Rýhanı baılyqqa úndegen «Kitap fest»

Iá, kitapty nasıhattaý, qoǵamnyń ıntellektýaldy áleýeti men mádenı qun­­dy­lyqtaryn, óskeleń urpaqtyń rý­hanı-adamgershilik bilimin arttyrý, ba­lalar­dyń, jastardyń kórkem ádebıetke degen qushtarlyǵyn oıatý maqsatynda Shymkent qalalyq ishki saıasat jáne jas­tar isteri jónindegi basqarmasynyń «Rýhanı jań­ǵyrý» bólimi uıymdastyrǵan «KITAP FEST» is-sharasy kóp jaıtty ań­ǵartty. Eń bastysy, úshinshi megapolıste kitapqa, kórkem ádebıetke sura­nystyń joǵary ekenin baıqatty. Qala turǵyndaryn rýhanı turǵyda baıyta tústi. Kitapsúıer qaýymdy biriktirip, ap­taǵa sozylǵan is-shara qala turǵyndary men qonaqtarynyń kóńilinen shyqty. Festıval kezinde Kórme ortalyǵyna 2500-den astam oqyr­man jınaldy. Al­ǵash­qy kúni shym­kenttik «Jebe» baspa úıi­niń Elbasy N.Na­zarbaevqa arnalǵan «Kemeńger. Dana. Kóshbasy» kitabynyń tanystyrylymy ótti. Elbasynyń synyptasy Roza Tilemisova, ardager jýrnalıst Baıdýlla Qonysbek Tuńǵysh Prezıdent eńbeginiń, táýelsizdik jyldaryndaǵy kóregen saıa­sa­tynyń mańyzdylyǵyna toqtalyp, oı-pikir­lerin ortaǵa saldy. Sondaı-aq arnaıy ashylǵan «Mártebeli oqyrman buryshynda» óńirdegi aqyn-jazýshylar oqyrmandarymen kezdesýler ótkizdi. Son­daı kezdesýlerdiń birinde elimizdiń bedeldi qalamgeri, jazýshy, jýrnalıst Marhabat Baıǵut festıvaldyń mán-mańyzyna erekshe toqtalyp, kitap qun­dylyǵyn nasıhattady. «Ulttyq qo­­­ǵam­dyq senim keńesiniń jıynynda Mem­­leket basshysy Qasym-Jomart To­qaev búgingi zamanda kitapsyz, sondaı-aq kitapha­nasyz adamnyń oıdaǵydaı da­mýy múmkin emestigin aıtqan edi. Ra­syn­­­da kitaphana – oqyrman men kitap ara­­syn­daǵy altyn kópir. Adamzat tarı­hy­­nyń kerýenin súrindirmeı ákele jat­qan, shyraǵy bıik, parasattylyq pen bi­limdiliktiń, baılyq pen biliktiliktiń kıeli ordasy», dedi qalamger. Erkin formatta ótken basqosýda jastar kókeıde júrgen suraqtaryn qoıyp, tushymdy jaýap aldy. Sonymen qatar festıvaldyń úshinshi kúni jazýshy, jýrnalıst Kúlııa Aıdarbekovanyń «Qazaq qyzy» kitaby­nyń tanystyrylymy ótti. Osyǵan deıin «Anaǵa taǵzym», «Ákege qurmet» kitaby arqyly kópshiliktiń súıispenshiligine bólengen Kúlııa Smaıylhanqyzy ult­tyq qundylyqtarǵa, tálim-tárbıe men jastardyń bilimge degen qushtarlyǵyna tereńinen toqtaldy. Sondaı-aq tarıhshy Mombek Ábdákimuly, belgili aqyn, ǵa­lym, aýdarmashy Abaı Qalshabek, jazýshy, dramatýrg Saıa Qasymbek óz shy­ǵar­malaryndaǵy qyzyqty epızodtary­men bólisip, oqyrmanymen ashyq dıalog qurdy. Qýat Dáýrenuly, Dáýren Aıman­bet, Súndet Seıitov, Araılym Murat­álıeva, Aqbota Beıbitbek, Tań­shol­­pan Imantaı syndy jas aqyn-jazý­shy­lar­dyń oqyrmandarmen kezdesýi de qy­zyq­ty ótti. Al óńirdiń arhıv ujy­my «Maıdangerler urpaǵy jáne este­lik­ter» kezdesýin uıymdastyrdy. Kitap festı­valiniń taǵy bir ereksheligi, kitapha­na­lar balalarǵa arnap qoıylym qoıyp, kish­kentaı oqyrmandaryn qýantty.

Nur-Sultan, Almaty, Qaraǵandy, Shym­­kent qalalarynyń baspa úıleri, kitap dúkenderi, kitaphanalary oqyr­manmen ashyq dıalog quryp, pikirlesý alańshasynda kezdesýler ótkizdi, óz ónim­­derimen tanystyrdy. «Qazaq ýnı­versıteti», «Folıant», «Knıjnyı klýb», «Jebe», «Qyzmet gazeti», «Shuǵyla ki­tap», «Qasym» baspa úıleri, «Erýdıt», «Qazyna» kitap dúkenderi men Shymkent qalasynyń kitaphanalary apta boıy qala turǵyndaryna qundy málimetter berdi. Mysaly, Qaraǵandy qalasynda ashylǵan «Qasym» baspasy qazaq klassıkasynyń jaýharlaryn kitap etip shyǵara bastaǵan. «Nátıje» kompanııasy qazaq jáne shetel kórkem ádebıetin shyǵarýda. Shetel­dik av­torlardyń shyǵarmalaryn qazaq tili­ne aýdaryp basatyn baspahana­dan búginge deıin 14 serııaly kórkem áde­bıet, klassıka, romandar jaryqqa shy­ǵypty. Sonymen birge ǵylymǵa qyzy­ǵý­shylar úshin kitap kórmesinde «Qa­zaq ýnıversıteti» baspasynan shyqqan Abaı­­tanýdyń 47 tomdyǵy men Ál-Fa­rabı babamyzǵa arnalǵan áde­bı, ǵy­lymı kitaptary da usynyldy. Al Nur-Sultannan at terletip kelgen «Fo­lıant» baspa úıi qazaq klassıkteri, balalar ádebıeti, ensıklopedııalar usyndy. Onyń ishinde «Men nege qorqamyn?», «Men nege baqytty bolamyn» degen oqý­shy­larǵa arnalǵan kitaptar, tárbıelik mańyzy zor «Qonjyqtyń hıkaıalary» sııaqty tórt serııaly kitap, joǵary synyp oqýshylaryna «Veppı», «Shataq qyz­dyń shatpaq kúndeligi», «Qabaǵy tun­jyr balaqaı», «Tom Soıerdiń basy­nan keshkenderi», «Berrıdiń basynan ­kesh­kenderi» sııaqty shyǵarmalar bar.

Festıval aıasynda uıymdastyryl­ǵan «Balalarǵa bazarlyq» aksııasy da jaqsy nátıje kórsetti. Altyn sandyqqa zııaly qaýymnan bastap, qarapaıym tur­ǵyndarǵa deıin eń azy bir kitaptan saldy. Jınalǵan 350 kitapty Shymkenttiń erikti jastary kitap alýǵa múmkindigi az otba­syla­ryna tartý etedi. Rýhanııat ále­mindegi aıtýly is-sharanyń jabylýyna qatysqan qala ákiminiń birinshi orynbasary Shyńǵys Muqan kópshilikti, ba­lalar men jastardy bilimmen sýsyn­datyp, rýhanı nár beretin kitap merekesine bel­sene atsalysqandarǵa alǵysyn jet­kizdi. «Adamnyń az qamtylýy, ómirde qıyn­­shylyq kórýi, baqytsyzdyqqa tap bolýy, onyń bári kóp oqymaǵandyq­tan. Kóp oqyǵan, rýhanı baı adam ómir súrý­di úırenedi. Áleýmettik qıyndyq kórmeı­di. Rýhanı kemeldikke keneledi. Sıqyrly sandyqtaǵy kitaptar balalardyń bola­shaǵyna oń yqpal etedi dep oılaımyn. Barlyq qatysýshylarǵa qala ákiminiń atynan alǵys aıtqym keledi. Osy kórmege qatysýǵa respýblıkamyzdyń túkpir-túk­pirinen kelgen baspa úıleri men ki­taphanalardyń barlyǵy kelýshilerge ki­taptyń qudiretin taǵy bir pash etti. Ha­lyq­aralyq «Alash» syılyǵynyń laý­reaty Marhabat Baıǵut bastaǵan bel­gili qalamgerlermen ótken ár kezdesý taǵ­lym­dy, tálimdi boldy», dedi Shyńǵys Jumabekuly.

Festıvaldyń jabylý saltanatynda apta boıy belsene qatysqan barsha kitaphana men baspa úıleri, kitap dúken­deriniń ujymy qala ákiminiń alǵys hatymen marapattaldy.

Shymkent