Kásipkerlerdi qoldaýdyń pavlodarlyq úlgisi

«Zhas-Halyk.Ertis» – jańa múmkindik

Bızneste baǵyn synap kórgisi keletin pavlodarlyqtardy jarylqaıtyn joba «Zhas-Halyk.Ertis» dep atalady. Ataýynan-aq onyń jastarǵa arnalǵanyn birden ańǵaramyz. Sondaı-aq buǵan eldegi irgeli bank – Halyk Bank-tyń qatysy baryn da baıqaý qıyn emes. Iá, bul – Pavlodar oblysy ákimdigi men «Halyk Bank» AQ-nyń birlesken jobasy.

Osy jyldyń 10 jeltoqsanynda jobanyń úshinshi kezeńi bastalady. Buǵan deıin eki kezeńi artta qaldy. Eki kezeńniń qorytyndysy boıynsha jergilikti kásipkerlerdiń 40-tan astam bıznes jobasy maquldanǵan. Olarǵa kepilsiz kredıtter beriledi. Osylaısha, jas bıznesmender men startapshylar óz ıdeıalaryn júzege asyrady.

– Úshinshi kezeńge qajetti qujattar paketin jınaý, qabyldaý jumystary 10-28 jeltoqsan aralyǵynda ótedi. Bul – qanatqaqty joba. Tek Pavlodar oblysynda ǵana júzege asyrylyp jatyr. Baǵdarlamanyń basty artyqshylyǵy – nesıe kepilsiz ári tómendetilgen paıyzdyq mólsherlememen beriledi. Qatysýshylardyń jasyna shekteý qoıylǵan. Jobasyn usynatyn kásipkerlerdiń jasy 30-dan aspaýy kerek. Olarǵa jeke isin bastaýǵa nemese bıznesin odan ári damytýǵa 15 mln teńgege deıin nesıe beriledi. Qaryz jyldyq 5 paıyzdyq mólsherlememen usynylady. Nesıeni óteý ýaqyty jobanyń negizgi maqsat-mindetine tikeleı baılanysty. Máselen, ınvestısııalyq jobalarǵa alynǵan qaryzdy 7 jylǵa deıin tóleýge múmkindik beriledi. Al aınalym qarajatyn tolyqtyrýǵa úsh jyl qarastyrylǵan, – dedi Pavlodar oblystyq kásipkerlik jáne saýda basqarmasynyń basshysy Aıbek Tursynǵalıev.

Kreatıvti jobalar qoldaýǵa ıe

Bul rette Halyk Bank jobany júzege asyrýǵa 395 mln teńge qarastyryp otyr. Úshinshi kezeńniń qorytyndysy boıynsha shamamen 100 mln teńgege bıznes-jobalardy qarjylandyrý josparlanǵan.

Belgili bolǵandaı, oblys turǵyndary túrli jobalardy usynyp otyr. Onyń ishinde Pavlodar, Ekibastuz, Aqsý qalalarynan bólek, aýdandardan da erekshe jobalar kelip túsken. Máselen, kir sabyn shyǵarý, kosmetıka óndirisi, qurylys materıaldaryn óndirý, keshendi medısınalyq zertteýlerdi uıymdastyrý, naýbaıhana ashý, sporttyq kıimder tigý sekildi jobalar bar.

– Kreatıvti jobalarǵa qashan da jol ashyq. Innovasııalyq usynystar da basymdyqqa ıe. Qarapaıym zattar ekonomıkasyna jatatyn jobalardy da qýana-qýana qarastyramyz. Karantın kúsheıgen kezde bizdiń óńirde nashar damyǵan salalarda defısıttiń oryn alǵanyna kýá boldyq. Sondyqtan jas kásipkerlerdi Pavlodar oblysynda kenje qalǵan qyzmetter men ónimderge qatysty jobalardy júzege asyrýǵa shaqyrar edim, – dedi basqarma basshysy óńirlik kommýnıkasııalar qyzmetinde ótken brıfıngte.

«Halyk Bank» AQ Pavlodar oblystyq fılıaly dırektorynyń orynbasary Murat Tursynhanovtyń pikirinshe, jobalardyń biregeıligi jas kásipkerdiń jeńimpaz ataný múmkindigin arttyra túspek.

– Biz usynylǵan jobalardyń aýdan-qalalar úshin qanshalyqty qajet ekenin zerdeleımiz. Áıtpese, naryqta keń taralǵan jobalardy qoldaýǵa baǵyttalǵan «Bıznestiń jol kartasy – 2025», «О́ndiris», «Eńbek» sekildi memlekettik baǵdarlamalardyń túrli quraldary bar. Al «Zhas-Halyk.Ertis» birinshi kezekte startaptarǵa baǵ­dar­lanǵan. Qysqasy, jas kásip­kerlerdiń erekshe jobalaryn qoldaımyz. Ol jobalar óndiris, qyzmet kórsetý sekildi salalardy qamtysa tipti jaqsy. Naryq úshin jańa jobalar usynylsa degen tilek te joq emes, – deıdi Murat Tursynhanov.

Jas kásipkerler dán rıza

Derekterge súıensek, «Zhas-Halyk.Ertis» jobasynyń alǵashqy kezeńi 12-26 qazan aralyǵynda ótken. Onyń qory­tyndysy boıynsha arnaıy qurylǵan komıssııa jalpy somasy 203,4 mln teńge bolatyn 22 jobany iriktep aldy. Ekinshi kezeńge qatysý úshin 10-20 qarasha aralyǵynda ótinishter qabyldandy. Onyń nátıjesinde 188,3 mln teńgelik 20 joba úzdik shyqty. Eki kezeńniń qorytyndysy boıynsha barlyǵy 42 joba tańdalǵan. Osydan birer apta buryn jeńimpazdarǵa jeńil­detilgen nesıeler berile bastady.

«Zhas-Halyk.Ertis» jobasy boıynsha nesıe alǵandardyń biri – Medet Batalov. Kásipker Tereńkól aýylynda turady. Ol jyly bloktar men qurylys materıaldaryn shyǵaratyn óndiristi keńeıtýge ótinim beripti. Kishigirim zaýyty bar Medet áýelde qurylys materıaldaryn shyǵaratyn qurylǵyny óz qolymen jasaǵan. Keıin suranys artyp, óndiris kólemi ulǵaıǵan. Sóıtip, 2016 jyly qurylys materıaldaryn shyǵaratyn arnaıy qurylǵy satyp alypty.

– «Zhas-Halyk.Ertis» jobasy týraly estigende-aq birden qyzyǵýshylyǵym oıandy. Boıdy kúdik te bıledi. О́ıtkeni, ádette aýyldyqtardyń jobalary mundaı baǵdarlamalardan tys qalyp jatady ǵoı. Ne de bolsa, nar táýekel dep, ótinish berdim. Birinshiden, nesıeniń paıyzdyq mólsherlemesiniń tómendigi ári kepilsiz beriletini qyzyqtyrdy. Menińshe, bul – jastar úshin erekshe qamqorlyq. Kásibin endi bastaǵandar, men sekildi bıznesin ári qaraı damytýdy kózdegenderge tamasha múmkindik. Bıznesimdi keńeıtý úshin 5 jylǵa 15 mln teńge nesıe aldym. Bul qarjyǵa kóp dúnıe tyndyrýǵa bolady, – deıdi Medet Batalov.

Biregeı jobada baǵy janǵan jastar­dyń qatarynda Zýhra Qasenova da bar. Pavlodarlyq jas kásipker bıznes-jobany ázirleý barysynda naryqqa zertteý júrgizgenin atap ótti.

– «Azamattarǵa arnalǵan úkimet» memlekettik korporasııasynda jumys istedim. Dekrettik demalysqa shyqqan soń, jeke isimdi ashqym keldi. Qazir bıznes bastaýǵa múmkindik kóp qoı. Sonyń biri – «Zhas-Halyk.Ertis». Joba týraly estigen soń múmkindikti múlt jibermeý kerektigin uqtym. Men jartylaı avtomattandyrylǵan klınıng qyzmetine qatysty bıznes-jospar ázirledim. Bizdiń óńirde klınıng qyzmeti endi ǵana damý ústinde. Naryqta birneshe oıynshy bar. Solardyń qatarynan ózimdi de kórgim keledi. Joba aıasynda 5,2 mln teńge aldym. Oǵan eden jýatyn eki qurylǵy satyp alamyn. Birin­shisi – úlken ortalyqtardyń ishinde júre­tin operatormen basqarylatyn mashı­na. Ekinshisi – kez kelgen aýmaq­ty tazalaýǵa múmkindik beretin shańsor­ǵysh. Jobamnyń bank tarapynan maqul­dan­ǵanyna qýanyshtymyn. Jastarǵa qoldaý bildirip otyrǵan bank pen oblys basshylyǵyna rızashylyǵymdy bildiremin. Mundaı erekshe joba aldaǵy ýaqytta da jalǵasyn tapsa degen tilek bar, – deıdi Zýhra Qasenova.

Jobaǵa qalaı qatysýǵa bolady?

Nesıe joba usynǵannyń bárine birdeı úlestirile bermeıtini belgili. Bul rette, jobanyń qabyldanýyna áser etetin birneshe faktor bar. Birinshiden, qajetti qujattar paketi tolyq tapsyrylýy kerek. Ekinshiden, qatysýshylardyń shekti jas mólsheri – 21-30 jas. Bul talapqa sáıkes kelmeıtin úmitkerlerdiń usynysy qarastyrylmaıdy. Úshinshiden, qatysýshynyń nesıe tarıhy durys bolýy kerek. Nesıe tarıhy «buzylǵan» pavlodarlyqtardyń top jarý múmkindigi kemıdi álbette. Tórtinshiden, mindetti túrde orta kásibı nemese joǵary bilimi bolýy shart. Eger óndiris salasyna qatysty joba usynylsa, onda qatysý­shynyń atalǵan salada jınaqtaǵan azdy-kópti tájirıbesiniń bolýy mańyzdy.

– Qatysýshy aldymen bıznes-jos­par ázirleıdi. Odan keıin naryqty zerttep, zerdeleıdi. Sosyn aqparattyq beınerolık túsiredi. Kóp dúnıe osy beınerolıkke baılanysty. О́ıtkeni, adamnyń baǵdarlamany qanshalyqty biletini, tańdaǵan salasyn qanshalyqty zerttegeni, jalpy bıznesten qansha­lyqty habardar ekendigi beınerolıkten baıqalyp turýy kerek. Sondaı-aq joba júzege asyrylatyn aýdan ıá qala úshin ózekti bolýǵa tıis, – dep naqtylady bank fılıaly dırektorynyń orynbasary.

Kásipkerdiń tólem jasaıtyn merzimi onyń bıznesine baılanysty belgi­lenetinin atap ótý kerek. Demek, bul tur­ǵydan da kásipker úshin tıimdi usy­nystar qarastyrylǵan.

Arnaıy komıssııa sheshim shyǵar­ǵan soń bank basshylyǵy ótinish berýshilerdiń nesıe tarıhyn, bilimin tekseredi. Al komıssııa quramynda ob­lystyq kásipkerlik jáne saýda bas­­qarmasynyń, Halyk Bank-tyń, «Atameken» kásipkerler palata­sy­nyń, «Damý» qorynyń, sondaı-aq bız­nes-qoǵamdastyqtyń ókilderi bar. Alǵash­qy kezeńniń qorytyndysy boıynsha maquldanǵan úsh joba avtorynyń «qara tizimde» turǵany belgili bolyp, nesıe berilmedi. Taǵy úsh adamnyń orta kásiptik ne joǵary bilimi joq bolyp shyqty. Al bul – mindetti talaptar­dyń biri. Úsh qatysýshy túrli sebepterge baılanysty baǵdarlamaǵa qatysýdan bas tartty.

Jobalardy qaras­tyrýdyń ózi birneshe kezeńnen turady. Iаǵnı kelip túsken ótinimderdi arnaıy komıssııa qaraıdy. Sońynda bank tıisti is-sharalardan keıin qorytyndy sheshim qabyldaıdy. Bank usynǵan aqsha kásipkerdiń qolyna tikeleı tabys etil­meıdi. Qarjy jobany júzege asyrýǵa qajetti belgili bir qural-jabdyqtardy, ónimder men qyzmetterdi satyp alý nemese jetkizý shyǵyndaryna jumsalady jáne osyǵan negiz bolarlyq kelisimder men sharttar usynylǵan jaǵdaıda ǵana aýdarylady. Osylaısha bank qarjy­nyń maqsatty jumsalýyn qadaǵalaıdy. Aqsha ıgerilgen soń kásipker qarajattyń oryndy paıdalanylǵanyn qujattardy usyna otyryp rastaýy kerek.

Joba úılestirýshileriniń pikirinshe, jastar bıznestiń damýyna beıildi. Biraq olar betpe-bet keletin eki másele bar. Birinshiden, durys baǵyttardy birlese ázirleý úshin kásipkerlermen ózara is-qımyldy kúsheıtý kerek. Bızneste árdaıym durys qadam jasala bermeıdi. Oǵan sol úshin qoldaý qajet. Sondyqtan bárin nazarda ustaý mańyzdy. Sonda ǵana úlken nátıjelerge qol jetkizýge bolady. Ekinshiden, bıznesti qoldaý týraly aqparattar jas kásipkerlerdiń bárine birdeı jete bermeıdi. Meılinshe kóp kásipkerdi qamtý kerek. Sonda óńirde myqty bıznes orta qalyptasady.

Aıtpaqshy, «Zhas-Halyk.Ertis» jobasy 2021 jyldyń 1 naýryzyna deıin jalǵa­sady. Kásipkerler dál osy ýaqytqa deıin óz jobalaryn júzege asyrýǵa mindetti.

Pavlodarlyq jastar 10-28 jeltoqsan aralyǵynda www.zhashalyk-ertis.kz saıtyna kirip, tıisti úlgilerge sáıkes bıznes-jospar men prezentasııany júktep, ótinish bere alady. Tolyq aqparatty 8 (7182) 700-163, 700-342 telefon nómirleri arqyly alýǵa bolady.

Pavlodar oblysy