Keıipkerimiz Bekim Ákimov bar keregi tabylatyn, jumysy júrip, oıǵa alǵany ońynan oralyp, tasy órge domalap turǵan qalada da júre berer edi. Tek ara-tura at izin salǵanda kóretin, kórgen saıyn kóńili qulazyp qalatyn aýylynyń keshegi beınesi esinen shyqpaı qoıǵany. Kúnnen-kúnge tozyp bara jatqandaı ma, qalaı? Aı aralatyp, apta aralatyp kózkórgen adamdardyń kósh jolyna túsip, týǵan jerinen qımaı-qımaı attanyp bara jatqany júregine salmaq túsiretin. Azamat bolyp týǵany ras bolsa, aýyldyń eńsesin kóterý lázim. Al ol sharýany ózi ishinde bolyp, basy-qasynda júrmese, qalaı jolǵa qoımaqshy? Qabyrǵasymen keńese kele, at basyn aýylǵa burmaqshy boldy. 2014 jyly kóship keldi. Birden Shákeı men Kúnshalǵan aýyldarynyń ortasyndaǵy joldy jóndeýge kirisken. Uzaq jyldardan beri jóndeý kórmegen jol ábden silikpesi shyǵyp, tozyp ketipti. Qazan shuńqyrdyń ishinde opyrylyp túsken taǵy bir shuńqyr bar. Tipti qarǵa adym jer jol júrýdiń ózi – qyp-qyzyl beınet, belińdi úzerdeı azap. Al jol – tirshiliktiń kúretamyry. Mańaıdaǵy aýyldar da jol azabyn kórgen soń kóshe bastaǵan. Eldiń yqylym zamannan beri ornyǵyp otyrǵan qutty qonysynan údere kóshýiniń bir sebebi de osy jol qatynasyna jóndi kóńil bólinbegendiginen. О́zi bas bolyp bar tehnıkasyn ákelip, áýpirimdep jóndep shyqty. Aýyldastarynyń alǵysyna ıe boldy. Kókiregindegi kórikti oıdyń kóp-kórim júzege asqanyna ózi de sheksiz qýanyshty edi. Týǵan jeriniń bir kádesine jarady. Odan artyq ne kerek?
– Qaıyrymdylyq – ata-babamyzdan qanymyzǵa sińgen qasıet. Kóne tarıhtyń kómbesin aqtaryp qarasańyz, bosaǵasyna yrys bitken baı-baǵlannyń bári tóńiregine qaraılasqan eken. Keshegi keńes zamanyndaǵy ıdeologııa baı bitkendi qubyjyq etip kórsetti ǵoı. Áıtpese dáýlet bitken adamnyń et jaqyn týǵan-týysy bylaı tursyn, at tuıaǵy jetetin jerdegi adamǵa sharapaty tımegeni joq. Bálkim bizdiń yrysymyzdy sál moldaý qylyp berse, onda aýyldastyń da úlesi bar shyǵar. Eger bir aýylda tútin tútetip, bir teriniń pushpaǵyn ılesken aǵaıyn qońtorǵaı otyrsa, tamaǵyńnan as óte me? Sondyqtan barlyq sharýany júrek qalaýymen, aq adal peıilimniń meıirmen sabaqtasýynan jasap jatyrmyn, – deıdi Bekim.
Qaıyrymdy kásipker kóp sharýasyn tipti esine de túsire almady. Áýeli aýyldaǵy kópten tozyp, kózge qorash bolyp turatyn mádenıet úıin jóndegen. Aýyl jastarynyń týǵan jerde turaqtap qalýy úshin rýhanı qazynanyń oshaǵy qaltqysyz jumys istep turýy kerek. Jastar kóship ketse, shoq juldyzdaı shaǵyn aýyldyń bolashaǵy ne bolmaq? Bekim Serikuly dál osylaı oılaǵan. El ishindegi qolynan is keletin azamattardy jınap, 3 mln 700 myń teńgege qulaǵaly turǵan mádenıet úıin qurylysshynyń qalaǵynan jańa shyqqandaı etip jóndep berdi. Sol-aq eken, aýyldaǵy mádenıet oshaǵynyń jumysy jandanyp sala berdi. Sharýadan qoly bosap, kóz baılanǵannan keıin kóńil kóteretin jer tappaı, rýhanı júdep júrgen aýyl jastary mándi sharasy jıi ótkiziletin mádenıet úıiniń bosaǵasyn bosatpaıtyn boldy. Aıtpaqshy, osy mádenıet úıi 2016 jyly oblystaǵy ózi tektes mekemelerdiń arasynda birinshi oryn alyp, aıdy aspanǵa bir-aq shyǵardy.
Aýyl mektebi de júdeý edi. Oǵan da kómek qolyn sozdy. Ásirese jańa oqý jyly qarsańyndaǵy «Mektepke jol» aksııasyna belsene qatysyp, aýyldaǵy áleýmettik jaǵynan az qamtylǵan otbasylardyń balalaryn shyrttaı jańa kıindirip, sómkelerine oqýlyqtaryn salyp berip, sporttyq kıimderin jańalady. Byltyr Erkinshilik, Oljabaı, Toıbaı aýyldaryna qatynaıtyn kúre joldardy, aýyl ishindegi kóshelerdi qardan tazalady. Ereımentaý qalasynyń on shaqty kóshesin qasat qardan arshyp turýdy moınyna aldy. Jaman tumaý jaılaǵan kezde qamsyz otyrǵan halyq maska tappaı qınalǵan. Eliniń amandyǵyn oılaǵan Bekim ony da ákelip berip, tegin taratty. Jergilikti ákimdikten kómekke zárý adamdardyń tizimin alyp, kúndelikti qajetti azyq-túligin tegin taratty.
Osy kómek sharýashylyǵynyń tabysy esebinen jumsalyp otyr. Sóz arasynda 20 aýyldasyn turaqty jumyspen qamtyp otyrǵanyn aıta ketsek te artyq bolmas. Olardyń aı saıynǵy eńbekaqysy ýaqytynda tólenedi. Qosymsha sharýashylyqtaryndaǵy malyna qajetti shóp, saban, jem tegin beriledi. Jumysshylaryn kúnine bir ret ystyq tamaqpen qamtamasyz etedi. Bul óńirde qysqa qajetti otyn-kómir tabý – óte ózekti máseleniń biri. El jaıy esinen shyqpaıtyn bizdiń keıipkerimiz óz jumysshylarynyń otyn-kómirin tasyp beredi. Qazir sharýashylyq 200-den asa qara mal, 10 úıir jylqy baǵyp otyr, myń gektar jerge egin egedi. Átteń jaıylymnyń tarlyǵy qolbaılaý, áıtpese tórt túliktiń basyn budan da kóbeıtýge jaǵdaılary jetip tur. Eger mal basy kóbeıse, aýyldaǵy adamǵa turaqty tabys tabatyn jumys kózi bolar edi.
Elge jasaǵan qaıyrymdylyǵy atalmaı qalǵan joq. 2020 jyldyń 14 tamyz kúni aýdanda uıymdastyrylǵan baıqaýda «Týǵan ólke» atalymy boıynsha «Jomart júrek» syılyǵynyń ıegeri atandy.
– Aýyldyń órkendeýine, keńinen qanat jaıýyna óz úlesimizdi qosyp jatsaq, ol ata-babamyzdyń amanaty tárizdi kórinedi. Men eshqashan jasaǵan jaqsylyǵymdy dabyralap, jurtqa jaıyp aıtqym kelmeıdi. Týǵan jerdi túletý – ár perzenttiń mańdaıyna jazylǵan qasıetti paryzy. Qalada júrgende de peshenemizge buıyrǵan yryzdyǵymyz boldy. Solaı júre berýge de bolatyn edi, biraq týǵan aýylyń toz-toz bolyp jatsa, óz búıirińniń biteý bolǵany kimge kerek?! Osy jerdi elim dep, jerim dep kelgen soń qara bastyń qamyn ǵana oılamaı, qarasha eldiń muńyn muńdasań ǵana aldyńa qoıǵan asqaraly maqsatyń oryndalady, – deıdi B.Ákimov.
Qazir Kúnshalǵan aýylynyń kúmbezin araıly kún shalyp tur. Bolashaqqa degen senim myqty. Bereke úıirer birlik bar. Qaýmalasa, qarbanyp baıandy bolashaqqa bet alǵan ataqonystyń tútininiń túzý ushýyna elin súıgen, jurtyn qadirlegen Bekim Serikuly tárizdi bitimi bólek azamattardyń janashyrlyǵy sep bolyp tur.
Aqmola oblysy,
Ereımentaý aýdany
