«Bıylǵy jyldyń 2 mamyr kúni Shardara aýdandyq bilim bólimi bastyǵynyń mindetin atqarýshy Aqshagúl Berdalıeva meni basshylyq qyzmetten bosatyp qana qoımaı, múldem jumyssyz qaldyrdy. A.Berdalıeva meni jumystan bosatý týraly buıryqqa Shardara aýdany prokýrorynyń 24.04.2013 jylǵy zańdylyqtyń buzylýyn joıý týraly Shardara aýdany ákimine joldaǵan usynysyn negiz etip otyr. Al, shyn máninde, eldiń ishin ala taıdaı shýlatyp, dúrliktiretindeı teris is-áreketke barǵan joqpyn».
«Bıylǵy jyldyń 2 mamyr kúni Shardara aýdandyq bilim bólimi bastyǵynyń mindetin atqarýshy Aqshagúl Berdalıeva meni basshylyq qyzmetten bosatyp qana qoımaı, múldem jumyssyz qaldyrdy. A.Berdalıeva meni jumystan bosatý týraly buıryqqa Shardara aýdany prokýrorynyń 24.04.2013 jylǵy zańdylyqtyń buzylýyn joıý týraly Shardara aýdany ákimine joldaǵan usynysyn negiz etip otyr. Al, shyn máninde, eldiń ishin ala taıdaı shýlatyp, dúrliktiretindeı teris is-áreketke barǵan joqpyn».
Shardara qalasyndaǵy A. Imanov atyndaǵy jalpy orta mektebiniń dırektory qyzmetin atqaryp, búginde jumyssyz júrgen Nurǵalı Ibraıym gazetimizdiń Ońtústik Qazaqstan oblysyndaǵy menshikti tilshiler qosynyna osylaı dep birneshe bettik aryz joldapty. Talaı jyldan beri bilim salasynda eńbek etip, aýyl-aımaqqa tájirıbeli ustaz, isker basshy retinde tanylǵan, azdap aqyndyǵy bar, sóz qadirin túsinetin kisiniń bul aryzdy ádilettik tappaı, taýsyla otyryp jazǵany baıqalady. Ol kisige jolyǵyp, qolyndaǵy qujattarmen tanysqanymyzda mektep dırektorynyń bolmashy nárseden súrinip ketkenin baıqadyq. Biraq, zańda «bolmashy nárse» degen joq qoı, zań buzyldy ma, kináli adam jazalanýy kerek.
Nurǵalı Ibraıym 2009 jyly arnaıy konkýrstan ótip, mektep dırektory laýazymyn ıelengen eken. Sodan bıylǵy jyldyń basynda eden jýýshy A.Úsenovany bosanýyna baılanysty áleýmettik demalysqa shyǵaryp, ornyna ýaqytsha Q.Qoılybaevany qabyldaıdy. Boldy, basshynyń qolymen jasalǵan bar zańsyzdyq osy ǵana. Keıinirek muny aýdandyq prokýratýra tekserip, Qoılybaevany qabyldaýda zańsyzdyqtyń oryn alǵanyn anyqtaǵan. Sóıtse, zań boıynsha mektepte jumys orny bosasa, «Halyqty jumyspen qamtý týraly» zańnyń jáne «Eńbek týraly» kodekstiń talaptaryna sáıkes mindetti túrde jumyspen qamtý jónindegi ókiletti organǵa habarlaýy tıis eken. Osy kemshilikti «kózir» qyp ustaǵan aýdan prokýratýrasy Nurǵalı Ibraıymnyń áreketinde sybaılas jemqorlyq belgileri bar degen tujyrym jasap, aýdandyq bilim bólimine tez arada zańsyzdyqty joıý jóninde usynys jibergen. Al, bilim bólimi zańsyzdyqty joıýdyń eń ońaı joly mektep dırektoryn jumystan bosatý dep sheshipti.
Al, Nurǵalı Ibraıym bul sheshimmen kelispeıdi. «Júktiligine jáne bala kútimine baılanysty áleýmettik demalysqa jiberilgen A.Úsenovanyń eden jýýshy qyzmeti bos jumys orny bolyp tabylmaıdy, sebebi, ol jumystan kelisimshart buzý arqyly bosatylmaǵan, jumystan túbegeıli shyqpaǵan. Q.Qoılybaeva onyń mindetterin atqarý úshin jumysqa ýaqytsha qabyldandy. Buıryqta ýaqytsha ekeni anyq kórsetilgen. Jazbasha túrde eskertý, kelisim bári bar. Ýaqytsha jumysqa qabyldanǵan Q.Qoılybaeva óziniń atynan Ońtústik Qazaqstan oblystyq sotynyń tóraǵasy N.Sháripovtyń atyna notarıaldy kýálandyrylǵan túsinik jazyp, onda óziniń ótinishi negizinde Eńbek kodeksiniń talaptaryn saqtaı otyryp, ýaqytsha eden jýýshy bolyp jumysqa qabyldanǵanyn, tekserý barysynda ony ne eńbek ınspektory, ne bolmasa aýdan prokýrory qyzmetkerleri shaqyrtyp alyp, odan túsinik almaǵanyn, mektep dırektory bolǵan N.Ibraıymǵa týystyq nemese basqalaı jaqyndyq jaǵdaıy joq ekenin, oǵan jumysqa qabyldaǵany úshin syıaqy nemese basqalaı bermegenin, mektep dırektory ózine artyqshylyq jasamaǵanyn naqty kórsetken», deıdi burynǵy dırektor N.Ibraıym.
Biz bul máseleniń jaı-japsaryn Shardara aýdandyq bilim bólimi basshysynyń mindetin atqarýshy Aqshagúl Berdalıevadan suramaqshy bolyp, birneshe márte jumys telefonyna qońyraý shaldyq. Biraq, sharýasy shash-etekten A. Berdalıeva bir orynda kóp otyrmaıdy bilem, únemi jınalysta nemese aýdandaǵy mektepterdi aralap ketedi. Sondaı-aq, qońyraý shalǵan bóten telefondy da kótermeıtin «qasıeti» bar eken, uıaly telefonyna qansha márte baılanysqa shyqsaq ta, bólim basshysynyń «Allo?» degen sózin estýge zar boldyq. Sodan, amal joq, Ońtústik Qazaqstan oblystyq eńbek ınspeksııasyna habarlasyp, mán-jaıdy túsindirip, Nurǵalı Ibraıymnyń qyzmetinen bosatylýy qanshalyqty zańdy ekenin suradyq.
– Negizi zań boıynsha kez kelgen memlekettik mekemede jumys orny bosasa, 3 kún ishinde jumyspen qamtý bólimderine habarlap, málimet berý kerek, – deıdi Ońtústik Qazaqstan oblystyq eńbek ınspeksııasy jónindegi basqarmanyń basshysy Bastar Esqaraev. – Bos orynǵa jumyspen qamtý bóliminde kezekte turǵan jumyssyz adam alynýy tıis. Mekeme basshysy olaı etpeı óz betimen bos orynǵa basqa adamdy jumysqa qabyldasa, ol iste sybaılas jemqorlyq belgileri bar bolyp tabylady. Iаǵnı, mektep dırektory bıligin paıdalanyp, jaqyn týystary, tanystaryna artyqshylyq jasap, jumysqa alýy múmkin. Biraq bul, mundaı zańsyzdyq jasaǵandardy mindetti túrde jumystan bosatý kerek degen sóz emes. Mundaı zań buzýshylarǵa ártúrli kórsetkishte aıyppuldar salynady.
...Mine, aýdandyq bilim bóliminiń sheshimimen kelispegen N.Ibraıym sotqa aryzdanady. Biraq, esh nátıjesiz. Alaıda, osy sot barysynda mańyzdy bir máseleniń basy ashyldy. Aýdandyq prokýratýra N. Ibraıymnyń áreketinde sybaılas jemqorlyq belgileri bar dep kiná taǵyp otyrǵanyn joǵaryda aıttyq qoı. Al, apellıasııalyq sot alqasynyń sheshiminde «Mektep dırektorlary memlekettik qyzmetkerler emes. QR «Memlekettik qyzmet týraly» Zańy tek memlekettik qyzmetkerlerge ǵana qoldanýǵa jatady. Al memlekettik emes qyzmetkerlerdiń eńbek quqyqtary, olarǵa tártiptik jaza qoldaný tártibi «Eńbek kodeksimen» retteledi» degen joldar saırap tur. Endeshe, Shardara aýdandyq prokýratýrasy «QR Sybaılas jemqorlyqqa qarsy kúres týraly» zańyn negizge ala otyryp usynys joldap, bilim bólimi basshysynyń mindetin atqarýshy Aqshagúl Berdalıeva nege N.Ibraıymdy jumystan op-ońaı bosata saldy? N.Ibraıym basqarǵan mekteptiń bilim salasyndaǵy kemshiligin betine basyp, jumystan bosatyp jatsa bir sári?! Bizdiń bilýimizshe, bilim bólimi tek jaza beretin mekeme sııaqty emes edi ǵoı. Nege qateleskenge múmkindik berip, jeńilirek jaza qoldanýǵa bolmady? Álde bul asyǵystyqtyń astarynda bir syr jatyr ma? Qalaı aıtsaq ta, «bireýdi ýaqytsha jumysqa qabyldapsyń» dep, birden osyndaı aýyr jazany bere salý zańǵa da, arǵa da syımaıtyn tirlik emes pe?
Oralhan DÁÝIT,
«Egemen Qazaqstan».
Ońtústik Qazaqstan oblysy.
