Aımaqtar • 16 Qarasha, 2020

Prezıdent pármenimen atqarylǵan jumystarǵa el rıza

470 ret
kórsetildi
8 mın
oqý úshin

Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev bıyl Qordaı aýdanyna kelip, jergilikti jurtshylyqpen júzdesken bolatyn. Sol saparynda Prezıdent aýdanda jyl basynda oryn alǵan oqıǵanyń saldaryn joıý kerek ekenin aıtyp, naqty júzege asyrylýy tıis tapsyrmalar berdi. Búginde toǵyz joldyń torabynda ornalasqan aýdan qaıtadan jańaryp, jańǵyrý jolyna tústi.

Prezıdent pármenimen atqarylǵan jumystarǵa el rıza

Qarakemer

 

Eń bastysy, Qordaı aýdany bıyl alyp qurylys alańyna aınalyp, kóptegen ıgi is qolǵa alyndy. Memleket qoldaýynyń nátıjesinde aýdandaǵy talaı jyl boıy qordalanyp kelgen máseleler sheshimin taýyp otyr. Bul bastamaǵa jergilikti turǵyndar da alǵys bildirýde.

Stepnoe aýyldyq okrýgine qaras­ty Aral aýylyna bul kúnde sý qubyry tartylyp, sý qa­byl­daý stansasynyń qury­lysy júrgizilýde. Jalpy, aýyz­sý tartý boıynsha aýdanda 2,7 mlrd teńgeniń 6 jobasy jú­zege asyrylyp jatyr. Má­se­len, Kenen aýylyndaǵy sý qu­­by­ryn tartý jobasy qazir tap­­sy­­rylý kezeńinde bolsa, Qara­­kemer, Qordaı jáne Otar aýyl­daryndaǵy jumystar 80 pa­ıyzǵa, О́tegen jáne Aral aýyl­darynda 90 paıyzǵa aıaqtalǵan. Atal­ǵan nysandar paıdalanýǵa berilgennen keıin aýdan boıynsha ortalyqtandyrylǵan sýmen qamtamasyz etý deńgeıi 73-ten 78 paıyzǵa deıin artady dep josparlanyp otyr. Sol sııaqty Aral aýylyndaǵy nysanda tereńdigi 90 metr bolatyn eki uńǵyma bur­ǵylanǵan. Al sý qabyldaǵysh ny­san­nyń ózi aýyldan 1,2 sha­qy­­rym jerde ornalasqan eken. Ortalyqtandyrylǵan sý qu­byry 280 tutynýshyǵa qyz­met kórsetedi. Jaýapty merdi­ger «TemirStroıServıs ı K» jaýap­kershiligi shekteýli seriktes­tigi qazirgi tańda aýmaqty jaryq­tan­­dyrý jáne abattandyrý ju­mystaryn júrgizýde. Talaı jyldan beri kópshilikti tolǵandyryp kele jatqan kókeıkesti másele bıyl ońynan sheshilip otyr.

1

Qordaı

Qordaı aýdanynyń halqyn sportqa baýlý máselesi de búginde oıdaǵydaı júzege asyp keledi. Máselen, bıyl «Samruk-Kazyna Trust» jaýapkershiligi shekteýli seriktestiginiń demeýshiligimen Masanchı aýylynda strıtvorkaýt, kishi fýtbol jáne balalar oıyn alańy salynǵan. Jobanyń quny 57 mln teńgeni quraıdy. Son­daı-aq «Agrospesstroı» jaýap­kershiligi shekteýli serik­tes­tigi Áljan ana aýylynda dene shynyqtyrý-saýyqtyrý ke­sheni­niń qurylysyn júrgizýde. Atalǵan jobanyń quny 323 mln teńgeni quraıdy desek, qarjyny «Samuryq-Qazyna» ulttyq ál-aýqat qory bólgen. Endi munda balalar kúres, boks jáne basqa da sport túrlerimen shuǵyldana alady. Qurylys jumystary Táýel­sizdik kúni qarsańynda aıaq­ta­lady dep josparlanǵan. Sony­men qatar dene shynyqtyrý-saýyq­tyrý kesheni Otar jáne Betqaı­nar aýyldarynan da salynýda.

Memleket tarapynan bıyl Qordaı aýdanynyń bilim sala­sy­na da aıryqsha qoldaý kór­setilýde. Máselen, Áljan ana aýylynda ornalasqan №23 T.Rysqulov atyndaǵy orta mek­tepke kúrdeli jóndeý jumys­tary júrgizilgen. Búginde bilim ny­sa­ny­nyń shatyry, edeni, jy­ly­tý júıeleri aýystyrylyp, dárethana, sý jáne gazben qam­tylyp, 27 beınekamera orna­tyl­ǵan. Búgingi tańda munda 868 oqý­shy oqıtyn bolsa, bastaýysh synyptarda oqıtyn 320 oqýshy mektepte, qalǵany qashyqtan bilim alýda. Bilim oshaqtaryn kúrdeli jóndeýden bólek, aýdan­da jańa bilim nysandary da salynyp jatyr. Qazir aýdanda 3 jańa mekteptiń qurylysy júrgizilýde. Jańadan salynyp jatqan mektepterdiń esebinen Kúnbatys-2 alqabyndaǵy bir apatty mektep pen Masanchı, Qal­ǵuty aýyldaryndaǵy mektepterde de oryn tapshylyǵy máselesi tolyqtaı sheshiledi. Masanchı aýylyndaǵy mektep qurylysyna «О́ńirlerdi damytý» baǵdarlamasy aıasynda 1,2 mlrd teńge bólingen. Atalǵan nysannyń syıymdylyǵy – 600 oryndyq. Bul mekteptiń de qabyrǵalary kóterilip, shatyry jabylýda.

Jalpy, bıyl aýdan turǵyn­dary úshin qoldaý jyly boldy. Bilim, sport salalaryndaǵy qurylystan bólek, turǵyndardy baspanamen qamtý jumystary da júıeli júrgizilýde. Qazirgi kezde 1 524 qordaılyq turǵyn úı kezeginde tur eken. Turǵyndardy baspanamen qamtý maqsatynda aýdan ortalyǵy Qordaı aýylynyń «Batys» turǵyn alqabynda 5 qabatty turǵyn úı salynýda. 60 páterlik qos úıdiń biri kirpishten bolsa, ekinshisi gazobloktardan turǵyzylýda. Bul jumystar aıaq­talýǵa jaqyn. Atalǵan jumysty «Agrospesstroı» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi júrgizýde. Endi oǵan jaqyn mańnan saıabaq jáne áleýmettik nysandar salý josparlanýda. Al Qarakemer aýylyn­da 20 kommýnaldyq páter­­diń qurylysy bıyl basta­lyp, búginde tolyqtaı aıaqtalǵan. Qurylysqa 224 mln teńge bólin­gen. Qurylysshylar kóp uzamaı baspana óz ıelerin tabatynyn aıtyp otyr.

Qazirgi kezde Qordaı aýdanynda barlyq salada qarqyndy jumystar jalǵasýda. Jergilikti jurtshylyq úshin taǵy bir qýa­nyshty jańalyqtyń biri – búginde aýdanda Memleket basshysynyń tapsyrmasymen aýyldardy gazdandyrý jumystary qolǵa alynýda. Máselen, Qarasý, О́tegen, Masanchı, Qarakemer, Sortóbe, Bular batyr, Aýqatty, Qyzylsaı, Kúnbatys-1, Kúnbatys-2 aýyldaryna jalpy smetalyq quny 5,6 mlrd teńgeni quraıtyn 73,2 shaqyrym gaz qubyryn keltiretin qurylys-montaj jumystary aıaqtalýǵa jaqyn.

1

Masanchı

«15 qazan kúni quramyna О́tegen aýyly kiretin Qarasý aýyldyq okrýgine gaz kirgizildi. Búginde qos aýyldyń turǵyndary retimen gazǵa qosylyp, kópshilik mundaı jumystardyń júrýine yqpal etken Memleket basshysyna alǵys aıtýda. Sonymen qatar «Otar aýmaǵyndaǵy» 12 eldi mekenge, atap aıtsaq Otar, Gvardeıskıı, Kenen, Úlken Sulýtór, Sulýtór, Kóktóbe, Alǵa, Kógadyr, Soǵandy, Muz­bel, Ańyraqaı, Bel aýyldaryna 175 shaqyrym magıstraldyq gaz jelisiniń jáne AGRS-tiń qurylysyna 5,1 mlrd teńge bólinip, jumystar bastalǵan», deıdi Qordaı aýdanynyń ákimi Rústem Dáýlet.

Bul kúnde aýdannyń saıası jaǵdaıynyń turaqtylyǵy da mańyzdy. Osy oraıda, ózge ult ókilderi tyǵyz ornalasqan aýdanda qazaq tilin úırený máselesine de kóp kóńil bólinýde. Máselen, búginde Sortóbe aýylyndaǵy «Búldirshin» balabaqshasynda qazaq tilin oqytý kýrstary jandana túsken. Al Qarasý, Aýqat­ty, Masanchı, Sortóbe aýyldyq okrýgterine qarasty orta mektepterde memlekettik tildi meńgerýdi qajet etetin 595 pedagog jáne mektepke deıingi bilim berý mekemeleriniń ózge ult ókilderin quraıtyn 136 tárbıeshisi jumys isteıdi. О́zge ult ókilderi úshin «Tilderdi úıretý ortalyǵynda» qazaq tilin jedeldetip oqytatyn kýrstar da ashylǵan. Atalǵan kýrsty júrgizýge qazaq tiliniń bilikti 40 pán muǵalimi tartylypty. Búginde jalpy 595 pedagog kýrstan ótýde. Onyń ishinde 167 pedagog birinshi deńgeıdegi memlekettik tildi meńgerip, kelesi kezeńge ótken. Atalǵan ortalyqta osy jyldyń qańtar aıynan bastap barlyǵy 812 tyńdaýshy til úırenýge qatysqan. Oqytý jumystaryna dúngen, orys, qyrǵyz, ázerbaıjan, ózbek, uıǵyr, balǵar, káris, qarashaı, tatar ulty ókilderi qamtylǵan. Onyń ishinde 255 tyńdaýshy oqý kýrsyn aıaqtaǵan. Al qazirgi kez­de Sortóbe, Masanchı, Aýqat­ty, Qarasý, Bular batyr aýyl­daryndaǵy 25 topta 326 tyń­daý­shy dáris alýda. Sondaı-aq mem­­lekettik tilde oqý kýrsyn 326 tyń­daýshy ótýde.

Búginde Qordaı aýdanynda qalyptasyp otyrǵan jaǵdaı osyndaı. Qaıtadan jańǵyrý, jańarý jolyna túsken aýdan­nyń turǵyndary bul rette Mem­leket basshysy Qasym-Jomart Toqaevqa alǵys aıtady. Prezıdenttiń pármenimen júzege asyp jatqan bastamalar, at­qarylyp jatqan jumystar bolashaq urpaq úshin óziniń jemisin beredi dep senedi.

 

Jambyl oblysy