PARLAMENT «Egemen Qazaqstannyń» arnaýly beti

Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Senatynyń depýtattary Birǵanym Áıtimova men Baqtybaı Shelpekov Qazaqstan Respýblıkasy – Eýropa Odaǵy Parlamenttik yntymaqtastyq komıtetiniń Brıýssel qalasynda ótken 12-shi otyrysyna qatysty, dep habarlady Senattyń baspasóz qyzmeti.

EÝROPA – QAZAQSTANNYŃ NEGIZGI SERIKTESI

Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Senatynyń depýtattary Birǵanym Áıtimova men Baqtybaı Shelpekov Qazaqstan Respýblıkasy – Eýropa Odaǵy Parlamenttik yntymaqtastyq komıtetiniń Brıýssel qalasynda ótken 12-shi otyrysyna qatysty, dep habarlady Senattyń baspasóz qyzmeti.

Otyrys aıasynda qatysýshy­lar Aýǵanstannan NATO ás­keri shyǵarylǵannan keıingi áriptestik, ynty­maqtastyq jáne qaýipsizdik týraly ekijaqty kelisim, saýda-ekonomıkalyq qatynastar, ekologııa, bilim berý jáne ǵylymı-tehnıkalyq ózara is-qımyl máselelerin talqylady.

Depýtat B.Áıtimova Qazaq­stan­daǵy bilim berýdiń damý bary­sy, Eýropa Odaǵy elderimen ǵy­lymı-tehnıkalyq jáne ınno­vasııalyq yntymaqtastyq týraly jan-jaqty baıandama jasady.

Odan basqa, senator otyrys­ta Eýropalyq Odaqtyń Ortalyq Azııadaǵy Strategııasy jáne aı­­­maq­tyq yntymaqtastyǵy týraly sóz sóılep, Aýǵanstannan NATO áske­riniń shyǵarylýyna oraı turaq­tylyq pen qaýipsizdiktiń, terrorızmmen, uıymdasqan qylmyspen, esirtki tasymalymen jáne adam saýdasymen kúrestiń keleshegi jaıynda áńgime qozǵady.

Shara barysynda senator B.Shelpekov Qazaqstan men Eýropa Odaǵynyń saýda-ekonomıkalyq qatynastary, áleýmettik-ekono­mıkalyq damý, sondaı-aq, kólik máseleleri týraly sóz qozǵady.

Ol saýda-sattyq jáne ınves­tısııa salý jóninen Reseı men Qytaıdan alǵa shyqqan Eýropa Odaǵy Qazaqstannyń negizgi árip­tesi bolyp tabylatynyn atap ótti. Respýblıkanyń EO elderimen syrtqy saýda aınalymy 2012 jy­ly 53 mıllıard dollarǵa jýyqtaǵan.

Sonymen qatar, senator otyrysta qazaqstandyq áýe kom­pa­nııa­larynyń Eýropa Oda­ǵyna ushýyna shekteýler men tyıymdy alyp tas­taý týraly másele kóterdi.

STIPENDIATTARMEN ÁŃGIME

Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Senatynyń depýtaty, Áleýmettik-mádenı damý komıtetiniń múshesi Vladımır Redkokashın Konrad Adenaýer qorynyń stıpendıattarymen kezdesti, dep habarlady osy palatanyń baspasóz qyzmeti.

Kezdesý barysynda senator stýdentterge Qazaqstannyń joǵary zań shyǵarý organy jáne onyń joǵarǵy palatasy – Senattyń qyzmeti týraly áńgimeledi. Depýtat Senat Apparatynyń qurylymy men jumys úderisterine jan-jaqty toqtaldy.

V.Redkokashın Áleýmettik-mádenı damý komıtetiniń qyzmeti, komıtet aıasynda ótetin sharalar jáne palata qabyldaǵan zańdar týraly túsindirdi.

Konrad Adenaýer atyndaǵy qor Germanııa Federatıvtik Respýblıkasynyń saıası qory bolyp tabylady. Qor óz baǵ­dar­lamasy jáne joba­lary­men halyqaralyq yntymaq­tastyqqa úles qosyp keledi.

JASTARDY JAT PIǴYLDAǴY AǴYMDARDAN SAQTAIYQ

Parlament Senatynyń depýtaty Jabal Erǵalıev Aqmola oblysynyń Atbasar qalasynda jańa meshittiń ashylý saltanatyna qatysty, dep habarlady osy palatanyń baspasóz qyzmeti.

– Elimiz táýelsizdigin alǵan kezeńnen bastap dinı senim bostandyǵy ornyqty. Ol elimizdiń Konstıtýsııasymen jáne basqa da qabyldanǵan zańdarmen qamtamasyz etildi. Biz endigi arada jastarymyzdy ımandylyqqa tárbıeleýmen birge, olardy túrli dinderdiń jat pıǵyldaǵy aǵymdarynan saqtaýymyz kerek, – dedi senator.

Ol, sondaı-aq, eldegi ynty­maq pen birlikti saqtaý bizdiń ­basty baılyǵymyz ekenin aıt­­qan Qazaqstan Prezıdenti Nur­sul­tan Nazarbaevtyń sózderin eske saldy.

О́ZARA YQPALDASTYQTYŃ KО́KJIEGI KEŃ

Jaqynda Horvatııanyń astanasynda «Aq jol» QDP kóshbasshysy Azat Perýashev bastaǵan qazaqstandyq májilismenderdiń qatysýymen birqatar sharalar uıymdastyryldy, dep habarlady Qazaqstannyń Horvatııadaǵy elshiliginiń baspasóz qyzmeti.

Depýtattar horvat Saboryna baryp, EQYU Parlamenttik Assam­bleıasyndaǵy Horvatııa delega­sııasynyń basshysy, Aqparat jáne bas­pasóz komıtetiniń tóraǵasy Bran­ko Výkshıchpen, sondaı-aq, Qa­zaqstanmen ynty­maqtastyq jó­nin­­­degi parla­men­t­aralyq toby­nyń bas­shysy Ivan Rachanmen kezdesti.

Kezdesý barysynda A.Pe­rýa­shev memlekettik reformalar­dy parlamenttik qoldaýdyń qazaqstandyq tájirıbesi jáne Parlament Májilisindegi saıası partııalardyń syndarly ózara árekettesýiniń mańyzdylyǵy týraly aıtyp berdi. Qazaqstanda aýqymdy ózgeristerdiń tabysty bolýynda jáne zamanaýı naryqtyq ekonomıkanyń qurylýynda memlekettiń turaqty damýyn qamtamasyz etken 1991 jylǵy 1 jeltoqsanda prezıdenttik bılik ınstıtýtynyń engizilýi basty ról atqarǵany atap kórsetildi.

Qazaqstandaǵy saıası qury­­lysty jańǵyrtýda jáne qoǵamdyq kelisimdi qoldaýda parlamenttik kóppartııalyq, saıası partııalar ınstıtýtynyń damýy men nyǵaıýy belsendi yqpal etip otyrǵany kóldeneń tartyldy. Kezdesý nátıjesinde horvat partııalarymen dostastyq baılanystardy keńeıtý jáne Eýropa parlamenttik uıymdarynyń sheńberindegi parlamentaralyq yntymaqtastyqty damytý týraly ýaǵdalastyqtarǵa qol jetkizildi.

Májilismender horvat depý­tat­tarynyń, sarapshylary men professorlyq-oqytýshylar qu­ramynyń qatysýymen, Qazaq­stan­nyń Horvatııadaǵy elshiligi men Zagreb Joǵary ekonomıka mek­tebiniń uıymdastyrýymen ót­ken «Qazaqstan-Horvatııa: ekono­mı­kalyq yntymaqtastyqtyń perspektıvalary men múmkin­dikteri» atty dóńgelek ústel otyrysyna qatysty.

Dóńgelek ústelge qatysýshylar Horvatııanyń Eýroodaqqa kirýi, onyń kóliktik-tranzıttik ınfra­qurylymy jáne tıimdi geogra­fııa­lyq ornalasýy iskerlik ynty­maq­tastyqty damytý úshin edáýir múmkindikter týǵyzatynyn aıtty. Májilismender Qazaqstan Respýblıkasynyń ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy Qazaqstan men Horvatııa arasyn­daǵy syrtqy saýda aınalymynyń ósýi úshin keń múmkindikter ashatynyn atap ótti.

BUL – ADAM QAÝIPSIZDIGINE QATER

«Nur Otan» partııasynyń Saıası doktrınasyn túsindirý úshin Atyraý oblysynyń Maqat aýdanyna barǵan saparymyzdyń barysynda partııa músheleri men turǵyndardyń qoıǵan ótkir suraqtarynyń biri   Maqat – Dossor avtojolynyń jaı-kúıine baılanysty boldy.

Respýblıkalyq mańyzy bar Aqtóbe – Atyraý – Astrahan avtojolynyń Maqat pen Dossor kentteri arasyndaǵy 17 shaqyrym jeri uzaq jyldardan beri apatty jaǵdaıda qalyp otyr. Bul rette Maqattyń ónerkásip aýdany ekendigin atap kórsetý qajet. Qazaqstanda alǵash óndirilgen munaıdyń otany da osy jer. Sońǵy jyl­dary Qarabatanda zaýyt qurylysynyń salynýy ekonomıkaǵa jańa serpin berdi. Osy máseleni sheshýdiń ekonomıkalyq qana emes, áleýmettik te máni bar. Bul – aýdandy syrtqy álemmen baılanystyratyn birden-bir jol. Joldyń osy ýchaskesin júrip ótý avtokóliktiń syný múmkindigimen qatar, adamdardyń qaýipsizdigine naqty qater tóndiredi, al kúz-qys ýaqytynda onymen júrý is júzinde múmkin emes. Osynyń bári Maqat aýdanynyń memlekettik bıýdjetke jáne elimizdiń ekonomıkalyq jetistikterine qosyp otyrǵan úlesin eskergende, halyqtyń negizgi túsinbeýshiligin týyndatady.

Oblys basshylyǵynyń, Parlament depýtattarynyń Úkimetke birneshe ret jazǵan ótinishteri oń nátıje bergen joq. Úkimet 2011 jyldyń basynda 2010-2014 jyldarǵa arnalǵan kólik ınfraqurylymyn damytý jónindegi úılestirilgen salalyq baǵdarlama Atyraý oblysynda jalpy quny 16,9 mlrd. teńgeniń birqatar jobalaryn júzege asyrýdy kózdeıdi dep málimdegen bolatyn. Birinshi kezekte, bul respýblıkalyq mańyzy bar Atyraý –Astrahan avtojolyn qaıta jańartý jáne Dossor – Maqat jol ýchaskesin kúrdeli jóndeýge qatysty. Alaıda, osy ýaqytqa deıin bul sheshimder, aýdan halqynyń kúndelikti ómirine eshqandaı oń ózgerister ákele qoıǵan joq, nıet týraly málimdeýler deńgeıinde ǵana qalyp otyr. Tolyq kúrdeli jóndeý úshin 2,020 mlrd. teńge qajet. Jobalaý-smetalyq qujattamalary daıyn. Úkimet ruqsat berse, oblystyń atqarýshy organdary onymen Qazaqstan, Reseı jáne Eýropa elderi arasynda asa zor kólik aǵyny júretin joldy jóndeýdi bastaýǵa daıyn.

Joǵaryda aıtylǵandarǵa baılanysty, Úkimet respýblıkalyq mańyzy bar Maqat jáne Dossor kentteri arasyndaǵy jol ýchaskesin kúrdeli jóndeý úshin 2,020 mlrd. teńge mólsherinde qarjy qarajatyn bólý týraly máseleni qarasa, atalǵan óńirler úshin úlken kómek bolar edi.

Erkin ShPANOV,

Májilis depýtaty.