Sondaǵy sanaǵa saq etip kelgen oı – adam ómirine arasha túsetin medısına salasy shekara shebinde jatqan aýdanda qaýqarsyz ba? Naýqastardy saldyrlatyp, sonaý 600 shaqyrym shalǵaıdaǵy Úrjardan oblys ortalyǵyna nemese Semeıge jetkizý qıynǵa soqpaı ma? Kún raıy qolaısyz boldy degenniń ózinde joldyń jaı-kúıi qalaı?
Aldymen oryn alǵan qaıǵyly oqıǵaǵa toqtalaıyq. Aqpannyń 3-i kúni keshki saǵat 19:30 shamasynda, tirkemesi bar «DAF» júk kóliginiń 29 jastaǵy júrgizýshisi qolaısyz aýa raıyna baılanysty tizginge ıe bola almaı, qarsy kele jatqan jedel járdem avtomobılimen soqtyǵysqan. 44 jastaǵy jedel járdemniń júrgizýshisi aýyr halde aýrýhanaǵa jetkizilse, anestezıolog dáriger Bolat Ádilhanov pen joǵary sanatty hırýrg Beıbit Ǵabdýlın oqıǵa ornynda qaıtys boldy. Ekeýiniń de sońynda shyryldap bala-shaǵasy qaldy. Aýyr qazaǵa baılanysty Densaýlyq saqtaý mınıstri Alekseı Soı dárigerlerdiń otbasylaryna, týǵan-týystaryna qaıǵyryp kóńil aıtty.
«Densaýlyq saqtaý mınıstrligi ujymynyń atynan jáne óz atymnan Shyǵys Qazaqstan oblysynda jol-kólik oqıǵasynda qaza tapqan jedel járdem qyzmetiniń dárigeri men feldsheriniń otbasylaryna qaıǵyryp kóńil aıtamyn. Bul tragedııa dáriger bolýdyń qanshalyqty qaýipti ekenin kórsetti. Aýa raıynyń qolaısyzdyǵyna, jumystyń aýyrlyǵyna, sharshaǵanyna qaramastan, dárigerler óz kásibin qashanda adal atqarady. Qaıǵyly oqıǵa medısına qyzmetkerleriniń qaýipsizdigi jaıly taǵy bir oılanýǵa túrtki bolyp otyr» dep jazdy vedomstvo basshysy óziniń áleýmettik paraqshasynda.
Atalǵan fakti boıynsha Qylmystyq kodekstiń 345-baby, 4-bóligine sáıkes sotqa deıingi tergeý amaldary bastaldy. Birqatar sot saraptamalary da taǵaıyndaldy. Belgili bolǵandaı, jedel medısınalyq járdem kóligi «qan ketip» jatqan áıeldi Úrjar aýdanynan Semeı qalasyna jetkizip, qaıtyp bara jatqan jolda apatqa ushyraǵan. «Áttegen-aı» dep aýdannyń aýrýhanasyna habarlasqanymyzda, naýqasty aman alyp qalý úshin ár mınýt mańyzdy bolǵanyn aıtty.
– Biz qalalyq dárigerlermen únemi keńesip otyramyz. Osy joly da konsılıým bolyp, operasııadan keıin asqazan-ishek joldarynan qan ketken naýqasty Semeıge aparatyn bolyp sheshtik. О́ıtkeni dıagnozy túsiniksiz edi. Dárigerlerimiz naýqas áıeldi qalalyq aýrýhanaǵa aman-esen jetkizip, qaıtar jolda qaıǵyly jaǵdaıǵa ushyrady, – dedi Úrjar aýdandyq aýrýhanasy emdeý isi boıynsha dárigerdiń orynbasary Ásel Qabdolova.
«Jazmyshtan ozmysh joq» dep basý aıtady mundaıda. Iá, aýdan basshylyǵy kóz jumǵan dárigerlerdiń otbasylaryna jan-jaqty kómek kórsetetiltinin de habardar etti. Alaıda bala-shaǵalaryna asqar taýdaı ákelerin qaıtara almaıdy. О́zekti ókinish órtemeýi úshin aýdandardyń medısına sapasyn qalalyq jermen teńestirý kerek. Demek, adam ómirin saqtap qalýǵa eń qajetti medısınalyq qurylǵylar men bilikti mamandar aýdanǵa da tartylý kerek ekeni árkimge túsinikti. «Qaıǵyly oqıǵa medısına qyzmetkerleriniń qaýipsizdigi jaıly taǵy bir oılanýǵa túrtki bolyp otyr» degen A.Soı da sony meńzese kerek. Eger búgin-erteń densaýlyq saqtaý salasyna shynaıy kóńil bólinbeıtindeı bolsa, shuryq-tesiginen aıaq syndyratyn joldy merziminde aıaqtaý kerek edi. Esterińizde bolsa, Premer-Mınıstr Asqar Mamın Shyǵysqa kelgen saparynda, 415 shaqyrymǵa sozylyp jatqan Qalbataý – Maıqapshaǵaı tas jolyndaǵy kúrdeli jóndeý jumystary 2020 jyly aıaqtalýy kerektigin aıtqan. Jyljyp jyl ótti. Shuńqyrlary qazandaı jol áli jatyr. Árıne, jol ústinde tehnıkalar jóndeý jumystaryn júrgizip júr. Biraq Premer-Mınıstr aıtqan ýaqyttan keshikti.
Al Úrjar aýdany ákiminiń orynbasary Birjan Qadirulynyń aıtýynsha, aýdanda medısınalyq qurylǵylar, dárigerler tolyǵymen jetkilikti. Bıyl kompıýterlik tomografııa qoıyldy, aýrýhanalar 5 jedel járdem kóligimen qamtyldy, Maqanshydaǵy týbdıspanser 30 adamǵa laıyqtalyp, ınfeksııalyq aýrýhana etip qaıta jabdyqtaldy. Úrjar men Maqanshyǵa kıslorod beretin úlken apparattar ornatylyp, trassalary tartyldy.
Deı turǵanmen, aýdannyń densaýlyq saqtaý salasynda kúrmeýi qıyn máseleler kóp sııaqty. О́tkenge oralsaq, 2018 jyly Sholpan aýylynda qyryqtan astam bala «A» gepatıtine shaldyǵyp, 6-synyp oqýshysy kóz jumǵan bolatyn. Sol ýaqytta dárigerler ambýlatorııalyq qyzmetti aqyly kórsetkeni de anyqtalyp, jurttyń jaǵasyn ustatqan. Qaıǵyly oqıǵanyń sońy – bas dárigerdiń jumystan bosatylýymen aıaqtaldy. Qosh delik. Úrjar aýdandyq ortalyq aýrýhanasynyń ujymy qazirgi basshy Baýbek Ábilqasymovpen de jumys istese almaıtynyn aıtyp júr. Esterińizde bolsa, onnan astam aq halattylar bas dárigerdiń jumystan bosatylýyn surap, áleýmettik jeli arqyly beıneúndeý taratqan. Olardyń ishinde keshegi apatta kóz jumǵan Beıbit Ǵabdýlın de bar edi.
Ashyq aqparat kózderine súıensek, bas dáriger qol astyndaǵy qyzmetkerlerdiń esepshotyna aqsha aýdaryp, áldebir komıssııany kútýge jumsaǵan kórinedi. Aýyldardaǵy ýchaskelik dárigerlerdiń máselesi shash etekten sııaqty. Bilimdi jas mamandardyń jumys isteýine de kese-kóldeneń turyp, kedergi keltiredi eken. Sózimiz dáleldi bolsyn dep, aýdandyq aýrýhana dárigerlerimen sóılesip te kórdik. Olar joǵaryda atalǵan máseleniń baryn joqqa shyǵarmady. Biraq aqyldasyp baryp ún qataıyq desti. Sóz sońynda, kóterilgen máseleni aıaqsyz qaldyrmaı, Úkimetke jetse eken degen tilekterin aıtty. Endeshe, bul taqyrypqa qaıta oralatyn bolamyz.
Shyǵys Qazaqstan oblysy,
Úrjar aýdany
