Keıingi kezde óńirde 1-sanatty taýyq jumyrtqasynyń baǵasy 12%-ǵa óskeni baıqaldy. Jergilikti taýar óndirýshilerdiń aıtýynsha, jumyrtqa quny Reseı aýmaǵynan jetkiziletin jem, gerbısıdter jáne shıkizat baǵasy orta eseppen 20%-ǵa kóterilgen soń ósip ketken.
Sondaı-aq sharýa qojalyqtarynda shıkizat baǵasynyń ósýine baılanysty kúnbaǵys maıy da 2,4%-ǵa qymbattaǵan. Qazir 1 tonna kúnbaǵys tuqymynyń baǵasy 180-220 myń teńgege jetedi. О́tken jyly 1 tonna kúnbaǵys tuqymy 100 myń teńge turatyn. Oblystaǵy kúnbaǵys maıyn negizgi óndirýshi «Beles-Agro» JShS bul taýardy sharttyq mindetteme boıynsha satyp otyr.
Qanttyń ortasha baǵasy da 7,3%-ǵa kóterildi. Bıylǵy ónim kóleminiń tómendigi, halyq suranysynyń artýy Reseı men Belarýstan keletin taýar baǵasyn ósirip jibergen.
Al jemis-kókónis ónimderiniń, máselen, qyryqqabat baǵasynyń 2,5%-ǵa kóterilýi maýsymdyq aýytqýlaryna baılanysty.
Batys Qazaqstan oblystyq kásipkerlik jáne ındýstrıaldy-ınnovasııalyq damý basqarmasy basshysynyń orynbasary Maqsat Qulanbaevtyń aıtýynsha, oblys basshylyǵy óńirde baǵany turaqtandyrý úshin keshendi sharalardy qolǵa aldy. Búgingi tańda áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik baǵalaryn tejeý, baqylaý, monıtorıngileý boıynsha tıisti sharalar qabyldanǵan. Kún saıyn oblystyń barlyq kásiporyndary – óndirýshiler, kóterme jetkizýshiler, saýda jelileri boıynsha azyq-túlik taýarlarynyń baǵasy men saqtaýly qoryna monıtorıng júrgiziledi. Sonyń ishinde áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlaryna baǵa belgileý máselesi erekshe baqylaýǵa alynǵan.
Búginde jergilikti jerlerde kún saıyn baǵa monıtorıngin júrgizetin 20 jedel top jumys istep tur. Saýda kásiporyndary, óndirýshiler, qoımalardaǵy qorlar jáne oblystyń turaqtandyrý qory boıynsha azyq-túlik taýarlarynyń qory kúndelikti baqylaýda. Áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlaryn kóterme satýshylar úshin «qadamdyq qoljetimdilik» qaǵıdaty boıynsha saýda pavılondary usynylǵan. Saýda jelileriniń basshylarymen birlesip, baǵanyń negizsiz ósýine jol bermeý úshin áleýmettik buryshtar – halyqtyń osal toptary úshin tómendetilgen baǵamen beriletin taýarlar sóresi ashyldy, turaqtandyrý qorynyń taýarlaryn ótkizý úshin «Altyndar» JShS-men shart jasaldy.
Jergilikti taýar óndirýshiler óz ónimin, sonyń ishinde kókónis pen nan ónimderin tutynýshyǵa tikeleı satý úshin arnaıy saýda oryndary usynyldy. Oral qalasynyń ózinde taýar óndirýshileriniń nan-toqash ónimderin tikeleı satatyn 50 fırmalyq dúken ornatyldy. Aqjayiq áleýmettik-kásipkerlik korporasııasy «El yrysy» áleýmettik shaǵyn marketteriniń jobasyn iske asyrýda. Qazirdiń ózinde 10 shaǵyn market ornatylyp, taǵy 15 shaǵyn market josparlanǵan. Bul marketterdi jalǵa alǵan kásipkerler áleýmettik azyq-túlik baǵasyn kem degende 10%-ǵa tómendetse, jaldaý quny 50%-ǵa deıin tómendeıdi. Turaqtandyrý qorynyń taýarlaryn osy shaǵyn-marketterde jáne oblystyń basqa saýda pavılondary jelilerinde ótkizý týraly memorandýmǵa qol qoıylǵan.
Búginde kóshe saýdasy nysandaryn ornalastyrý úshin kásipkerlerge www.gosreestr.kz portaly arqyly aýksıon ótip, 38 jer telimi berilgen.
– Eń aldymen nan baǵasyn turaqtandyrý úshin oblystaǵy naýbaıhanalarǵa turaqtandyrý qorynan 1 kılogramy 95 teńgeden 200 tonna birinshi surypty un satyldy. Naýbaıshylar áleýmettik nannyń baǵasyn 80 teńgeden asyrmaýy tıis. Bıylǵy tamyz aıynan bastap naýbaıhanalarǵa 31 jeltoqsanǵa deıin birinshi sortty unnan jasalǵan nannyń baǵasyn bir bólke úshin 80 teńgeden belgileý shartymen ár kılogramy 111 teńgeden 160 tonna un bólindi, – deıdi Maqsat Meıramǵalıuly.
Sondaı-aq Oral qalasynda jáne aýdan ortalyqtarynda aýylsharýashylyq jármeńkelerin uıymdastyrý qolǵa alynǵan. Bul aýyl sharýashylyǵy taýaryn óndirýshilerge de, tutynýshyǵa da tıimdi. Máselen, 2019 jyly oblys boıynsha 286 jármeńke ótkizilgen eken. Sol aralyqta 372,8 mln teńgeniń saýdasy jasalǵan. Sonyń ishinde 96 jármeńke Oral qalasynda ótip, 243,5 mln teńge aınalǵan eken.
– Bıyl naýryz aıynyń basynda elimiz boıynsha tótenshe jaǵdaı rejimi engizilgen soń aýyl sharýashylyǵy jármeńkelerin ótkize almaı qaldyq. Tek 5 qyrkúıekten bastap qana jármeńke saýdasy qaıta qyzdy. Osylaısha qyrkúıek-qazan aılarynda 15 jármeńke ótkizilip, 55,5 tonna et, 11,1 tonna balyq, 59,6 tonna aýyl sharýashylyǵy ónimderi, 134,8 myń dana jumyrtqa satyldy, – deıdi oblystyq kásipkerlik jáne ındýstrıaldy-ınnovasııalyq damý basqarmasy basshysynyń orynbasary.
Batysqazaqstandyqtar úshin kúndelikti qajetti azyq-túlik taýarlary qat bolyp, baǵasy aspandap ketedi degen qaýip joq sııaqty. О́ńirde turaqtandyrý qoryn qalyptastyrý úshin 2019-2021 jyldarǵa 550 mln teńge bólingen. Dál qazir qorda 337,1 mln teńgeniń taýary, atap aıtsaq, 401 tonna birinshi surypty bıdaı uny, 100 myń lıtr kúnbaǵys maıy, 76 tonna sıyr eti, 277 tonna qant, 112,5 tonna qaraqumyq jarmasy, 8 tonna tuz, 130 tonna kúrish, 60 tonna makaron ónimderi, 30 tonna taýyq eti jınaqtalǵan.
Batys Qazaqstan oblysy
