Qoǵam • 28 Qyrkúıek, 2020

Indetten saýyqqandar saq bolýy kerek

52 ret kórsetildi

Buǵan deıin de baspasóz brıfıngin ótkizip, Eýropa men Azııa elderinde indet qaıta órshı bastaǵanyn eske salǵan professor Almaz Sharman COVID-19-ben aýyryp turǵandar mindetti túrde maska taǵyp, áleýmettik qashyqtyqty saqtaýy kerek deıdi. Bul arada Almaz Sharman ońtústik jarty shardaǵy Argentına, Chılı, Ońtústik Afrıka, Aýstralııa sııaqty elderdegi jaǵdaıdy aıtyp otyr. Olarda qys ótip, kóktem mezgili bas­taldy.

Qazaqstannyń profılaktıkalyq medısına aka­de­mııasynyń prezıdenti Almaz Sharman: «Antı­de­ne­lerdiń bolýy naýqastarǵa sharalardy saqtamaýǵa, maska taqpaýǵa jáne qashyqtyqty saqtamaýǵa quqyq bermeıdi. Barlyǵy saqtyq sharalaryn saqtaý kerek. Qaıta aýyrý qaýpi bolǵandyqtan emes. Árıne, ımmýndyq qorǵanys, antıdeneler paıda bolady. Antıdeneler ǵana emes, sonymen qatar jasýshalyq ımmýnıtet damıdy. Bul ımmýnıtettiń bir-eki jylǵa jeter-jetpesi áli belgisiz. Múmkin, eki jylǵa jetedi, múmkin, odan da kóp shyǵar. Ǵalymdar bul máselemen aınalysýda, sondyqtan naqty toqtam joq», dedi.

A.Sharman COVID-19 naýqastaryna aýrýdyń aǵymyna qaramastan sımptomdyq, sımptomsyz bolsa da maska taǵýdy jalǵastyrýdy, qashyqtyqty saqtaýdy usynady.

Al Eýropa men Azııa elderinde indet qaıta órshı bastaǵanyna baılanysty Qazaqstan profılaktıkalyq medısına akademııasynyń prezıdenti «Indetti sátti jeńip shyqqan Jańa Zelandııa, Mońǵolııa, Ońtústik Koreıa, Sıngapýr sııaqty elder bar. Biraq Italııa, Ispanııa, AQSh sııaqty elderde ólim-jitim men indet juqtyrǵandar kóp boldy», dedi.

Almatylyq professor adamzat qazir «kovıdten keıingi jaǵdaı» jańa qubylysymen betpe-bet kelip jatqanyn alǵa tartty. Covid-19-ben aýyrǵan naýqastarda biraz ýaqyttan keıin basqa asqynýlar paıda bolady. Bul álsizdik, sozylmaly sharshaý sındromy, nevrologııalyq, júrek jáne basqa belgiler.

«Búkil álem dárigerleri óte mańyzdy, keń aýqymdy problemalarǵa tap boldy. Sondyqtan kúzgi-qysqy maýsymda jáne bolýy múmkin koronavırýstyń ekinshi tolqynyna adamdar beıǵam qaramaýy kerek», deıdi professor.

Aldaǵy kúnderdegi Qazaqstandaǵy jaǵdaı ózimizdi qalaı ustaıtynymyzǵa, qalaı saqtaıtynymyzǵa baılanysty.

Almatyda koronavırýstan keıin ońaltý qyzmetin qalaı alýǵa bolatyny týraly aıta ketelik.

Arnaıy onlaın-suhbat barysynda №4 qalalyq emhananyń bas dárigeri Zýhra Omarova medısınalyq ońaltý ortalyǵynda kardıologııa, nevrologııa jáne neırohırýrgııa, travmatologııa, ortopedııa baǵyttary boıynsha 3 kezeńnen turatyn ambýlatorlyq ońaltý júrgizilip otyrǵanyn habarlady. Sonyń ishinde perınataldyq zaqymdaný saldarynan ortalyq júıke júıesi zaqymdanǵan balalarǵa qyzmet kórsetiledi. Pasıentterdi jalpy tájirıbedegi ýchaskelik dárigerdiń joldamasy boıynsha MÁMS jáne ambýlatorly-emhanalyq kómek aıasynda qabyldaıdy. Qazirgi ýaqytta koronavırýspen aýyrǵandar úshin belsendi túrde ońaltý júrgizilýde: oksıgenoterapııa, arnaıy drenajdy massaj, tynys alý gımnastıkasynyń belgili tehnıkalary, emdik dene shynyqtyrý júrgiziledi. Sonymen birge psıhologııalyq jáne áleýmettik beıimdeý kómegi kórsetiledi.

«Bronh-ókpelik júıe ǵana emes, sondaı-aq júrek-qan tamyry júıesine zaqym kelgennen keıin mamandar tynys alýmen ǵana emes, búkil aǵzamen birtutas júıe retinde jumys isteıdi. Ortalyqta qalpyna keltirý medısına dárigeri, reabılıtolog, kınezıterapevt, ergoterapevt, dıplomdy ıne terapevti, logoped-defektolog, psıhologtar, áleýmettik qyzmetker, massaj jasaýshy maman, emdik gımnastıka jáne tynys alý gımnastıkasy boıynsha ınstrýktorlar qyzmet etedi. Sonymen birge fızıoterapııa, parafınoterpııa, ıne terapııasy, galoterapııa, ıaǵnı tuzdy shahta jasalady», dedi bas dáriger Zýhra Omarova.

 

ALMATY

 

Sońǵy jańalyqtar

Elordada 1700-den astam jumys orny quryldy

Aımaqtar • Búgin, 17:30

Aralda adasqan ańshy tabyldy

Aımaqtar • Búgin, 14:10

Nur-Sultanda kottedj órtenip jatyr

Oqıǵa • Búgin, 12:27

Uqsas jańalyqtar