Bizdiń basty maqsatymyz –2050 jylǵa qaraı damyǵan ekonomıkasy men jalpyǵa ortaq eńbekke múmkindigi bar myqty memleket negizinde ıgilikti qoǵam qurý.
Nursultan NAZARBAEV,
Qazaqstan Prezıdenti.
О́ZARA TÚSINISTIKTI QADIR TUTQAN UJYMNANMYN
Barlyǵymyz bizdiń tabystarymyz úshin maqtanysh sezimine bólenemiz. Jáne bul týraly «Qazaqstan-2050» Strategııasynda Memleket basshysy taǵy bir márte eske salyp ótti: «Álemdik daǵdarys bizdiń memleket jáne qoǵam retinde qalyptasqanymyzdy qýattap berdi. Bizdiń shekaralarymyz, saıası júıemiz, ekonomıkalyq modelimiz elimizdiń ishinde de, syrtynda da endi aıtarlyqtaı pikir alshaqtyǵy men pikirtalastardyń taqyryby bolyp tabylmaıdy».
Bizdiń basty maqsatymyz –2050 jylǵa qaraı damyǵan ekonomıkasy men jalpyǵa ortaq eńbekke múmkindigi bar myqty memleket negizinde ıgilikti qoǵam qurý.
Nursultan NAZARBAEV,
Qazaqstan Prezıdenti.

О́ZARA TÚSINISTIKTI QADIR TUTQAN UJYMNANMYN
Barlyǵymyz bizdiń tabystarymyz úshin maqtanysh sezimine bólenemiz. Jáne bul týraly «Qazaqstan-2050» Strategııasynda Memleket basshysy taǵy bir márte eske salyp ótti: «Álemdik daǵdarys bizdiń memleket jáne qoǵam retinde qalyptasqanymyzdy qýattap berdi. Bizdiń shekaralarymyz, saıası júıemiz, ekonomıkalyq modelimiz elimizdiń ishinde de, syrtynda da endi aıtarlyqtaı pikir alshaqtyǵy men pikirtalastardyń taqyryby bolyp tabylmaıdy».
Jeke óz basym úshin tabystarymyzdyń arıfmetıkasy qarapaıym – jaqsy eńbek et, kásibı deńgeıińdi joǵarylat, sonda ár kún sen úshin ilgerileý bolady. Biraq bizdiń isimizde sehtaǵy joldastarymyzdyń qoldaýy, ózara kómek qolyn sozýlary asa mańyzdy. Metallýrgterdiń tabysy – ortaq jumystyń nátıjesi. Munda árkimniń jeke-dara qasıeti, dostyqty qurmetteı bilýi tabysqa jetýdiń ózindik bir katalızatory bolyp tabylady.
Kezinde osyndaı qaǵıdattardy qashanda túrli ulttardyń ókilderi jumys istegen Qaraǵandy metallýrgııa kombınatynda Nursultan Nazarbaev barynsha ustanýǵa tyrysty. Jas metallýrg, bolashaq memleket basshysy ózi ǵana dostyq qarym-qatynas qalyptastyryp qana qoımaı, sondaı-aq, jalpy ujymda kez kelgen qıyndyqtardy jeńýge kómektesetin birtutastyq pen ózara túsinistik aýanyn qurýǵa umtyldy. Bul ustanym bizdiń Prezıdentimiz ótken jyldyń 14 jeltoqsanynda jarııalaǵan «Qazaqstan-2050» Strategııasynda kórinis taýyp, Elbasy saıasatynda qısyndy jalǵasyp keledi.
Asqar AHMETOV,
«Arselor Mıttal Temirtaý» AQ domnashysy.
KIIMIMIZGE QARAP, О́ZIMIZDI TANIDY
Bizdiń otbasylyq kásibimiz bar. О́zim mamandyǵym boıynsha tiginshimin. Shaǵyn sheberhanany 1991 jyly ashqan edim. Biz táýelsizdiktiń qurdastary ekenimizdi maqtan tutamyz. Elimizben birge ósip, birge damydyq. Isimizdi ulttyq sana-sezimimiz ben ulttyq kıimge degen qyzyǵýshylyqtyń qaıta oıanýynyń arqasynda keńeıte aldyq. Tapsyrystar teatrlardan, mádenıet úılerinen, konsert ujymdarynan túsedi. Qyzym Galına mamandyǵy boıynsha sýretshi-modeler. Kelinim Juldyzdyń modeldik agenttigi bar. Úılesimdi jumysymyz bizge ózimizdiń stılimizdi qalyptastyrýǵa múmkindik berdi.
«Marııa» salony kórshi Reseı oblystarynda ótken kórmelerde jeńisterge jetti. Biz úshin Máskeýdegi joǵary sán konkýrsynda «Ulttyq kıim» nomınasııasy boıynsha laýreat ataǵynyń berilýi mańyzdy qadam boldy. Jaqynda biz «Qazaqstannyń úzdik taýarlary» óńirlik konkýrsynda birinshi oryndy jeńip aldyq. Qazir «Marııa hanym» sán úıi respýblıkalyq «Altyn sapa» konkýrsyna jańa kolleksııasyn daıyndap jatyr.
Árıne, bizdiń barlyq tabystarymyz memlekettiń úlken kómeginsiz múmkin bolmas edi. Búginde kásipkerlikti damytýǵa jaqsy jaǵdaılar jasalyp keledi. Osynyń arqasynda jańa tehnıkalarǵa qol jetkizip, eńbek jaǵdaıyn jaqsartýdamyz. «Qazaqstan-2050» Strategııasy Aqtaý jáne Atyraý qalalarynda fılıaldarymyzdy damytamyz degen nıetimizge serpin qosyp, Astanada ókildigimizdi ashýǵa jaǵdaı týǵyzdy.
Marııa QUSPANOVA,
kásipker.
ORAL.
TABYSTYLYQ NEGIZI – ULTTYŃ DENSAÝLYǴY
«Qazaqstan-2050» Strategııasyn bolashaq damýdyń baǵdarlamasy retinde qabyldaýǵa árkez daıynmyn. Men medısına ǵylymynan ókildik etetin ǵalym retinde strategııada áleýmettik salaǵa, atap aıtqanda, densaýlyq saqtaý men bilim berý salalaryna úlken nazar aýdarylǵanyn zor qanaǵat sezimmen atap ótemin. О́zin ózi jetkilikti qamtamasyz ete alatyn ǵylymnyń jahandyq básekege qabilettiliktiń basty elementteriniń biri bolyp tabylatynyn naqty túsingen jón. Jáne ǵalymdardyń mindeti tek irgeli ǵana emes, sondaı-aq, qoldanbaly ǵylymdy damytý bolyp tabylady. Munda adam kapıtalyna eresen ekpin túsirilgeniniń mańyzy aıtarlyqtaı.
Eshqandaı da baǵdarlamany adamnyń qatysýynsyz júzege asyrý múmkin emes bolsa, onyń tabystylyǵynyń basty negizi – densaýlyq. Sondyqtan, bizdiń Akademııamyzda klınıkalyq jáne fýndamentaldi medısına qurý birinshi kezekte árbir qazaqstandyqqa degen qamqorlyqtyń nátıjesi bolsa kerek. Ol teoretıkter men praktıkterdiń basyn biriktirýdi maqsat tutsa, jan-jaqty zertteý jumystary fýndamentaldi ǵylymdy ǵana damytyp qoımaı, praktıkany da damytýǵa múmkindik beredi. Osy baǵdarlamadaǵy ózimniń jeke úlesimdi men Otanymyzdyń ıgiligi jolyndaǵy belsendi pedagogıkalyq, ǵylymı jáne praktıkalyq qyzmetimnen kóremin.
Talǵat MOMYNOV,
Qazaqstan Respýblıkasy UǴA akademıgi.
BILIMDI DE BILIKTI MAMAN – EL DAMÝYNYŃ KEPI LI
Meni strategııadaǵy bilim berý salasyn odan ári damytý qajettigine ekpin túsirilýi erekshe rýhtandyrdy. Memleket basshysynyń oqýshylardyń fýnksıonaldy daıyndyǵyna jáne oqytýdyń jańa tehnologııalaryn engizýge bergen tapsyrmasy kim-kimdi de jigerlendiretini anyq. Búginde halyqaralyq deńgeıdegi mamandar daıyndaý mindeti qoǵam úshin asa mańyzdy ekenimen kim talasa alady? Bul oraıda jan-jaqty damyǵan, eki nemese odan da kóp tilderdi biletin saýatty mamandar qajet ekeni aıtpasa da túsinikti.
Jumys babymen maǵan Ońtústik Qazaqstannyń túrli shetkeri aýdandarynda bolýyma týra keledi. О́z basym aýyl mektepterinde túrli tilder belsendi oqytyla bastaǵany úshin qatty qýanamyn. Balalar qazaq, orys jáne aǵylshyn tilderinde erkin sóıleıdi. Jáne munyń Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń maqsatkerlikpen júrgizip kele jatqan jumysynyń nátıjesi ekeni taǵy anyq. Al Elbasy úshin ultaralyq kelisim men halyqtyń birtutastyǵynan artyq mańyzdy eshteńe joq. Birlik bar jerde, tirlik bar deıtin bolsaq, bilimdi jáne tolerantty qoǵam tárbıeleý búgingi kúnniń basty basymdyqtarynyń biri bolyp qala bermek.
Lıýdmıla KOVALEVA,
oblystyq «Iýjnyı Kazahstan» qoǵamdyq-saıası gazetiniń jýrnalısi.
ShYMKENT.
JARQYN KELEShEKKE – JASAMPAZDYQ JOLYMEN
Prezıdenttiń sarabdal saıasaty qazirdiń ózinde elimizdegi kópultty halyqty biriktire otyryp, Qazaqstandy tabysty memleketke aınaldyrdy. Qalalar men aýyldar ajarlana tússe, mektepter men balabaqshalar, medısına mekemeleri kóptep salyndy. Kóptegen jańa kásiporyndardyń ashylýy myńdaǵan jumys oryndaryn qurýǵa múmkindik berdi. Munyń ózi qazaqstandyqtardyń erteńgi kúnge degen senimin arttyra tústi. Osynyń nátıjesinde bolar, Aral óńirinde bala týý kórsetkishi aıtarlyqtaı artyp otyr. Muny birinshi kezekte halyqtyń ál-aýqatynyń kóterilgenin aıǵaqtaıtyn fakt deýge bolady. О́ıtkeni, ata-ana balany ómirge ákelmes buryn oǵan laıyqty bolashaq syılaý múmkindigin baǵamdaıtyny aqıqat nárse ǵoı.
«Qazaqstan-2050» Strategııasy el turǵyndaryna ekonomıka men áleýmettik salada túbegeıli jańǵyrtýlardyń jańa tetikterin ashyp otyr. Naq sondyqtan atalǵan uzaq merzimdi baǵdarlama halyq tarapynan úlken qoldaýǵa ıe bolýda. Sebebi, qazaqstandyqtar ómir sapasy joǵary, tabysty memlekette turyp eńbek etkendi qalaıdy. Al bizdiń mindetimiz – týǵan Otanymyz ben óz otbasylarymyzdy qamqorlyq qushaǵyna alý.
Tatıana TERZOPÝLO,
«Standart» PK-niń
jetekshi mamany.
QYZYLORDA.
BALALARYMYZDYŃ BOLAShAǴY ÚShIN ALAŃDAMAIMYZ
Prezıdent Nursultan Nazarbaevtyń álemdegi asa damyǵan 30 memlekettiń qataryna qosylý týraly mindeti búginde úlken de kúrdeli mindet sekildi kórinedi. Biraq, osyǵan jetý jolynda úlken jumystar atqarylyp jatqanyn kórgende, onyń shyndyqqa aınalatynyna qapysyz senesiń.
Muny dostarym men ózimniń otbasymdaǵy jaǵdaıdy biletindikten aıtyp otyrmyn. Jubaıym Dáýren ekeýmiz «Eńbekpen qamtý-2020» memlekettik baǵdarlamasynyń múmkindigin paıdalanyp, qoljetimdi nesıe aldyq jáne jekemenshik stomatologııalyq kabınet ashtyq. Bul maqsatty biz Aqtóbe medısınalyq kolledjinde oqyp júrgen kezimizde-aq aldymyzǵa qoıǵan bolatynbyz. Búginde, adal eńbektiń arqasynda, biliktiligimizdi jetildirip, qyzmet kórsetý sapasyn da arttyra tústik.
Osylaısha, Memleket basshysynyń kásipkerlikti qoldaý qajettigi týraly sózi ómirden óz ornyn taýyp otyr. Sapaly stomatologııalyq qyzmet kórsetýden bólek, ıaǵnı medısına salasyn damytýǵa baılanysty strategııada aıtylǵan basymdyqqa oraı, jubaıym ekeýmiz óz betimizshe ómir súrý múmkindigine ıe bolyp, ata-analarymyzǵa da kómek qolyn sozýdamyz ári eki qyz tárbıelep ósirip otyrmyz. Qysqasy, biz búginde bolashaǵymyzǵa senimmen qaraımyz jáne balalarymyzdyń bolashaǵy úshin alańdamaımyz.
Aınur AMANǴALIEVA,
tis dárigeri.
ATYRAÝ.
SYN-QATERLERGE JAÝAP BERÝ DEŃGEIINE KО́TERILEIIK
О́tken jyldyń sońynda qabyldanǵan «Qazaqstan-2050» Strategııasynda Elbasy Nursultan Nazarbaev barlyq qazaqstandyqtar, ásirese, jastar jańa ómirdi tereńnen túsinip, soǵan ózderin daıyndaýlary qajet ekenin atap kórsetken bolatyn. Bul sózdiń durystyǵyna ózimniń balalarymnyń mysalynda aıqyn kóz jetkizip otyrmyn.
Ulym Abaı «Arna» kolledji men A.Myrzahmetov atyndaǵy Kókshetaý ýnıversıtetin «Aqparattyq júıeler» mamandyǵy boıynsha bitirse, al qyzym Gúlden Kókshetaý ınjenerlik-tehnıkalyq akademııasynda «Sertıfıkattaý, standarttaý jáne metrologııa» mamandyǵy boıynsha oqıdy. Kezinde biz, qarapaıym aýyl eńbekkerleri, mundaı termınder men túsinikter týraly eshteńe estigen de emes edik. Al búginde BAQ-tardyń aqparattarynan HHI ǵasyrdaǵy syn-qaterlerdiń biri óndiris degen túsiniktiń ózin ózgertip otyrǵan ındýstrııaly revolıýsııa ekenin bilemiz. Mundaı talaptar qazirgi kezde kóptep qoıylyp otyr. Sondyqtan jastarymyz zaman talabyna árqashan daıyn bolyp qana qoımaı, syn-qaterlerge de laıyqty jaýap bere alatyndaı deńgeıge kóterilýleri tıis.
Murat MANATOV,
«Shaǵala» sharýa qojalyǵynyń múshesi.
Aqmola oblysy,
Zerendi aýdany.
ZEINETAQYNY TABA BILÝ KEREK
«2050» Strategııasynda zeınetaqy júıesin jetildirý qarastyrylǵan. Bul jumys qazirdiń ózinde aıtarlyqtaı aýqymda júrgizilip otyrǵany belgili. Sondyqtan da shyǵar, onyń qarqyny sapasyna keri áser ete bastady. Osy sebepti bul iske Prezıdenttiń ózi aralasyp, túzetýler engizýge májbúr boldy. Máselen, áıelderdiń zeınetkerlikke shyǵý jasy 63-ke deıin ulǵaıtyldy. О́z basym bul shepten ótip kettim, biraq áli de qosymsha jumys isteımin. О́ıtkeni, úıde otyryp úırenbegen janmyn. Negizgi jumysymnan da 60 jasymda kettim, sebebi, ujym basshylyǵy kidire turýymdy ótindi, ózimniń de qarsylyq tanytqym kelmegenin nesine jasyraıyn. Esesine qazir eń maksımaldi zeınetaqy alamyn.
Degenmen, basqa áıelder úshin, onyń ishinde jas áriptesterim úshin alańdaımyn. Olar keıde maǵan keńes surap qaıyrylady jáne men kásibı máselelerdi sheshýde dármensiz ekendikterin, tipti, keıde jaýapkershilik jetispeı jatatynyn baıqap qalamyn. Jas kelýimen baılanysty olar bul kemshilikterinen aryla ala ma? Mundaı suraq týyndamaýy úshin mamandardy áý bastan oqytyp, tárbıeleý kerek. Nursultan Nazarbaev «Qazaqstan-2050» Strategııasynda aıqyndap bergenindeı, 2050 jylǵa qaraıǵy basty mindet – damyǵan ekonomıkasy men jalpyǵa ortaq eńbek etý múmkindigi bar qýatty memleket negizinde ıgilikti qoǵam qurý.
Lıýbov BORODINA,
zeınetker.
QOSTANAI.
TABIǴI О́NIM ShYǴARAMYZ
Memleket basshysy «Qazaqstan-2050» Strategııasynda elimizdiń azyq-túlik qaýipsizdigin qamtamasyz etýge erekshe mańyz berdi. Osy baǵytta kóptegen jumystar da atqaryldy. Dúkender men bazarlarǵa bir kirip-shyqsańyz jetip jatyr, buǵan naqty kóz jetkize alasyz. Soltústik Qazaqstan oblysynda azyq-túlik ónimderiniń barlyq túrleri shyǵarylady. Jerlesterimniń barlyǵy derlik óz ónimderimizge basymdyq beredi. О́ıtkeni, bizdiń ónim óndirýshiler ekologııalyq jaǵynan taza jáne tabıǵı ónimderdi shyǵarýdy ózderiniń negizgi mindetteri retinde qarastyrady. Bizde shyǵarylatyn ónimderdi Qazaqstannyń kóptegen óńirleri men Reseı Federasııasynyń qalalary da úlken rızashylyqpen satyp alady.
Árıne, bizder, qarapaıym azamattar da memlekettik saıasattyń jemisterin kútip, qol qýsyryp qarap otyrmaýymyz kerek. Bul úshin barlyq jaǵdaı jasalǵan: Petropavlda saıajaı qozǵalysyn damytýdyń óńirlik baǵdarlamasy úlken suranysqa ıe. Dálirek aıtqanda, qazirdiń ózinde atalǵan baǵyttaǵy jumystar úlken qarqyn alǵan. Jergilikti atqarýshy bıliktiń yqpalymen saıajaı massıvteri ózderiniń ekinshi tynystaryn ashyp úlgerdi. Myńdaǵan qalalyqtar jemis-jıdekpen ózderin ózderi qamtamasyz etip otyr. Bir qaraǵanda, kózge sonshalyqty kórine bermeıtin olardyń eńbegi bir arnaǵa quıyla kelip, mańyzdy strategııalyq mindetti is júzine asyrýǵa súbeli úles bolyp qosylýda.
Evgenııa MAJAROVA,
úı sharýasyndaǵy áıel.
Soltústik Qazaqstan oblysy.
INNOVASIIаLYQ JETISTIKTE ÚLESIM BAR
«2050» Strategııasynda Memleket basshysy eldi damytýdyń taıaýdaǵy on jyldyǵyna arnalǵan baǵyt-baǵdardy naqty belgilep berdi. Basty basymdyqtardyń biri – jańa tehnologııalyq jetistikterdiń kóshinen qalmaý. Mine, búginde osyndaı mindetti men jumys isteıtin «Qazhrom» kompanııasynyń basshylyǵy da sheshýge umtylý ústinde.
О́zim talaı jyl eńbek etip kele jatqan Aqtóbe ferroqorytpa zaýytynda búginde álemde balamasy joq sýperzamanaýı balqytý sehynyń qurylysy aıaqtalý kezeńinde tur. Jańa óndiris jańa býyndaǵy tórt peshten turady (árqaısysynyń qýaty 72 Mvt-dan). Ár pesh jylyna 440 myń tonna joǵary kómirtekti ferrohrom shyǵara alady.
Is júzinde bul – bolashaqtyń kásiporny. Men ózimniń metallýrg ekenimdi, dál meniń zaýytymda kásiporyn jumysshylarynyń ǵana emes, búkil elimiz ekonomıkasynyń ıgiligine qyzmet etetin revolıýsııalyq tóńkerister dep aıtýǵa turarlyq ózgerister júrip jatqanyn maqtan etemin. Eń bastysy, osy jasampazdyq úderisterine meniń de qosyp otyrǵan úlesim bar.
Serik ÁBILHASANOV,
Aqtóbe ferroqorytpa zaýyty balqytý
sehy brıgadıriniń kómekshisi.
ÚShTUǴYRLY TIL – BÚGINGI ZAMAN TALABY
Meniń ulym osy jyly birinshi synypqa bardy. Ol oqýǵa barmas buryn men balaǵa erte bastan qazaq jáne aǵylshyn tilderin oqytý qajet dep sheshtim. Árıne, qazaq tilin biz bilýge tıistimiz, óıtkeni, biz Qazaqstan Respýblıkasynda turamyz. Jáne men til bilýdiń oǵan bolashaqta kómegi kóp tıetinine senimdimin.
Al aǵylshyn tiline qatysty aıtatyn bolsam, balaǵa jas kezinde kez kelgen shet el tilin úırený jeńilge túsetini kúmánsiz. Osydan kóp jyl buryn men alǵash ret birinshi synypqa barǵanymda, Aqtaý qalasyndaǵy men oqyǵan mektepte (ol kezde oblys ortalyǵy áli Shevchenko atalatyn edi) óńirde tuńǵysh ret eksperımentaldi synyp ashyldy. Eń talapty delingender bir topqa jeke jınalsa, solardyń qatarynda men birinshi synyptan shet el tilin oqyp-úırendim.
Ol kezde áli eshqandaı arnaıy baǵdarlama, ádisteme degender joq edi. Bári de alǵash ret bolatyn. Biraq bizdiń muǵalimderimiz bilimdilik tanytty. Bizdiń synyptaǵylardyń bári derlik búginde shetel kompanııalarynda jaqsy laýazymdarda jumys isteıdi. Bizdiń Prezıdentimiz Qazaqstan halqyna Joldaýynda tildiń úshtuǵyrlyǵy máselesin kóterýi meni qatty qýantty. Bala birinshi synyptan bastap qazaq jáne aǵylshyn tilderin oqyp-úırene bastasa, artyq shyǵynǵa baryp repetıtorlar jaldaýdyń qajeti qansha?
Irına LARIChKINA.
AQTAÝ.