Bilim • 22 Qyrkúıek, 2020

Qashyqtan oqý balanyń júıkesine qanshalyqty salmaq túsiredi?

28 ret kórsetildi

Koronavırýs ınfeksııasynyń aldyn alý maqsatynda uıymdastyrylǵan qashyqtan oqý júıesine qatysty almatylyq psıhologtar balalarǵa osy merzimde qanshalyqty kóńil bólý kerektigi men ýaqytyn tıimdi paıdalanýdyń joldaryn túsindirdi.

Balalar men ata-analardyń psıhologııalyq beıimdelýi turǵysynda keńes bergen IýNISEF jáne respýblıkalyq «Psıhıkalyq densaýlyq ǵy­ly­mı-praktıkalyq orta­ly­ǵynyń» ulttyq treneri, pedagog-psıholog Juldyz Maha­ta­eva qashyqtan bilim alý ke­zeńin­de muǵalimde de, ata-ana men balada da úreıdiń bolýy qalyp­ty jaǵdaı dep atap ótti. Eń bastysy – baıbalam salmaý. «Sońǵy ýaqytta ómir súrý daǵdylarymyzǵa ózgerister endi. Árıne, emin-erkin oınap, qa­lyp­ty jaǵdaıda bilim alýǵa úı­rengen balalar úshin aldaǵy ýaqytta da karantın rejimin saqtaı otyryp, dostarymen, synyptastarymen kezdesý múm­kindigi shekteledi. Mundaı jaǵ­daı­da bilim alý ońaı emes. De­gen­men de, balanyń kóńil-kúıi men sapaly bilim alýyna barynsha kóńil bólý ata-analardyń jaýapkershiliginde.

«Qashyqtan oqytý – bul bos áýreshilik emes. Tıisinshe, kúndizgi rejimde oqý úshin arna­ıy ýaqyt bólý kerek. Bul úshin balaǵa qolaıly orta qajet. Jumys ústeli, qa­jet­ti quraldary men oqý­lyq­­tary qoljetimdi ári uqyp­ty jınastyrylǵany abzal. Bul iske balanyń ózin de únemi ju­myl­dyryp otyrý uqyp­ty­lyq­qa, jaýapkershilikke baý­lı­dy. Sabaqqa qajettilerdi qol­je­tim­di aımaqqa qoıyp, gadjet­ter­­ge kóńili bólinbes úshin basqa bólmede qaldyrý kerek», deıdi maman.

Arnaıy bólme bolmaǵan jaǵdaıda oqý buryshy tııanaq­ta­lyp, syrtqy dybystarǵa, úı jumystaryna alańdamaı, zeıinmen jumys isteýi tıis. Al ýaqytty bilip otyrý úshin, saǵat­tyń kórý aımaǵynda orna­las­qany jón.

Qashyqtan bilim alý ke­zin­de balalardyń fızıkalyq bel­sen­di­ligine kóńil bólý kerektigin alǵa tartqan Juldyz Mahataeva «Fızıkalyq kúsh-jigerdi qa­jet etetin kez kelgen áreket ba­la­ǵa oń yqpalyn tıgizedi. Bólmelerdi tazartý, jattyǵý jasaý, án aıtý, bı bıleý, toqý, áshekeı buıymdar jasaýdyń balanyń zerikpeýine áseri mol. Balany májbúrlemeýge tyrysyp, qyzyqtyratyn iske ju­myl­dyrǵan jón ári qandaı iske qyzyǵýshylyǵy bar ekenin de anyqtap alý mańyzdy» dedi.

Sonymen qatar balalardy jaqyn adamdaryna, ıaǵnı atasyna, ájesine, ini-qaryndastaryna, úı janýarlaryna qamqorlyq jasaýǵa tárbıeleýdiń de ma­ńy­zy zor. «Meniń kómegim kerek», «mensiz isteı almaıdy» degen jaýapkershilikti seziný de karantın jaǵdaıynda balalardy kúızelisten qutqarýǵa yqpal etedi.

Mektepterdegi kezekshi sy­nyp­­tarda bilim alatyn oqý­shy­lar úshin mektep aýma­ǵyn­da qa­ýipsizdiktiń kúsheıýi, ata-ana­lar­dyń vırýstan qorǵaný talaptaryn durys túsinýi mańyzdy. Ári balalardy qaýipsizdik sharalaryn qatań saqtaýǵa baýlýdyń mańyzy zor. Eger de ár ata-ana balasyna qamqorlyq jasap, vırýstan qorǵaný sharalaryn kúsheıtse, onda barlyq otbasy da aman bolady. Al deni saý otbasynan asqan qýanysh joq.

 

ALMATY

 

Sońǵy jańalyqtar

Nıgerııa kóshelerindegi sherý

Álem • Búgin, 07:05

Jol apaty nege kóp?

Qoǵam • Búgin, 07:01

Qatygez bala qaıdan shyǵady?

Qoǵam • Búgin, 06:58

Qashaǵannyń gazyn tutynatyn kez keldi

Ekonomıka • Búgin, 06:56

Kollektorlyq qyzmet kerek pe?

Qarjy • Búgin, 06:53

Joshy ulysy

Tanym • Búgin, 06:43

Oısylqara áýlıe kesheni qorǵaýǵa alyndy

Rýhanııat • 24 Qazan, 2020

Atyraýda 9 balany ıt talady

Aımaqtar • 24 Qazan, 2020

Nur-Sultanda jańa saıabaq ashyldy

Qoǵam • 24 Qazan, 2020

Atyraýda 8 adamnan koronavırýs anyqtaldy

Aımaqtar • 24 Qazan, 2020

Taraz qalasynda gaz qubyry jaryldy

Aımaqtar • 23 Qazan, 2020

Syrda kúrishten rekordtyq ónim jınaldy

Aımaqtar • 23 Qazan, 2020

Uqsas jańalyqtar