Prezıdent • 23 Qyrkúıek, 2020

Memleket basshysy BUU Bas Assambleıasy 75-sessııasynyń jalpysaıası debattarynda sóz sóıledi

241 ret kórsetildi

Qazaqstan Prezıdenti BUU Bas Assambleıasy 75-sessııasynyń jalpysaıası debattarynda sóz sóıledi, dep habarlaıdy Egemen.kz Aqordanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.

Memleket basshysy BUU Bas Assambleıasynyń mereıtoılyq 75-sessııasynda ótken jalpysaıası debattarynda beıne baılanys formatynda sóz sóıledi.  

Qasym-Jomart Toqaev Birikken Ulttar Uıymynyń 75-jyldyǵy aýmaly-tókpeli ári kúrdeli syn-qaterlerge toly kezeńde ótip jatqanyn atap ótti. Prezıdenttiń pikirinshe, qazirgi kezeńdegi eń basty problema  – jahandyq ekonomıkaǵa orasan zor zııanyn tıgizgen COVID-19 pandemııasy. Bul indettiń aýyrtpalyǵynan álem halqy zardap shegýde.

– Adamzat tarıhyndaǵy osyndaı náýbetke qarsy turyp, bizdi aýyr indetten qorǵaý úshin alǵy shepte bolǵan dárigerlerge barsha otandastarymnyń atynan shynaıy rızashylyǵymdy bildiremin, – dedi Memleket basshysy.  

Qazaqstan Prezıdenti saýda proteksıonızmi men saıası ultshyldyqtyń beleń alýy halyqaralyq yntymaqtastyqqa keri áser etip, «jahandyq toqyraýdyń» kúsheıe túsýine alyp keldi dep sanaıdy. Bul jaǵdaı ornyqty damýdyń keleshegine nuqsan keltirip, mıllıardtaǵan adamnyń jarqyn álemge degen úmitin úzdi.

Qasym-Jomart Toqaev  «Jańa álem» paradıgmasyn qurýǵa baılanysty ortaq adamgershilik paryzdy atqarý máselesin oılanýǵa shaqyryp, qazirgi tańda adamzat úshin mańyzdy tarıhı ózgeris jasaıtyn kez keldi degen pikir bildirdi.

Memleket basshysy tabysty jahandyq yqpaldastyqqa qatysty óz formýlasyn usynǵan qazaqtyń uly aqyny, danyshpan Abaı Qunanbaıulynyń naqyl sózderinen qazaq tilinde úzindi keltirdi. Bul erekshe este qalatyn sát boldy.

– «Adamzatqa ne kerek: súımek, sezbek, keıimek, qareket qylmaq, júgirmek, aqylmen oılap sóılemek». Aqynnyń bul oı-pikiriniń mánin «ózara úılesimge qol jetkizý úshin adamzatqa súıispenshilik, raqymshylyq, batyl áreketter jáne baıyptylyq kerek» dep túsinýge bolady, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Prezıdenttiń pikirinshe, halyqaralyq qoǵamdastyq pandemııamen kúreske  budan da kóp kúsh jumsaýy kerek.

Eń aldymen, onyń aıtýynsha, densaýlyq saqtaý isiniń qýatty jahandyq júıesin qurý maqsatynda damyǵan elder men BUU agenttikteriniń ýaqytyly jáne úılesimdi qoldaýy arqyly damýshy elderdegi ulttyq ınstıtýttar men medısınalyq mekemelerdi jańǵyrtýǵa basymdyq berý qajet.

Qazaqstan Prezıdenti koronavırýs indetine qarsy vaksına ázirleý máselesin saıasılandyrýǵa jol bermeýdi aıtty. Osy rette, jahandyq deńgeıdegi vaksına óndirisine jáne ony jetkizý barysynda logıstıkalyq tasymaldyń tıimdiligine septigin tıgizetin ınvestısııa jáne saýda jónindegi jan-jaqty halyqaralyq kelisimge kelý qajet ekenin atap ótti.

Memleket basshysy Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń, sondaı-aq, pandemııanyń aldyn alý jáne oǵan qarsy kúres salasynda jekelegen memleketterdiń áleýetin arttyrý maqsatynda Halyqaralyq medısınalyq-sanıtarlyq erejelerdi qaıta qaraý qajet dep sanaıdy.

Budan bólek Qasym-Jomart Toqaev BUU aıasynda Aýrýlar men bıologııalyq qaýipsizdikti baqylaý jónindegi óńirlik ortalyqtar jelisin qurý ıdeıasyn muqııat zertteýdi usyndy. Prezıdent osyndaı ortalyqtyń birin Qazaqstan aýmaǵyna ornalastyrýǵa daıyn ekenin jetkizdi.

Memleket basshysy bıologııalyq qarýǵa baqylaý jasaıtyn júıe ázirlep, ony iske qosýdyń ózektiligin atap ótip,  BUU Qaýipsizdik Keńesiniń aldynda esep beretin arnaıy organ – Bıologııalyq qaýipsizdik jónindegi halyqaralyq agenttik qurýdy usyndy.

Qasym-Jomart Toqaev álemdik ekonomıkany qaıta qalpyna keltirýdiń perspektıvalaryna qatysty óziniń oı-pikirin ortaǵa saldy. Prezıdent BUU Bas hatshysy Antonıý Gýterrıshtiń álemdik ekonomıkanyń 10%-yn quraıtyn yntalandyrý jónindegi sharalar toptamasyn júzege asyrý qajet degen  úndeýine qosylatynyn jetkizdi. Sonymen qatar onyń pandemııaǵa qarsy kúres barshaǵa birdeı jáne mol múmkindik jasaýǵa baǵyttalǵan Jańa ǵalamdyq kelisim ázirleý kerek degen pikirin qoldady.

Prezıdent 2030 jylǵa deıingi ornyqty damýdyń kún tártibin júzege asyrý máselelerine de arnaıy toqtaldy. Memleket basshysynyń pikirinshe, álemdegi ashtyqty tolyq joıý atalǵan baǵyttyń basty maqsaty sanalady.

Qasym-Jomart Toqaev elimizdiń bastamasymen qurylǵan Azyq-túlik qaýipsizdigi jónindegi Islam uıymynyń aýqymdy halyqaralyq gýmanıtarlyq naýqan ótkizý úshin azyq-túlik qorlaryn qurýǵa jan-jaqty qoldaý kórsetýge daıyn ekenin habarlady. 

Sonymen qatar Memleket basshysy búkil álem halqynyń yntymaqtastyǵyna serpin bergen volonterlik qozǵalystyń qosqan úlesin atap ótti.

– Eriktilerdiń aıryqsha róliniń belgisi retinde BUU-ǵa Damý maqsatynda volonterlerdi jumyldyrýdyń halyqaralyq jylyn jarııalaýdy usynamyn, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Prezıdent ıadrolyq qarýdy taratpaý jáne qarýsyzdaný daǵdarysynyń jalǵasyp jatqanyna toqtalyp, barlyq múshe memleketter adamzatty ıadrolyq apattan qutqarýǵa baǵyttalǵan qajetti ári kezek kúttirmes barlyq sharany qabyldaý týraly Qazaqstannyń ıadrolyq derjava sanalatyn elderge joldaǵan úndeýin qoldaıtynyna úmittenetinin aıtty. Qasym-Jomart Toqaev «ıadrolyq bestikke» kiretin elderdi Iаdrolyq qarýdan taza aımaqtar týraly sharttyń tıisti hattamalaryn, sonyń ishinde Semeı shartyn ratıfıkasııalaýǵa shaqyrdy.  

Memleket basshysy ekologııa máselelerine, ásirese, klımattyń ózgerýine qatysty problemaǵa nazar aýdardy. Onyń pikirinshe, bul jaǵdaı basqa qaterler úshin «qozǵaýshy kúsh» qyzmetin atqarady.

Qasym-Jomart Toqaev qazba otynyna asa qatty táýeldilikke jáne Klımat jónindegi Parıj kelisimindegi maqsattarǵa qol jetkizýdiń uzaqqa sozylýyna qaramastan, Qazaqstannyń kómirteksiz ekonomıkany damytýǵa qoldaý kórsete beretinin jetkizdi.   

– Biz ekonomıkany jáne kásiporyndardy jańǵyrtý esebinen 2030 jylǵa qaraı parnıktik gazdardyń qaldyqtaryn 15%-ǵa azaıtamyz. Sonymen qatar aldaǵy bes jyl ishinde elimizde eki mıllıardtan astam aǵashkóshetterin otyrǵyzýdy josparlap otyrmyz, – dedi Qazaqstan Prezıdenti.

Memleket basshysy kópjaqty ınstıtýttar arasyndaǵy ózara senimdi qalpyna keltirý jáne dáıekti túrdi nyǵaıtý arqyly ǵana qazirgi zamanǵy jahandyq syn-qaterlerdi eńserýge bolatynyn málimdedi.

– Búginde memleketterdiń bir-birine degen senimi joǵalyp barady. Bul halyqaralyq qatynastardyń damýyna keri áserin tıgizedi. BUU Jarǵysynyń negizgi maqsattary men qaǵıdattaryna beıildilik tanytý – bizdiń ortaq moraldyq mindetimiz, – dedi Prezıdent. 

Qasym-Jomart Toqaev halyqaralyq terrorızmge qarsy turý úshin úlken alıans qurý qajettigine taǵy da nazar aýdaryp, barlyq memleketti Terrorızmnen ada álemge qol jetkizý tártibi Kodeksine qosylýǵa shaqyrdy.

Memleket basshysy jahandyq syn-qaterler men qaýipterdiń sebebi týraly aıta kelip, onyń barlyǵy memlekettik basqarý júıelerindegi naqty máselelerdiń saldary degen pikir bildirdi.

– Halyqaralyq tıimdi sharalardy jáne ulttyq deńgeıdegi qýatty kúsh-jigerdi úılestirý arqyly ǵana adamdardyń boıyndaǵy úmit otyn jaǵyp, shyn máninde ádiletti ári jahandyq álemge qol jetkizýge bolady, – dedi Prezıdent.

Osy rette Memleket basshysy Qazaqstannyń ekonomıkalyq jaǵynan qýatty, demokratııalyq turǵydan damyǵan jáne árbir azamattyń qajettiligin qanaǵattandyrýǵa mán beretin «halyq únine qulaq asatyn memleket» qurýǵa nıetti ekenin aıtty.

Qasym-Jomart Toqaev Ortalyq Azııadaǵy óńirlik yntymaqtastyqty nyǵaıtý máselesine arnaıy toqtalyp, órkendegen, qýatty jáne birtutas Ortalyq Azııa óńirlik jáne jahandyq taraptardyń múddelerine saı keletinine senim bildirdi.

Qazaqstan Prezıdenti transshekaralyq sý resýrstaryn utymdy paıdalaný maqsatynda О́ńirlik sý jáne energetıkalyq konsorsıým qurýdy usyndy.

Sonymen qatar Memleket basshysy Ortalyq Azııany damytý baǵytyndaǵy kún tártibin úılestirý úshin Almaty qalasyndaǵy Ornyqty damý maqsattary jónindegi BUU-nyń óńirlik ortalyǵyn ınstıtýtqa aınaldyrýǵa nıetti ekenin jetkizdi.

Qasym-Jomart Toqaev jalpysaıası debattaryndaǵy sózin aıaqtaı kele, Qazaqstan barlyq ultty jarqyn ári baqytty bolashaqqa bastaıtyn BUU-nyń turaqty múshesi bolyp qala beretinin aıtty.

Sońǵy jańalyqtar

Koronavırýstan qalaı qorǵanamyz?

Koronavırýs • Búgin, 21:33

Taraz qalasynda nan qymbattaǵan

Aımaqtar • Búgin, 19:15

Dollardyń erteńgi baǵamy qandaı bolmaq?

Ekonomıka • Búgin, 18:25

Almatydaǵy avtoservıs otqa orandy

Aımaqtar • Búgin, 15:33

Joǵalǵan bala 12 saǵatta tabyldy

Aımaqtar • Búgin, 14:38

Karantınniń kezinde kókpar tartqan

Aımaqtar • Búgin, 12:30

Bos jatqan 665 myń gektar jer anyqtaldy

Aımaqtar • Búgin, 12:10

Dollardyń baǵasy kún sanap ósip keledi

Ekonomıka • Búgin, 11:30

Uqsas jańalyqtar