Aımaqtar • 04 Qarasha, 2020

Medet bergen meıirimdi megapolıs

145 ret
kórsetildi
15 mın
oqý úshin

Arqanyń tósine kerýenin toqtatyp, keleshegin keńinen oılaǵan elimizdiń erteńi úshin elordamyzdyń erekshe ról atqaratyny beseneden belgili. Mamyrajaı eli­miz­diń mańyzdy ordasyna aınalǵan qasıetti qara shańyraǵymyz qala tur­ǵyn­daryna qanshalyqty qadirli bolsa, onyń ósip-órkendeýi, qulpyryp damýy sonshalyqty mańyzǵa ıe. Materıaldyq turǵydan bólek, rýhanı baı­ly­ǵy da bas qalamyzdyń baǵyn eselep turatyny jasyryn emes. Endeshe, eń­se­li elordamyzdyń adamı qundylyqtardy aıshyqtaǵan irgeli isterine kóz jú­gir­tsek.

Medet bergen meıirimdi megapolıs

«Januıa» otbasyn qoldaý ortalyǵyna 36 myńnan asa adam júgindi

Nur-Sultandaǵy «Januıa» otbasy ınstıtýtyn qoldaý ortalyǵy 2019 jyldyń tamyzynda ashyldy. Munda otbasylarǵa qu­qyqtyq, psıhologııalyq jáne áleý­met­tik kómek kórsetiledi. Mekeme mem­le­kettik qyzmetterdi biriktiredi jáne olar­dy «bir tereze» qaǵıdaty boıynsha usy­nady. Mamandar ár otbasymen jeke ju­mys júrgizedi. Ashyq alańda elorda turǵyndaryna densaýlyq saqtaý, ju­mys­pen qamtý, bilim berý, turǵyn úımen qam­tamasyz etý jáne kásipkerlikti bas­taý boıynsha júıeli keńester men kómek kór­setiledi.

Ashylǵan kúnnen bastap ortalyqqa 64 636 suraq boıynsha 36 169 adam habarlasqan. Onyń ishinde 53 595 máselege jú­ıeli keńester berildi, 11 041 máseleni she­shýge sharalar qabyldandy. О́tinish bil­dirgenderdiń 60%-y (35 175) ataýly áleýmettik kómek taǵaıyndaý, 8%-y (5 051)turǵyn úı, 5%-y (2 652)kásipkerlik, 4%-y (2 044) zań kómegi, qalǵany jumyspen qam­tý jáne basqa máseler boıynsha júgingen.

Máselelerdiń basym kópshiligin she­shý boıynsha sharalar qabyldandy. So­ny­men qatar ataýly áleýmettik kómek ta­­ǵaıyndaýǵa qujattar qabyldandy. Bir­­yń­ǵaı jınaqtaý qorynyń qyzmetteri kór­­setildi, turǵyn úı máselelerine, ju­mys­qa ornalasýǵa, quqyqtyq jáne psı­ho­­logııalyq kómek kórsetildi.

Ortalyqta elorda turǵyndaryna AÁK-ge ótinim berý, baspana kezegine turý jáne medısınalyq kómek alý boıyn­sha keńes beriledi. Turǵyndar munda zań­gerlik jáne psıhologııalyq kómek ala alady. «Januıa» ortalyǵy ómirlik qıyn jaǵdaıǵa tap bolǵan otbasylarǵa áleý­mettik qoldaý kórsetedi. Ortalyq ala­ńynda «Kásipker ana» atty qoldaý kór­se­tý ortalyǵy analarǵa óz bıznesin da­my­týǵa septigin tıgizedi. Onda mamandar óz ­isin ashýǵa kómek kórsetip, kásipkerler motıvasııalyq bıznes-trenıngter ótkizedi.

Sonymen qatar ortalyq bazasynda Nur-Sultan ákiminiń ashyq qoǵamdyq qa­byldaýy jumys isteıdi. Al aýdan ákim­de­riniń, basqarma jáne basqa uıymdar basshylarynyń azamattardy qabyldaýy kes­tege sáıkes júzege asyrylady.

Mekemede kedergisiz orta jasalǵan. Erek­she qajettilikteri bar adamdarǵa ar­nal­ǵan lıftiler bar. Arnaıy oıyn alańy ashylǵan, onda ortalyq qyzmetkerleri balalarǵa qaraıdy.

 

Eńbek daýlary Tatýlastyrý ortalyǵy arqyly sheshilýde

Qyzmetkerler men jumys berýshiler ara­syndaǵy qarym-qatynasty qurý tásil­deri tek qyzmetkerler jumysynyń tıim­di­ligine ǵana emes, sonymen birge kompanııanyń eńbek ónimdiligine de tikeleı áser etedi. Bul, saıyp kelgende, búkil el ekonomıkasyna áser etedi. Nur-Sultanda eńbek qatynastaryn qalalyq Kásipodaqtar orta­lyǵy qadaǵalaıdy. Búginde bul 454 bastaýysh kásipodaq uıymyn jáne 102 919 kásipodaq múshelerin, ıaǵnı ártúrli salanyń jumysshylaryn biriktiredi.

«Kóbinese bizge jalaqyny keshiktirip tóleý, eńbek kelisimshartyn buzý jáne eńbek qaýipsizdigi máseleleri boıynsha habarlasady. О́tken jyly Kásipodaqtar Federasııasy Joǵarǵy Sotpen memo­ran­dýmǵa qol qoıdy jáne onyń aıasynda bizdiń Kásipodaqtar úıinde Tatýlastyrý ortalyǵy ashyldy. Bul ortalyq tek eńbek sıpatyndaǵy ǵana emes, sonymen qatar turmystyq, otbasylyq jáne ákim­shilik keńes beredi. Onda medıatorlar, zańgerler, psıhologtar jumys isteı­di», deıdi Nur-Sultan qalalyq kásip­odaq orta­ly­ǵynyń tóraǵasy mindetin atqa­rý­shy Tólegen Kúnádilov.

Onyń aıtýynsha, eki jyl ishinde Tatýlastyrý ortalyǵyna 5 myńǵa jýyq ótinish túsken. Olardyń tek 5%-y sheshim taba almady, qalǵan jaǵdaılarda daýlar sotqa deıingi kelissózder barysynda she­shil­di.

«Kásipodaqtar kásipodaq komıtet­te­ri­niń tóraǵalary men jumys berýshiler kadr qyzmeti, zańgerler, ekonomısterge arnalǵan semınar-trenıngter ótkizedi. Sebebi daýly máseleler jumys berýshiniń bil­mestiginen týyndaıdy», dep túsindirdi T.Kúnádilov.

О́tken jyly qalalyq Kásipodaqtar ortalyǵy 80 myńnan asa semınar men trenıng ótkizip, 1,5 myńnan asa adamdy qamtydy. Bıyl pandemııaǵa baılanysty ortalyq jedel habarlamalar, ınternet-platformalar men áleýmettik jeliler arqyly táýlik boıy keńes berdi.

«Kásipodaqtardyń qazirgi jumysy tek jumysshyny qorǵaý ǵana emes, sonymen birge jumys berýshimen jumys jasaý. О́ıtkeni jumys berýshige jaǵdaı jasamaı, qyzmetkerge jaǵdaı jasaý múm­kin emes. Iаǵnı, kásipodaq bul tur­ǵy­da áleýmettik seriktes retinde áreket etedi. Pandemııa kezinde elordalyq kásip­odaqtar ózderin naǵyz seriktester re­t­inde kórsetti. Mysaly, kóptegen medı­sınalyq uıymda jáne memlekettik mekemede bıýro­kratııalyq satyp alý prosedýralaryna baılanysty sanıtaızerlermen jáne jeke qorǵanys quraldarymen ýaqytyly qamtamasyz etý máselesi týyndady. Ká­sipo­daqtar sol sátte kómekshiler retin­de áre­ket etti», dedi elordalyq Kásipodaq­tar orta­lyǵy basshysy.

Sonymen qatar uıym áleýmettik serik­tes­tik jónindegi qalalyq komıssııada qyz­met­kerler múddesin qorǵaıdy. Jaqyn kúnderi elordada DDU jumysshylardyń densaýlyǵyn saqtaýǵa jáne jaqsartýǵa baǵyttalǵan «Salaýatty jumys oryndary» baǵdarlamasyn júzege asyrý jos­parlanyp otyr. Nur-Sultandaǵy qanat­qaq­ty joba óndiristegi gımnastıkany, dene shynyqtyrý mınýttaryn jáne jumysshylardyń barlyq sanattary úshin jumys kúnindegi dene shynyqtyrý úzilis­te­rin engizýdi kózdeıdi.

 

Kóp balaly otbasylardyń balalaryn tegin oqytady

Elordalyq kóp balaly analar tarapynan kóptegen áleýmettik joba júzege asyrylýda. Solardyń biri – oqýshylarǵa arnalǵan tegin oqytý kýrstary. Kóp balaly otbasylar úshin kúrdeli máseleniń biri – balalarǵa qosymsha bilim berý aqysyn tóleýge aqshanyń jetispeýi. Mektep pán­de­ri boıynsha repetıtorlyq, shet tili kýrs­taryna qatysý – kóbinese kóp balaly otba­sylar úshin qoljetimsiz. Bul máseleni sheshý úshin Strong mothers qoǵamdyq qory tegin bilim berý kýrstaryn ashqan.

Qor kóp balaly analar – Raıgúl Serikbaeva, Janar Isanova jáne Uljan Myr­za­geldıeva bastamasymen qurylǵan.

«Jumysty 1 maýsymda bastadyq. О́zim aǵylshyn tiliniń muǵalimimin, shet tilinde sabaq júrgizemin. Maǵan eki erikti stýdent kómektesýde. Sondaı-aq bizde kóp balaly ana júrgizetin arab tili kýrstary bar. Ol elshilikterdiń biriniń aýdarmashysy jáne demalys kúnderi sabaq beredi. Ol Mysyrdaǵy bakalavrıat jáne Marokkodaǵy magıstratýrany bitirdi. Kóp balaly otbasylardyń balalary aǵyl­shyn jáne arab tili sabaqtaryna tegin qatysady. Búgingi tańda kóp balaly otba­sylardan ár otbasynda on adamnan tura­tyn tórt oqýshylar toby quryldy», dep atap ótti R.Serikbaeva.

Ortalyqta 100-den asa bala oqytylyp, 10-nan asa adam jumys isteıdi. Strong mothers qoǵamdyq qorynyń ekinshi baǵyty – eriktilik.

Aldaǵy ýaqytta qoǵamdyq qor kóp balaly analardy sıfrlyq saýat­ty­lyqqa oqytýmen aınalysýdy jos­par­lap otyr. Bul olardyń elektrondy mem­­lekettik qyzmetterdi alýy, qajet­ti jár­­demaqylardy resimdeýi úshin qa­jet. Sondaı-aq qoǵamdyq qor kóp balaly áıel­der­­ge arnalǵan bos jumys oryn­da­ry­nyń má­li­metter bazasyn júrgizýge nıetti. So­ny­­men qatar qor kóp balaly analarǵa zań qyzmetterin alýǵa járdemdesedi.

«Jalǵyzbasty analar kóp. Olar bala­laryn kútip-baǵý úshin alıment taǵa­ıyn­daı almaıdy. Mundaı analarǵa bilikti zań kómegi qajet», dep atap ótti qor ókili. Kóp balaly analarmen qurylǵan taǵy bir áleýmettik kásiporyn – «Altyn shańyraq» tigin sheberhanasy. Osy jyldyń naýryz aıynda iske qosylǵan jobanyń ne­gizin qalaýshy jáne jetekshisi – Ásııa Ospanqulova.

Segiz balanyń anasy ótken jyly qala ákimi Altaı Kólginovtiń qabyldaýynda bolyp, elordalyq analardyń basyn qo­syp, óz isin bastaý ıdeıasyn aıtqan. Nátı­jesinde qala ákimdigi qolaıly oryn bólip, demeýshiler tigin jabdyqtaryn satyp alýǵa kómektesti, tigin sheberhanasy óz ju­mysyn bastady. Alǵashynda tigin sheberhanasynda 8 ana jumys bastaǵan. Qazaqtyń ulttyq kıimderi, kórpe-tósegi, kıiz basý, basqa da ulttyq ónimderin zamanaýı úlgide daıyndaıtyn tigin sheberhanasy jumys aýqymyn keńeıtip, aldaǵy ýaqytta jumyspen qamtý ortalyǵy arqy­ly taǵy da 5-6 anany jumysqa alýdy josparlap otyr.

«Basqa analarymyzǵa úlgi kórsetkimiz keledi. Sonymen qatar ózimiz jumys istep qana qoımaı, jumys orynda­ryn qurýǵa da nıettimiz. Bastapqy kezeń­de jobaǵa kórsetken qoldaýy úshin qala ákimdigine, Altaı Kólginovke alǵy­sy­myzdy bildiremiz. Alda úlken josparlar bar. Bizge bılik kómek qolyn sozdy, endi ózimiz de basqa kóp balaly analar­ǵa kómektese alamyz. Aldaǵy ýaqyt­ta jas analarymyzǵa arnap oqý orta­ly­ǵyn ashsaq degen oıymyz bar. 20-ǵa jýyq anaǵa arnalǵan oqý ortalyǵynda qolóner­diń qyr-syry úıretiledi», deıdi Á.Ospanqulova.

Tigin sheberhanasy basshysy kásiporyn óziniń áleýmettik mártebesin kóp balaly analardy jumysqa ornalastyrýmen ǵana emes, sonymen qatar halyq úshin qoljetimdi qyzmet usynýmen de dáleldep otyrǵanyn aıtady.

Elordada múmkindigi shekteýli balalardy tárbıelep otyrǵan analar úshin «Baqytty shańyraq» áleýmettik jobasy iske qosyldy.

«Biz múgedek balasy bar búkil otbasyn, ıaǵnı ata-analardy, deni saý balalardy jáne erekshe balalardy qoldaýmen aınalysamyz. Biz olarǵa úı-jaılar men jumys oryndar usynamyz, olardyń jumys isteýine arnalǵan jabdyqtar taýyp beremiz. Bul analar ózderi úshin jumys isteıdi jáne bıznestiń qyr-syryn úırenedi, bolashaqta olar ózderi kásip asha alatyn bolady. Erekshe bala tárbıelenetin ata-analarǵa yńǵaıly jumys kestesi qajet. О́ıtkeni olar ýaqytyly balasyn ońaltýǵa beıimdeıdi. Bizdiń qordyń maqsaty – osyndaı otbasylardyń ómir súrý sapasyn jaqsartý», dedi ortalyq basshysy Botagóz Sultanova.

Ortalyq maýsym aıynda ashyldy. Búgingi tańda onda 13 ana jumyspen qam­tyl­ǵan. Jaqynda uıymda jańa jumys túri – erekshe qajettilikteri bar balalardyń otbasylaryna baryp, olarǵa kómek nemese qoldaý kórsetetin úı kómekshisi qyzmeti ashyldy.

 

«Kásipker ana» kásip bastaýǵa baýlıdy

Tabysty kompanııanyń dóńgelenýi kóbine bıznes ıeleri kásibine qajetti mamandyqty ıgergen soń bastalady. Kásipker retinde qalyptasý úshin jumysty júrgizý tájirıbesine qajetti erekshe oılaý qabileti kerek. Nur-Sul­tan­daǵy «Kásipker ana» áleýmettik jobasy halyqtyń áleýmettik osal toptary qataryndaǵy áıelderge úıde jumys is­teýdi bastaý jáne óz isin damytý úshin túrli mamandyqtar boıynsha sheberlik pen daǵdylardy meńgerýge kómektesedi.

«Biz áıelderge kásipkerlik oılaýdy damytýdy úıretemiz. Sol arqyly olar bolashaqta kásipker bola alady. Biraq jeke kásipker bolý úshin aldymen adam ózin-ózi jumyspen qamtyp, óz eńbeginiń arqasynda alǵashqy aqshasyn tabýdy úırený kerek», dedi «Kásipker ana» jobasynyń negizin qalaýshy Aınur Ámirhan.

Búginde elorda turǵyndary IT-baǵ­dar­laý, áleýmettik jelilerdi ilge­ri­letý, foto jáne beınografııa, aspazdyq, qol­óner, grafıkalyq dızaıner, kopıraıter, SMM mamany, koých-psıholog, tiginshi, massajıst, Montessorı ádistemesi boıyn­sha kútýshi jáne basqa da baǵyttar boıynsha kásipkerliktiń qyr-syryn meń­ge­rýde. Barlyǵy 20-ǵa jýyq baǵyt bar. Sonymen qatar uıymdastyrýshylar eńbek na­ry­ǵyn­daǵy ózekti kásipterdi qadaǵalap, olardy baǵdarlamalar tizimine qosady.

«Men 2019 jyly tatýırovka jasaýdy úırendim. Qazir jumys isteımin, aqsha tabamyn jáne adamdardy oqytamyn. Sondaı-aq 555 myń teńge kóleminde grant aldym», deıdi jobaǵa qatysýshylardyń biri Gúlnar Esenova.

Eńbektenem degen adamǵa túrli tetikter tabylatyny aıdan anyq. Tek jumys pen tabysqa, maqsat pen muratqa jetem degen ynta kerek ekenin aıtady jobaǵa qatysýshylar.

«Men bir jyl buryn jalǵyz basty ana sanatynda oqydym, munda jaqsy sabaq aldym. Keıinnen óz biliktiligimdi arttyrdym jáne qazir osy ortalyqta sabaq beremin. Bul – paıda tabatyn mamandyqty alýǵa jáne bolashaqta eshkimge táýeldi bolmaı, jumys isteýge jaqsy múmkindik», deıdi manıkıýr sheberi Albına Dosymova.

Jobada jańa mamandyq úıretýden basqa, qatysýshylardy ózderin maman retinde baǵalaýǵa úıretedi. Olarmen psıhologtar da jumys isteıdi.

«Biz jumys isteıtin sanattardaǵy áıelderge psıhologııalyq qoldaý qajet ekenin túsinemiz. Sondyqtan bizde turaqty negizde koých-sessııalar, trenıngter ótki­ze­tin psıhologtar bar. Iаǵnı, bul ma­man­dar, birinshiden, olardy ári qaraı ká­sipkerlik qyzmetke psıhologııalyq tur­ǵydan daıyndaýǵa kómektesedi. Ekin­shi­den, áıelderdi óz isimen aınalysý úshin qyzyqtyrý. Sebebi klıentter birinshi kezekte adamdarǵa barady», dedi A.Ámirhan.

Kýrstardan ótkennen keıin qaty­sý­shy­lar sertıfıkattar alady jáne óz isin bastaı alady. Uıymdastyrýshylar, sonymen qatar «Kásipker ana» áıelder qaýymdastyǵyn qurýdy josparlap otyr, onyń aıasynda qatysýshylar tájirıbe almasyp, bir-birin jańa nátıjelerge yntalandyrady.

Jobada oqýǵa @kasipkerana_bot Telegram-boty arqyly ótinimderdi berýge bolady. Baǵdarlamanyń barlyq ja­ńa­lyqtaryn @kasipker_ana Instagram paraq­sha­synan qarap otyrýǵa bolady.

Esterińizge sala keteıik, «Kásipker ana» áleýmettik jobasynyń tanystyrylymy byltyr qyrkúıek aıynda ótken bolatyn. Onyń mindeti – kóp balaly áıelderge, jalǵyz basty analarǵa, az qamtylǵan otbasylarǵa, sondaı-aq múmkindigi shekteýli balalardy tárbıelep otyrǵan analarǵa óz isin bastaýǵa kómektesý.

 

Sońǵy jańalyqtar

Tarazda anasy eki balasyn terezeden laqtyryp jiberdi

Tótenshe jaǵdaı • Búgin, 12:50