Sýretti túsirgen Erlan OMAR, «EQ»
– Oblys volonterleriniń jumysy Jastar ortalyqtary arqyly úılestiriledi. Oblysta JOO men kolledjderde qurylǵan kishi toptardaǵy eriktilerdi qosqanda 5 myńnan asa jas volonter retinde tirkelgen. Volonterlik qyzmettiń baǵyttary da, túrleri de kóp. Memlekettik deńgeıde belgilengen 7 baǵyt bar.
Jyl basynda oblysta Volonter jylyn ótkizý boıynsha tujyrymdama ázirlenip, barlyq baǵytty qamtıtyn is-sharalar jospary bekitildi. Alaıda naýryz aıynan bastap indetke baılanysty kóp is-sharamyz toqtady. Desek te karantın kezinde volonterlik bastamalardy indetke qarsy kúreske baǵyttap, jastardy jumyldyrdyq. Saýlyq baǵytynda «Júz jasańyz», «Men donormyn!» atty salamatty ómir saltyna úndeıtin sharalar karantınge deıin ótti. «Asyl mura» baǵytyndaǵy sharalardy da atap óter edim. Bul baǵytta jalpyulttyq deńgeıdegi Túrkistan oblystyq front-keńsesin ashtyq. Eń áýeli Túrkistan oblysyndaǵy tarıhı-mádenı eskertkishterdiń tizimin alyp, olardy nasıhattaýda, abattandyrýda volonterlerdiń kúshimen qandaı jumys júrgizýge bolatynyna monıtorıng jasap, jospar qurdyq. Jibek joly boıyndaǵy ejelgi qalalar – Otyrar, Saýran, Túrkistan qalasyndaǵy ejelgi qorymda tazalyq jumystaryn júrgizdik. Báıdibek aýdanyndaǵy Appaq ıshan meshitin aqtap-syrlaýǵa, Saýran qalasyndaǵy restavrasııalyq jumystarǵa volonterler tartyldy. Ejelgi qamaldardyń qulaǵan nemese osal tustaryna eriktiler restavratorlarmen birge kirpish tasyp, kesek qalaýǵa qolushyn berdi. Qoja Ahmet Iаsaýı kesenesi mańynda (Kúltóbe) arheologııalyq qazba jumystaryna eriktiler qatysýda. Jańa oblys ortalyǵyn úlken týrızm ortalyǵyna aınaldyrý baǵytynda «Álemge qushaq ashqan Túrkistan» degen taqyrypta júıeli volonterlik qozǵalystardy uıymdastyrdyq.
Bolashaqta Túrkistan úlken týrıstik ortalyqqa aınalady. Sol sebepti qalamyzdyń qyzmet kórsetý ortalyqtary – ashana, dámhana, meıramhanalar men qonaqúıler týrısterdi qabyldaýǵa daıyn bolýy kerek. Jergilikti halyqtyń týrısterdi, sheteldikterdi qabyldaýy, olarǵa qyzmet kórsetý mádenıeti, qonaqjaılylyq peıil jóninde túsindirme jumystaryn júrgizdik. «Qyzmet kórsetýdiń 10 altyn qaǵıdasy» degen tujyrymdy jasap, sol qaǵıda boıynsha býkletter, japsyrmalar basyp shyǵaryp, qyzmet kórsetý oryndaryna tarattyq.
– Álemdi sharpyǵan indet Túrkistan óńirin de aınalyp ótpegeni anyq. Osyndaı syn saǵatta eriktiler qaı deńgeıde qyzmet kórsetti? Karantın kezinde jumys qalaı júrdi?
– Tótenshe jaǵdaı jarııalanǵan kezde volonterlik jumystardy qashyqtan júzege asyrýǵa týra keldi. «Jastar online» atty úzdiksiz damý formýlasy aıasynda «Naýryz» taqyrybynda kórkemsóz oqý beınebaıqaýy, qashyqtan oqytatyn «Qoljetimdi aǵylshyn» jobasyn qolǵa aldyq. QazUÝ, Nazarbaev Ýnıversıtetiniń stýdentterin volonterlikke tartyp, 500 bala aǵylshyn tili kýrsyn tegin oqydy. UBT-ǵa daıyndyq onlaın kýrstaryn da tegin ótkizdik. Karantın kezinde jalpy 1700 aksııa ótkizilip, oǵan 6 myńǵa jýyq volonter jumyldyryldy. 200 myń dana betperde men antıseptıkalyq quraldar jáne Nur Otan partııasymen birlesip 17 myń áleýmettik az qamtylǵan otbasyna azyq-túlik sebetterin tarattyq. Halyq kóp shoǵyrlanǵan oryndarda 30 myńnan asa aqparattandyrý paraqshasy taratylyp, túsindirme jumystary júrgizildi. Ortalyǵymyzdyń qyzmetker er-azamattary tótenshe jaǵdaıǵa baılanysty dezınfeksııalaý taǵylymdamasynan ótip, qaladaǵy strategııalyq nysandarda zararsyzdandyrý jumystaryna qatysty. Bizdiń ortalyqtyń janynan qurylǵan Jas Turkistan eriktiler qozǵalysy Nur Otan partııasy oblystyq fılıalymen birge «О́MIR» jáne «ShIPA» atty 2 jobany júzege asyrdy. Oblystyq máslıhat depýtattary, partııanyń muryndyq bolýymen júzege asqan joba aıasynda shetelden 50 tynys alý apparatyn aldyryp, óńirdegi emhanalarǵa tarattyq. Oblystaǵy turmysy tómen, kópbalaly otbasylarǵa 500-den asa dári-dármek qobdıshasy taratyldy. Bul ıgi is áli kúnge deıin jalǵasýda.
– Amalbek, jalpy, volonter degenimiz kimder jáne kez kelgen jas volonter bola ala ma? Ol úshin adamnyń boıynda qandaı qasıetter bolý kerek?
– Bul – bir kásip túri nemese mamandyq emes. Volonterliktiń basty qaǵıdasy – jaqynyńa janashyr bolý, qorshaǵan ortaǵa, aınalańa, qoǵamǵa beıjaı qaramaý. Tujyryp aıtsaq: bilgenińdi bólisý, jolaýshyǵa jol kórsetý, úlkenge izet, kishige qurmet, qamqorlyq tanytý. Eriktiliktiń negizi halqymyzdyń ejelden kele jatqan Asar mádenıetinde jatyr. Bes adam birigip 10 adamǵa, 10 adam birigip 100 adamǵa jaqsylyq jasaýǵa bolady. Kóp adam toptasyp myńdaǵan adamǵa kómek qolyn soza alady. Volonterler birige otyryp qoǵamǵa, qoǵamdyq ıgilikke baǵyttalǵan qyzmetterdi júzege asyrady. Hakim Abaı aıtqan bes asyl is adamnyń boıynan tabylsa, «bes dushpanyń» dep belgilegen qasıetterden aýlaq bolsa, erikti ǵana emes, ol adam elge janashyr azamat bolyp qalyptasady.
– Volonterlerdi yntalandyrý jaǵy qalaı? Olar rasynda bul iske yqylaspen kele me?
– Olar istegen qyzmetine aqy almaıdy. Sebebi volonterlik qyzmet – adamnyń nıetimen ólshenetin dúnıe. Qyzmetiniń ótemi – alǵys. Ol alǵys alýdan, jaqsylyq jasaýdan lázzat alýy tıis. Biz olardyń nıetin júzege asyrý úshin motıvasıalyq jumystar júrgizemiz. Kóp aldynda kótermelep, marapattaımyz. Ol túrlishe formada júzege asady. Yntalandyrýdyń basty joly – olardy qoǵamdyq ıgilikke baǵyttalǵan jobany júzege asyratynyn, volonterlik qozǵalysy arqyly ómirimizdi, aınalamyzdy nurlandyrýǵa bolatyndyǵyn uǵyndyrý. Olar volonterlik qyzmetti ıgerý arqyly jańa bir salany ıgeredi, jańa dostar tabady. Sondyqtan jastar úshin qyzyqty da paıdaly qyzmet.
Áńgimelesken
Átirgúl TÁShIM,
jýrnalıst
