Pikir • 08 Qazan, 2020

Shıkizat óndirýmen shektelmeý kerek

420 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Aýyl sharýashylyǵyn damytpaı, básekege qabiletti ekonomıka qurý múmkin emes. Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev bıylǵy Joldaýda osyǵan erekshe nazar aýdardy.

Shıkizat óndirýmen shektelmeý kerek

Infografıkany jasaǵan Amangeldi Qııas, «EQ»

Aýyldyń ómiri, ahýaly bizge jaqsy tanys. Sondyqtan aýyl sharýashylyǵy salasyndaǵy bastamalardy, reformalardy únemi qadaǵalap otyramyz. Shyny kerek, bul salada sheshimin tappaı kele jatqan ózekti máseleler bar. Sonyń bir parasyna Memleket basshysy toqtaldy. Atap aıtqanda, turǵyndardyń jerge qol jetkize almaýy, uzaq merzimge beriletin arzan nesıeniń joqtyǵy, kásibı mamandardyń tapshylyǵy sekildi problemalar aıaqqa tusaý bolyp tur.  О́nimdilikti arttyryp, shıkizat óndirýmen ǵana shektelmeý kerek.

Memleket basshysy balyq sharýashyly­ǵyna erekshe mán berýge shaqyrdy. Shynynda da, shashetekten tabysqa kenelýge bolatyn salanyń biri – osy. Alaıda áli kúnge qunt­tamaı kelemiz. Prezıdenttiń osy jaǵdaıǵa nazar aýdarýy salanyń tynysyn ashady dep oılaımyn. Áıtpese ár óńirde ózen-kól bar. Solardy tıimdi paıdalansa, istiń retin tapsa, berekege kenelýge múmkindik mol.

Aýyl sharýashylyǵyn damytýda jeke qosalqy sharýashylyqtardyń áleýetin paıdalanǵan abzal. Jeke sharýashylyq mıllıondaǵan aýyl turǵyndaryna tabys tabýǵa múmkindik beredi. Sonymen qatar kooperasııanyń áleýetin de – esten shyǵar­maýy­myz qajet. Onsyz agroónerkásip keshe­ninde qarqyndy damý bolmaıdy. Shyn mánin­de, basy birikpegen jeke qosalqy sharýa­shylyqtar ólmestiń kúnin kórip otyr. Básekege qabiletsizdik pen ımporttan aryla almaı otyrýymyzdyń sebebi de – osynda. Kooperasııa sharýashylyqtarǵa shıkizat satyp alý, ónim óndirý jáne ony satýdy uıymdastyrý barysynda kúsh jumyldyrýǵa múmkindik beredi.

Jasyratyny joq, aýyl eńbekkerleri­niń aýyr jumysy tym arzan baǵalanady. Tabystyń basym bóligin alypsatarlar ıelenip jatady. Sondyqtan sýbsıdııa jáne salyq jeńildikterin berý baǵdarlamalary aıasynda aýyldyq jerlerdegi kooperasııany yntalandyrý kerek dep oılaımyn. Aýyl sharýashylyǵy kooperasııasyn damytý týraly aıtylyp kele jatqaly birshama jyl boldy. Sońy suıylyp ketpese eken deımiz. Bul – jeke qosalqy sharýashylyqtardy damytýdyń birden-bir joly.

Kásibı mamandardyń tapshylyǵy, son­daı-aq agrarlyq ǵylymnyń oıdaǵydaı damymaýy – aýyl sharýashylyǵy salasyndaǵy qordalanǵan máseleler. Osy baǵytqa jete kóńil bólý kerek. Áıtpese erteń tehnıka tizgindeıtin maman tappaı qınalatyn kezeńge aıaq basýymyz ábden múmkin. О́z basym kadr tapshylyǵyna qatysty máseleni birneshe kásipkerden estidim. Sondyqtan máseleni tym tereńge tamyr jaımaı tur­ǵanda-aq rettegen abzal. Menińshe, jas­tar­dy yntalandyrý kerek. Aýyl sharýa­shy­lyǵy salasynda jumys isteıtin jastardy ózgelerge úlgi-ónege retinde nasıhattaý qajet. Jalpy ańǵarǵanym, bizde ǵana emes, álemniń ózge elderindegi jastar da negizinen gýmanıtarlyq salaǵa den qoıady. Sol sebepti álemdik tendensııanyń bizdi aınalyp ótpesi zańdylyq, árıne. Zańdylyq eken dep qarap otyrýǵa taǵy bolmas.

 

Qudaıbergen PIShEMBAEV,

eńbek ardageri,

Maı aýdanynyń qurmetti azamaty

 

Pavlodar oblysy