeli redaksııasy.

PS. Chempıonattyń tehnıkalyq málimetterimen gazet saıtynan (http:/www.egemen.kz) tanysa alasyzdar.

–––––––––––––––––––

Sýretterdi túsirgen

Bersinbek SÁRSENOV.