Kollajdy jasaǵan Amangeldi Qııas, EQ
– Taldyqorǵannan bizdi eshkim qýǵan joq. Biraq shıetteı jeti balany asyrap jetkizý úshin otbasymyzǵa kiretin tabys jetkilikti bolýy tıis ekenin oıladyq. Otbasymyz úlken, biraq osy ýaqytqa deıin mynadaı tórt bólmeli úıde turyp kórgen emespiz. Balalarym da keń úıde rahattanyp qaldy. Al ózimniń muǵalim retinde arman-maqsatym da bıik, – deıdi Bıbigúl qýanyshyn bólisip.
Sonymen jumysy joqtar jumys tapty, aýylǵa maman kelip, úmit oty jaǵyldy. Bul bir saýapty is edi. Endi saýapty isti jalǵaǵandar kimder deńiz? Jyl saıyn ońtústik oblystarda ótetin soltústiktegi bos oryndar jármeńkesi me? Joq. Bir kúni Bıbigúldiń smartfonynda «Jańa aımaqqa kóshý» degen chat paıda boldy. Kimniń jibergenine de nazar aýdarmapty. Oqyp shyqty. Chatta otyrǵandar ońtústikten soltústikke qonys aýdaratyndar úshin aqparat beredi eken. Aldymen túsinbeı qaldy, ınternetti kezip júretin bos sóz be dep qalǵany da ras. Chatty jıi ashyp, ondaǵylardyń aqparatyn oqı bergisi, tyńdaı bergisi kelgenin ózi de baıqady. Chattaǵylardyń barlyǵy «Eńbek» nátıjeli jumyspen qamtýdy jáne jappaı kásipkerlikti damytý memlekettik baǵdarlamasy aıasynda qabyldanǵan jumys kúshi kóp ońtústik aımaqtardan jumys kúshi tapshy soltústik óńirlerge erikti qonys aýdarý baǵdarlamasyn shemishkeshe shaǵyp tur. Sózderinen keremet jylylyq, baýyrmaldyq, eljandylyq pen ultjandylyq esedi. Bıbigúl de soltústik oblystardyń birine kóshkisi keletinin jazdy. Oǵan chattan Serik Áltaev jaýap berip, Bıbigúldiń otbasy, joldasynyń, óziniń mamandyǵy, jaǵdaılary týraly surady. О́zderiniń atqaryp otyrǵan volonterlik jumystary týraly aıtty. Ol Bıbigúlge qazaq tili pániniń muǵalimi qajet Qostanaı oblysynyń Sarykól aýdanyndaǵy Sorochınka selolyq okrýginiń ákimi ári ózderiniń eriktiler tobynyń múshesi Berik Qalmuratovtyń telefonyn berip, sát sapar tiledi.
– Berikpen habarlasqan soń, joldasymyz ekeýmiz balalardy jetektep, Qostanaı qaıdasyń dep tartyp otyrdyq. О́ıtkeni Beriktiń de, Seriktiń de, eriktiler tobyndaǵy basqa da kisilerdiń jaýapkershiligine ımandaı sendim ári tańǵaldym. Biz kelgende Berik úıdi de, jumysty da daıyndap qoıǵan. Jergilikti jerdiń ereksheligi týraly da aıtyp túsindirdi. Endi Qostanaıdyń qarynan da, boranynan da qoryqpaımyz, arqamyzdy qabyrǵaǵa tiregendeı senim kúshti, – deıdi Bıbigúl. Qostanaıǵa Túrkistan oblysynyń Ordabasy aýdanynan qonys aýdarǵanyna bir jyldan endi asqan Berik Qalmuratovqa jergilikti turǵyndar senim artyp, selolyq okrýg ákimi bolýyna daýys beripti. Ol ózinen keıin taǵy úsh otbasynyń kóship kelýine yqpal etipti. О́zin tek ákim emes, tájirıbeli erikti sanaıdy.
Sózimizge mysal bolǵan Ádis pen Bıbigúldiń qutty qonysyn tabýy «Jańa aımaqqa kóshý» chatyn qurǵan eriktiler búgingi ıgilikti iske birden kelmepti, izdeniske toly joldan ótipti.
– Biz Feısbýk áleýmettik jelisinde otyryp, Nur-Sultanda, Almatyda, basqa qalalarda úısiz-kúısiz júrgen kópbalaly, jalǵyz basty analardyń qamyn oılaýshy edik. Olarǵa qarjy jınap berip, qaıyrymdylyqpen aınalystyq. Biraq qaıyrymdylyq máseleni sheshpeıdi eken. Qandastar qurǵan «Shyndyqtan qasha amaısyń» chatynda da júrdik. Birde tek qandastar máselesin qaýzaı bermeı, ultymyzǵa tán basqa da ózekti máseleni kótereıik dedik. Sol úshin «Másele alańy» degen chat ashtym. Qatarymyzdaǵy az adam ne isteý kerek ekenin oılana bastadyq. Petropavldyq Sadyrjan Anııat: «Baýyrlar, qazir qazaqtyń kóshi ótkir másele emes pe? Soltústikte mektepter jabylyp jatyr, aýyldar bosap qaldy. Osyny kótereıik te» dep jazdy. Biz muny bir aýyzdan qoldap, chattyń atyn, «Jańa aımaqqa kóshý» dep ózgertip, sol sátten bastap jumysqa kiristik, – deıdi erikti, qyzylordalyq Gúljan Battalova.
Eriktilerdiń bul qadamy álgi úısiz-kúısiz jandarǵa balyq emes, qarmaq berýmen birdeı edi. Jańa chatty barynsha taratyp, tyǵyryqtan shyǵa almaı ańtarylyp júrgen jandarǵa soltústik óńirge baryp, tirlik jasaýyna jol kórsetý basty maqsat boldy. Eriktiler órkenıettiń ozyq jańalyǵy ınternetti ult paıdasyna paıdalanýdyń tamasha úlgisin kórsetti. О́zderiniń de qatary tolyǵa bastady, Arystaǵy jarylystan keıin Soltústik Qazaqstan oblysynyń Qyzyljar aýdanyna jeti balasyn jetektep qonys aýdarǵan Serik Áltaev, Arystan quqyq qorǵaýshy Sábıthan Sársenbaev, Petropavldan memlekettik qyzmetten tájirıbesi mol Nurjamal Tambetova, Pavlodarǵa Arystan qonys aýdarǵan Nurjamal О́mirbekova, О́skemennen Gúlshat Qurmanova, Petropavldan Erlik Muhamedjanov, Gúlzada Iztileýova, Qostanaıdan Berik Qalmuratov qosylyp, bir jaǵadan bas, bir jeńnen qol shyǵaryp degendeı, birlikpen belsene iske kiristi.
– Tańerteńnen túnniń bir ýaǵyna deıin chatqa túsken suraqtarǵa jaýap beremiz, uıyqtasaq telefon jastyǵymyzdyń janynda jatatyn boldy. Bul jeńil jumys emes. Tobymyzdaǵy Sábıtbek Sársenbaev pen Nurjamal Tambetova bizdi memlekettik baǵdarlamalar, elimizdiń zańdary týraly aqparattarmen qamtamasyz etip, jol kórsetip otyrady. Tájirıbeleri mol, kóp nárseden habardar etip, kózimizdi ashty. Istiń shashyramaı saýatty, tártippen júrýine úlken yqpal etti, – deıdi «Jańa aımaqqa kóshý» chatynyń ýyǵyn qalasqandardyń biri, almatylyq Ásııa Qarabalına. Birlik, adal jumys – ultym degenderdiń ishki qýaty eken.
Qazir jurttan suranys tym kóp bolǵandyqtan, ýatsap jelisi kótere almaı, «Jańa aımaqqa kóshý» chatynan «Qostanaıǵa kóshý toby», «Pavlodarǵa kóshý toby», «Petropavlǵa kóshý toby», «Shyǵys Qazaqstanǵa kóshý toby», «Admındik keńes ofısi» dep atalatyn jáne Telegramm jelisinen bir chat ashyp, barlyǵy 6 chatty bólýge týra keldi. Eriktilerdiń jumysy memlekettik baǵdarlamanyń júzege asýy úshin eń kerek nárseniń biri halyqty aqparattandyrý, túsindirý jumysyn keńinen júrgizý ekenin aıqyndady. Olar chatta tek aqparat berip ǵana qoımaıdy, qonys aýdarýshy ornalasqansha isti qııýlastyryp, úılestirip otyrady. Jurttyń kózin jetkizý úshin chatqa, áleýmettik jelilerge soltústik oblystarǵa qonystanǵan otbasylardyń tirshiligin vıdeoǵa túsirip salyp otyrady. Qaı oblysta qandaı bos oryn bar, ol aýyldyń áleýmettik jaǵdaıy qalaı ekeninen habardar etedi, jergilikti atqarý organdarynyń ókilderimen baılanysady.
– Qazir soltústik óńirlerdegi jergilikti sheneýnikter bizdiń pikirlerimizben, talaptarymyzben sanasatyn boldy. Beıqamdyq, beıjaılyq joq, – deıdi Gúljan Battalova.
«Jańa aımaqqa kóshý» chatynan bólingen toptardyń qaısysyna kirseńiz de qaınaǵan ómirge tap bolǵandaısyz. Chattaǵy eriktilerdiń eńbegin bóle jarýǵa bolmaıdy, olardyń ult qamy úshin qulshynysy súısindiredi, bolashaqqa degen senimdi kúsheıte túsedi. Eriktilerdiń arqasynda osy jazda tek Soltústik Qazaqstan oblysynyń Qyzyljar aýdanyna ǵana 53 otbasy kóship barǵan. Oǵan osy aýdanǵa qonys aýdarýǵa nıettenip kelgenderdi qolynan jetektep júrip jaqsy, arzan úılerdi, qolaıly jerlerdi kórsetetin, júgirip júrip bárine ýaqyt tabatyn Serik Áltaevtyń eńbegi, qosqan úlesi qomaqty. Shyǵys Qazaqstannan, Qostanaı men Pavlodardan qutty qonysyn tapqandar da jetkilikti. Eriktilerdiń aıtýynsha júgin túıip, soltústik oblystarǵa kóshýge qopańdap otyrǵandar sany da kóbeıip kele jatqan kórinedi. «Myń ólip, myń tirilgen» qazaqtyń kórmegeni joq-aý, biraq saqtaǵan da, jyǵylǵanda qaıta turǵyzǵan da, alǵa súıregen de syrttan kelgen qudiret emes, halqymyzdyń ishteı shıryǵýy, ishki qýaty edi. Búgingi eriktilerdiń qımyly da qazaqtyń osy minezin aıtyp turǵandaı. Aıtpaqshy, eriktiler Prezıdentimiz Qasym-Jomart Toqaevtyń bıylǵy jyldy «Volonter jyly» dep belgilegenin qýana qoldaǵan. Al olardyń qolǵa alǵan isi ýaqytpen ólshenbeıdi, ár qazaqtyń kóńili toǵaıǵansha jalǵasa beredi.
QOSTANAI
