Kásipqoı boks • 28 Qyrkúıek, 2020

Álemde top bastar boksshymyz joq

539 ret kórsetildi

Áýesqoılar arasynda álemdik boks derjavasy sanalatyn Qazaqstan keıingi eki-úsh jylda qarqynyn báseńdetip aldy. Boksshylarymyz keıbir halyqaralyq jarystardan múlde júldesiz oralyp júr. Otandyq bylǵary qolǵap sheberleriniń súreńsiz nátıjeleri álemdik reıtıngtegi oryndaryna da keri áserin tıgizip jatyr. Máselen, jýyrda AIBA álem boksshylarynyń reıtıngin jańartty. Ǵalym Kenjebaev basshylyq etetin Qazaqstan ulttyq quramasynyń boksshylary ornalasqan tizimge kóz júgirtseńiz, birde-bir órenimiz óz salmaǵynda kósh bastap turmaǵanyn kóresiz.

 

Boks jankúıerleri biletindeı, byltyr Halyqaralyq Olımpıada komıteti (HOK) erler arasyndaǵy salmaq dárejelerin qaıta qarap, Olımpıada baǵdarlamasynan eki salmaqty alyp tastaǵan bola­tyn. Sondyqtan tek Olımpııa oıyn­darynyń baǵdarlamasyna engen salmaqtaǵy boksshylardyń reı­tıngine toqtalǵandy jón kórdik.

Áńgimemizdiń «álqıssasyn» óz órenderimizden bastaıyq. 52 kılo salmaqta byltyr Reseıde ótken álem chempıonatynda qola júlde oljalaǵan Sáken Bıbosynov reıtıngte nebári toǵyzynshy orynda tur. Bıbosynov osy jyldyń naý­ryz aıynda Ammanda (Iordanııa) ótken Tokıo Olımpıadasyna jol­dama berýshi Azııa jáne Tynyq muhıty aımaǵy týrnırine qaty­syp, Tokıo Olımpıadasyna joldama jeńip alǵan. Ázirshe bul sal­maqta Sákennen basqa eshbir boks­shymyz TOP-40 boksshynyń qatarynda joq.

57 kılo salmaqta 2016 jylǵy Rıo Olımpıadasyna qatysýshy, 2017 jyly Germanııada ótken álem chempıonatynyń jeńimpazy Qaırat Erálıev TOP-10 boks­shynyń ishinde altynshy orynǵa jaıǵasqan. Keıingi jyldary Erálıevtiń joly bolmaı júr­genin jankúıerler de, ulttyq qur­a­manyń bapkerleri de jaqsy biledi. Byltyrǵy álem chempıonatynda Erálıev úsh jyl burynǵy álem chempıony ataǵyn qorǵaı almaı, shırek fınalda jeńildi. Osyn­daı sátsizdikten keıin bapkerler Olımpıadaǵa joldama berýshi jarysqa halyqaralyq týr­nırlerde aty shyǵa qoımaǵan pavlodarlyq 22 jastaǵy Serik Temirjanovty apardy. Mundaı múmkindik kúnde bola bermeıtinin bilgen Temirjanov á degennen baıraqty básekeniń fınalyna deıin jetip, kúmis medal men Olım­pıada joldamasyn ıelendi. О́kinishke qaraı, bul boksshymyz sheteldik jarystarda nátıje kór­setpegendikten, reıtıngke enbeı qaldy.

63 kılo salmaqta eki birdeı boksshymyz úzdik 20 boksshynyń qataryna enip otyr. Olar – Zákir Safıýllın men Sanatáli Tól­taev. Qazirgi kezde Zákir segizin­shi, Sanatáli 18-orynda tur. Árı­ne, álem chempıonatyna qaty­sýǵa múmkindik alǵan Safıýl­lınniń reıtıngte joǵary turýy zańdylyq. Onyń ústine ol Amman­daǵy týrnırge qatysyp, Tokıo Olımpıadasynyń joldamasyn qorjynyna salyp qoıǵan.

Olımpııa oıyndarynda «qa­zaqtyń salmaǵy» atanyp ketken 69 kıloda da jaǵdaıymyz asa máz emes. Rıo Olımpıadasynyń chempıony Danııar Eleýsinov kásipqoı boksqa aýysqan soń bul salmaqqa Abylaıhan Júsipov ıelik etti. Biraq Danııar jetken jetistikke Abylaıhan jete almaı keledi. О́z kezeginde Eleýsinov birneshe jyl boıy osy salmaqtyń kóshin bastaǵanyn tek qazaq jankúıerleri ǵana emes, dúnıe júziniń boks súıer qaýymy jaqsy biledi. Keıingi eki álem chempıonatyna qatysyp, qola júlde enshilegen boksshymyz qazirgi ýaqytta reıtıngtiń segizinshi satysyna jaıǵasqan.

75 kılo salmaqta qazaqstandyq boksshylar arasynda birneshe aı buryn ǵana kásipqoı boksqa aýysqan Tursynbaı Qulahmet jaqsy nátıjege ıe. Osy sal­maqtyń birinshi nómiri sanalatyn Ábilhan Amanqul jaraqatyna baılanysty saptan shyǵyp qalǵanda Tursynbaı áriptesiniń ornyn joqtatqan joq. Alǵash Azııa birinshiliginde top jarsa, keıinnen álem chempıonatynda kúmis júlde ıelendi. Osy jetistiginiń arqasynda ol reıtıngte úshinshi orynda tur. Al jaraqatynan aıyǵyp, quramaǵa oralǵan Ábilhan Ammandaǵy jarysta kúmispen kúptelip, Olım­pıadanyń joldamasyn ıelengen bolatyn.

81 kıloda da dál osyndaı jaǵ­daı. Jaraqat alyp, biraz ýaqyt qatardan shyǵyp qalǵan qurama úzdigi Bek Nurmaǵanbettiń ornyna álem chempıonatyna barǵan Bekzat Nurdáýletov byltyr boks áleminde sensasııa jasady. Jahandyq dodada ózge boksshylardyń tasasynda qalyp, elenbeı qalǵan Bekzat Reseıge bir barmaǵy búgýli barǵan eken. Irikteý kezeńinen bastap, fınalǵa deıin qarsylastaryn aıqyn jeńdi. Tipti, jartylaı fınalda birneshe jyl boıy jeńil­meı kele jatqan álemniń úsh dúr­kin chempıony, Kýba qabylany La Krýzdyń ózin eseńgiretip tasta­ǵanyn álem jurty kórdi. Osy jeńisiniń arqasynda Bekzat álem­dik reıtıngtiń ekinshi satysyna bir-aq joǵarylady.

91 kılo salmaq dárejesindegi jerlesimiz Vasılıı Levıttiń de jaǵdaıy  jaqsy dep aıta almaımyz. Byltyr Azııa chempıona­ty­nyń jartylaı fınalynda ońtús­tikkoreıalyq boksshy Kım Hen Gıýden jeńilgen soń, álem chempıonatynda júldegerler qataryna kirip, jaǵdaıyn az da bolsa rettegendeı boldy. Qazir ol reıtıngte tórtinshi orynda tur.

Asa aýyr salmaqtaǵy Qamshy­bek Qońqabaevtyń ónerin bas barmaqpen baǵalaýǵa ábden bolady. Eki birdeı álem jáne Azııa chempıonattarynyń kúmis júl­desin enshilegen ol reıtıngte ekin­shi orynǵa jaıǵasqan. Búginde otan­dasymyz kelesi jylǵy Tokıo Olımpıadasynda top jarý jáne kásibı dárejede shyńdalý úshin kásipqoı boksta óner kórsetip júr.

О́zge memleket ókilderiniń nátıjesine úńiler bolsaq, búgingi tańda Kýba, Reseı jáne О́zbekstan boksshylarynyń qarqyny óte kúshti ekenin baıqaımyz. Atalǵan elderdiń eki boksshysy álemdik reıtıngte kósh bastap tur.

 

Álemdik reıtıngtegi eń úzdik boksshylardyń alǵashqy úshtigi

52 kılo: 1. Amıt Pangal (Ún­dis­tan), 2. Shahobıddın Zoırov (О́z­beks­tan), 3. Danıel Asenov (Bo­lgarııa).

57 kılo: 1. Mırazızbek Mırza­halılov (О́zbekstan), 2. Kýrt Ýol­ker (Irlandııa), 3. Pıter Mak­greıl (Anglııa).

63 kılo: 1. Endı Krýs (Kýba), 2. Oganes Bachkov (Armenııa), 3. Keı­shon Devıs (AQSh).

69 kılo: 1. Pet Makkormak (An­glııa), 2. Ronel Iglesıas (Kýba), 3. Andreı Zamkovoı (Reseı).

75 kılo: 1. Gleb Bakshı (Re­seı), 2. Arlen Lopes (Kýba), 3. Tursyn­baı Qulahmet (Qazaqstan).

81 kılo: 1. Hýlıo Sesar La Krýs (Kýba), 2. Bekzat Nurdáýletov (Qa­zaq­stan), 3. Bendjamın Ýıtta­ker (Anglııa).

91 kılo: 1. Mýslım Gadjıma­gomedov (Reseı), 2. Hýlıo Kastılo (Ekvador), 3. Erıslandı Savon (Kýba).

+ 91 kılo: 1. Bahodır Jalolov (О́z­bekstan), 2. Qamshybek Qońqa­baev (Qazaqstan), 3. Rıchard Torrez (AQSh).

Sońǵy jańalyqtar

Elordada 1700-den astam jumys orny quryldy

Aımaqtar • Búgin, 17:30

Aralda adasqan ańshy tabyldy

Aımaqtar • Búgin, 14:10

Nur-Sultanda kottedj órtenip jatyr

Oqıǵa • Búgin, 12:27

Uqsas jańalyqtar