Altynbek Baıadılov 38 jyl ǵumyryn elimizdegi energetıka salasynyń damýyna arnady. Ol eńbek jolyn 1982 jyly Ekibastuzdaǵy Bolat Nurjanov atyndaǵy 1-MAES-te qaraýshy bolyp bastaıdy. Ýaqyt óte kele qaraýshy mashınıstiń mindetin atqaryp, energoblok mashınısi qyzmetine deıin kóteriledi.
«Shamamen 40 jyl ǵumyrym osy salada órbidi. Balalarym Ekibastuzda dúnıege kelip, ósti. Úlken ulym Qytaıda turyp jumys istese, ekinshi balam ózimniń jolymdy qýyp energetıka salasynda eńbek etip júr. Nelikten bul salany tańdadym? Aýylda ósken qazaqpyz. Mektepti támamdap, qalaǵa kelgende oń-solymyzdy bilmedik. Alaıda tehnıkalyq mamandyqtarǵa qandastarymyz kóp bara bermeıtin. Osy bir taptaýryn túsinikti buzyp, energetıka salasyn tańdaýǵa bel býdym. Tanystarym 1-MAES-ke barýǵa keńes berdi. Osylaısha bul kásiporynda qyzmet etýdiń sáti túsip, syrttaı oqyp bilimimdi shyńdadym. Atap aıtqanda, burynǵy Selınograd, qazirgi Nur-Sultan shaharynda kezinde búkilodaqtyq energetıkalyq tehnıkýmnyń bólimshesi bolatyn. Sonda syrttaı oqydym», dedi A.Baıadılov.
Elektroenergetıka salasy joǵary qaýippen baılanysty bolǵan soń óndiris oryndarynda qatań tártip saqtaý qajet. О́ıtkeni bul mamandyq qatelikti keshirmeıdi.
«Ekibastuzdaǵy 1-MAES-te qýat mólsheri 4 myń megavatty quraıdy. Qazaqstandaǵy eń úlken elektr stansanyń biri. Endi osyǵan qarap, jaýapkershiliktiń qandaı bolatynyn baǵamdaı berseńiz bolady. Mindetińdi durys atqarmaı, olqylyqqa jol berseń onyń saldaryn oılaýdyń ózi qorqynyshty. Onyń ústine táýliktik kezekshilikti atqarýǵa týra keledi», dedi energetıka salasynyń ardageri.
Búginde aqparattyq tehnologııalar damyǵan zamanda energetıkalyq nysandardyń da jumysy avtomattandyrylyp, óndiris te ilgerileı túskenin aıta ketken oryndy. Desek te bul salada bilikti mamandarǵa suranys árqashan da joǵary.
«Keńes odaǵy kezeńinde qondyrǵylar qazirgideı emes, basqasha bolatyn. Mysaly, ol kezde zamanaýı kompıýterler joq. Biraq sol dáýirge saı apparattarmen qamtylyp otyrdyq. Muny da aıta ketken jón. Qazir múmkindikter kóp. Bul baǵytta órkenıetti elderdiń tájirıbesine júginip, ozyq tehnologııalardy óndiriske engizýge esh kedergi joq. Shetelde bilim alyp, otandyq energetıkany damytýǵa úles qosyp jatqan jastardyń qatary birtindep kóbeıip jatqany qýantady», dedi A.Baıadılov.
Energetıka ardageri qazir tehnıkalyq mamandyqtardy meńgerip júrgen qarakózderimizdiń qatary artqanyna rıza. Máselen, Keńes odaǵy kezeńinde kezekshilikte 30 qyzmetker jumys istese, sonyń nebári eki-úsheýi ǵana qazaq bolatyn.
«Tutastaı energetıka salasyn alyp qarasaq, atalǵan sektorda Qazaqstannyń keleshegi zor dep bilemin. О́ıtkeni osy baǵytty damytý úshin elimizde barlyq resýrs bar. Joǵaryda aıtqanymdaı bilimdi, daryndy jastarymyz az emes. Osy naryqtyń kóshbasshysyna aınalýǵa bolady. Tek mamandardyń jalaqylaryna kóńil bólip, basqa da jeńildikterdi qarastyrǵan artyq etpeıdi dep sanaımyn. Salany damytý jastardyń qolynda», dedi keıipkerimiz.
Bilikti maıtalmannyń uly Rýstam da áke jolyn tańdap, búginde Bolat Nurjanov atyndaǵy 1-MAES-te tabysty qyzmet etip júr.
«Áke kórgen oq jonar» demekshi, bala kezden ákemniń mamandyǵyna qyzyǵatynmyn. Er jetip, oqýdy aıaqtaǵan soń áýlettik joldy jalǵastyramyn dep sheshtim. Osylaısha, 1-MAES-te el qatarly jumys istep kelemiz. Jalpy, elimizdiń energetıkalyq ındýstrııasy oń jolǵa qoıylǵanyn aıta ketken jón. Dese de áli jetildirýdi talap etetin tustary bar. Qýantarlyǵy, basshylyq bizdiń usynystarymyzǵa qulaq salady. Aıtqandarymyzdy jerge tastamaıdy», dedi R.Baıadılov.
Baıadılovter áýletiniń energetıka salasyndaǵy jalpy eńbek ótili 94 jyldy quraıdy. Máselen, Altynbek aqsaqal men onyń ulynan bólek, bul mamandyqty inisi Álibek Baıadılov pen onyń qyzy Aınur da ıgergen eken. Demek, Táýelsiz Qazaqstannyń elektrenergetıkasyn órkendetýge atalǵan áýlettiń ekinshi býyny súbeli úlesin qosyp keledi.
