Iá, bıylǵy naýryzda koronavırýstyń Qazaqstan aýmaǵyna taralýyn barynsha azaıtý, ulttyq qaýipsizdik pen halyqtyń densaýlyǵyn saqtaý maqsatynda el Úkimeti Qazaqstan-Reseı, Qazaqstan-Qyrǵyzstan memlekettik shekaralaryn ótý kezinde otandastarymyz úshin (jeke kýálik, týý týraly kýálik), Reseı azamattary úshin (RF azamatynyń pasporty), Qyrǵyzstan azamattary úshin (ID karta) ishki qujattardyń qoldanylýyn ýaqytsha shekteý týraly sheshim qabyldaǵan bolatyn. Ishki qujattar shektelgenimen pandemııa órship, shekaralar jabylǵan kezde el aýmaǵynda qalyp qoıǵan mıgranttar máselesi joıylyp ketken joq. Ras, vırýs etek jaıǵaly beri talaı kásipkerdiń taýy shaǵylyp, qarajattan qaǵylǵan-dy. Bul óz kezeginde jumys izdep kelgen mıgranttarǵa da keri áserin tıgizdi. Atamekende qalǵan otbasylaryna qarjy jiberip turý bylaı tursyn, jeke basty alyp júrýdiń, otanǵa oralýdyń ózi muńǵa aınaldy.
Mıgranttar máselesi Qazaqstannyń ǵana emes, ózge memleketterdiń de bas aýrýyna aınalǵany belgili. Alaıda, el bıligi mıgranttarǵa tranzıttik dáliz usyný máselesine kelgende tartynyp qalǵan joq. Bul týraly Jenevadaǵy Qazaqstannyń Birikken Ulttar Uıymy jáne basqa da halyqaralyq uıymdar janyndaǵy Turaqty ókili Janar Aıtjanova bıylǵy maýsymda ótken vebınarda málimdegen bolatyn. Atalǵan vebınar jumysyn Kóshi-qon jónindegi halyqaralyq uıym uıymdastyryp, bul sharaǵa BUU-ǵa 90 múshe-memlekettiń, halyqaralyq uıymdar men azamattyq qoǵamnyń 300-ge jýyq ókili qatysqan edi. Shara barysynda pandemııa jaǵdaıynda mıgranttardy qorǵaý máselesi qaralyp, odan týyndaǵan jaǵdaıdy turaqtandyrýǵa qatysty ár eldiń úkimetteri qabyldaǵan sharalar aıtyldy. Sol sharalardyń sheńberinde mıgranttarǵa kómek kórsetýdegi tájirıbe almasý júrdi.
Naq osy onlaın basqosýda mıgranttar máselesine qatysty Qazaqstan tarapynan atqarylyp jatqan jumystar baıandaldy. J.Aıtjanova halyqaralyq qaýymdastyqtyń aldynda Qazaqstannyń mıgranttardy qoldaýǵa, sonyń ishinde tótenshe jaǵdaı men karantın kezinde sheteldikterdiń el aýmaǵynda bolý erejelerin ázirleýge qatysty ustanymyn jetkizdi. Sonyń ishinde, mıgranttar úshin vızalar merzimin uzartýǵa, olarǵa gýmanıtarlyq kómek kórsetýge, sondaı-aq Qyrǵyzstannyń 500 jáne О́zbekstannyń júzdegen azamatyn memlekettik shekara arqyly ótkizýdi qamtamasyz etý kezinde qabyldaǵan birqatar sharalardy atap ótti. О́zbekstan men Tájikstan azamattaryna tranzıttik dáliz usyný máselesinen bólek, Qazaqstan mıgranttarǵa álemde qalyptasqan kúrdeli epıdemııalyq jaǵdaıda kómek kórsetýdi jalǵastyratynyn jetkizgen edi.
El bıligi aıtqan sózinde turyp, mıgranttarǵa kómek kórsetý jumysy jalǵasqanyn aıtý qajet. Máselen, Qazaqstan-О́zbekstan shekarasyn kesip óte almaı júrgen 50-ge jýyq tájikstandyq mıgrantty óz otandaryna deportasııalady. Sondaı-aq «Jibek joly» ótkizý pýnktinde týǵan topyraǵyna jete almaı ábigerge túsken Tájikstannyń taǵy 178 azamaty bar edi. Atalǵan azamattar el aýmaǵynan úsh kúnde ketýi kerek-ti. Mundaı sheshimdi sot bıylǵy 2-3 maýsymda shyǵarǵanymen, mıgranttar el aýmaǵynan shyǵa almaı qalǵan-dy. Keıin bul másele de óz sheshimin taýyp, pandemııa saldarynan japa shekkender týǵandarymen qaýyshty. Tájikstan bıligi Qazaqstan-О́zbekstan shekarasynan asa almaı júrgen 237 azamatty maýsym aıynyń basynda otanyna oralta aldy.
Tranzıttik dáliz usynýǵa Qazaqstan qansha jerden daıyn bolǵanymen, shekarany kesip ótý máselesi qashan da kúrdeli prosess bolyp qala bermek. Máselen, osy indettiń kesirinen Reseı men Qazaqstan shekarasynda birneshe myń ózbek jáne qyrǵyz mıgranttary bógelip qalǵan bolatyn. Aqyry, tamyz aıynyń basynda mıgranttarǵa el aýmaǵynan ótýge ruqsat berildi. Syrtqy ister mınıstrliginiń resmı ókili Aıbek Smadııarov qyrǵyz jáne ózbek taraby 27 shildede jáne 3 tamyzda azamattaryn Reseıden ákelý úshin tranzıttik dálizben qamtamasyz etý týraly resmı túrde usynys aıtqanyn jetkizdi. Osy másele keıin oń sheshimin taýyp, Qazaqstan óz ruqsatyn bergen soń 4-5 tamyzda Reseıden Qazaqstan aýmaǵy arqyly Qyrǵyzstannyń 2435 azamaty 40 avtobýspen, О́zbekstannyń 2,2 myń azamaty temir jol kóligimen jetkizildi.
