Sondyqtan EKU baǵdarlamasyna 2021 jyly bólingen kvota sany 7 myńǵa deıin kóbeıdi. Bul kvota berý kórsetkishterin keńeıtýge, olardy alý kezeginiń azaıýyna múmkindik beredi. Baǵalaı bilgenderge bul da baqytty bolý jolynda memleket tarapynan jasalyp jatqan orasan demeý, qomaqty qarajat.
Qazaqstanda ekstrakorporaldy uryqtandyrý úderisiniń qoljetimdiligi artty deýge haqymyz bar. Buryn tegin medısınalyq kómek sheńberinde ǵana jasalatyn joǵary tehnologııalyq qyzmettiń bul túri 2020 jyldan bastap medısınalyq saqtandyrý paketine engen bolatyn.
«Áleýmettik medısınalyq saqtandyrý qory» KEAQ Almaty qalalyq fılıalynyń basshysy Tileýhan Ábildaevtyń aıtýynsha, ekstrakorporaldy uryqtandyrý baǵdarlamasy 2010 jyldan bastap memlekettik tapsyryspen júzege asyrylyp keldi. Bıyl elimizde 7 myńǵa jýyq úmitker «Ańsaǵan sábı» arnaıy prezıdenttik baǵdarlamasy sheńberinde EKU jasatyp, ata-ana baqytyn sezinýge múmkindik almaq. «Máselen, 2020 jyly Almaty qalasynda 643 EKU jasalǵan. Oǵan 563 mln teńge bólindi. Bıyl 1 238 manıpýlıasııa josparlanǵan. Oǵan qarastyrylǵan soma 2 ese artyp, 1,1 mlrd teńgeni qurap otyr», deıdi fılıal dırektory.
Bıyl ońtústik astanada atalǵan baǵdarlamaǵa 7 medısına uıymy qatysyp jatyr. Barlyǵy Medısınalyq saqtandyrý qorymen kelisimshart bekitken. Bular – «Private clinic» JShS, «Akýsherlik, gınekologııa jáne perınatologııa ǵylymı ortalyǵy» AQ, «PERSONA» JShS, «Ekomed» fırmasy» JShS, «Reprodýktıvtik medısına ınstıtýty» JShS, «Klınıka AMD» JShS, «Nuraı» EKO klınık» JShS.
EKU baǵdarlamasyna qatysý úshin tirkelgen emhanaǵa baryp arnaıy esepke turý qajet. Tıisti kórsetilimder bolǵan jaǵdaıda dárigerler kvotaǵa kezekke qoıady. Kvota jergilikti Qoǵamdyq densaýlyq basqarmasyndaǵy arnaıy komıssııa sheshimimen beriledi. Osy arada qosalqy reprodýktıvtik ádisterdi paıdalaný prosesi DSM 2020 jyly 15-jeltoqsandaǵy buıryǵy negizinde júzege asyrylatyndyǵyn eske sala ketý kerek. Buıryqta jasandy uryqtandyrýǵa qoıylatyn talaptar tolyq jazylǵan. Máselen, EKU baǵdarlamasyna kvota boıynsha jasy 18-42 aralyǵyndaǵy somatıkalyq, endokrındik densaýlyǵy birqalypty áıelder qatysa alady. Antımıýller gormony kórsetkishi (AMG) 1,0 nanogramm/mıllılıtrden joǵary, follıkýlostımýlıasııalyq gormon (FSG) kórsetkishi 12-den tómen, al follıkýldardyń jalpy sany altaýdan kem bolmaýy tıis.
Qalaı desek te, ekstrakorporaldy uryqtandyrý ádisi – dúnıe júzinde beleń alyp jatqan bedeýlik keseline qarsy kúrestiń eń tıimdi tásilderiniń biri. Álem elderi bul ádisti paıdalanyp kele jatqanyna 40 jyldan asqan, al Qazaqstanda atalǵan prosedýra 1996 jyly qoldanysqa endi. Qazirgi tańda respýblıka boıynsha 22 myńnan astam bala osy baǵdarlama arqyly dúnıe esigin ashqan.
«Al Nur-Sultan qalasynda bedeýlik boıynsha esepte turǵandar sany – 1 331. Bizdiń otbasyn josparlaý bólimshesi QRT kórsetý – EKU-ǵa daıyndaý jónindegi uıymdastyrý-ádistemelik jáne úılestirý ortalyǵy retinde jetekshi uıym. Bıyl elordaǵa 486 kvota bólindi. Ázirge 200 kvota berilip, pasıentter daıyndalýda. Osy jyly bastapqy medısınalyq-sanıtarlyq kómek kórsetý uıymdary buryn qaralmaǵan jáne jeke medısına ortalyqtaryna qaralǵan bedeýlik kórsetkishteri bar pasıentterdi anyqtap, belsendi jumys júrgizýde», deıdi Nur-Sultan qalasyndaǵy №2 qalalyq kópbeıindi aýrýhana dırektorynyń ambýlatorııalyq qyzmet jónindegi orynbasary Sáýle Ibraeva.
«Ańsaǵan sábı» memlekettik baǵdarlamasy bıyl qańtar aıynan bastaldy. Osy baǵdarlama aıasynda EKU-ǵa bólinetin kvota sany 7 esege – 7 myńǵa deıin ulǵaıtylsa, Almatyǵa 800 kvota bólindi. Oǵan qalalyq Qoǵamdyq densaýlyq saqtaý basqarmasy jaýapty. Kelesi jyly mınıstrlik tarapynan 300-350 kvota josparlanyp otyr. Respýblıkalyq bıýdjettiń tarapynan kelip jatqan qarjynyń kimderge beriletini qurylyp jatqan komıssııa arqyly mamandarmen birge sheshiledi», dedi Almaty qalasynyń ákimi Baqytjan Saǵyntaev.
Máselen, ótken jyly Almatyda EKU-ǵa 130 kvota bólingen bolatyn. Áıelderdi EKU-ǵa jiberý týraly sheshim qalalyq qoǵamdyq densaýlyq basqarmasy janynan qurylǵan komıssııa otyrysynda qabyldanady. Búginde kezekte 700-den astam áıel tur. Qoryta aıtqanda, Almatyda myńnan astam áıel saqtandyrý esebinen EKU jasata alady.
