El ishinde ǵıbraty men ónegesi mol, paıdasy da az emes eriktiler qozǵalysy jandanǵan 2020 jyly Sandyqtaý aýdanynda da izgi nıetti adamdar shoqtaı ekshelip, qoldan keletin bar múmkindikterimen jerlesteriniń qajetine jarap-aq qaldy. Jaqsylyqtyń bastaý bulaǵy 14 aýyldyq okrýgte birden uıymdastyrylǵan «Qaıyrymdy ister» marafony sheńberinde arna ashyp edi.
Byltyr jaqsylyq jaýǵan jyl boldy. Aýdandaǵy jastar isi uıymy mamandarynyń jetekshilik etýimen ár eldi mekende et jaqyn aǵaıyny ǵana emes, aýyldasyna qol ushyn berýge daıyn turatyn birlese toptasqan, bir maqsat, bir múddeniń tóńireginde kúsh-qýatyn biriktirgen jalyndy jastar shoǵyry paıda boldy. Izgi nıetti jas tolqyn aldymen tyl eńbekkerlerine, qoly qysqa qarııalarǵa, áleýmettik jaǵynan az qamtamasyz etilgenderge, múmkindigi shekteýli adamdarǵa kómektesti. Demeýshilerdiń dem berýimen ázirlengen azyq-túlik sebetterin, jaman tumaýdan qorǵanatyn medısınalyq saqtandyrý quraldaryn, dári-dármekter jetkizip berdi.
Jaqsylyqtyń jalaýy tiktelgen, barsha jurtty adamgershilik shýaǵy sebezgileıtin qaıyrymdylyq ózegine toptastyrǵan alýan túrli aksııalar, forýmdar, ekologııalyq senbilikter ótkizile bastady. Aýdannyń eriktileri eń aldymen jaman tumaýdyń zardaptarymen kúresýge jumyldyryldy. Beımálim derttiń aldyn alýǵa baǵyttalǵan, saqtandyrý sharalary jazylǵan únparaqtar taratty. Úılerinen qarǵa adym jer uzap shyǵa almaıtyn, emhanada sozylmaly syrqattaryna baılanysty tirkelgen qarııalardyń dári-dármegin aparyp berdi. Eshkim nazardan tys qalmaýy úshin aýdan aýmaǵyn qamtyp, birneshe márte reıdter júrgizdi. Jan jadyratar parasat pen asqaq adamgershilikke kómkerilgen 800 shara ótkizilgen eken. Alaqandaı aýdan úshin az dúnıe emes. О́tken jyldyń ónegeli isteri túıindelgen forým barysynda jastardyń atqarǵan jan jadyratar sharýasy ekshelip, ózgelerge ónege bolyp órilip, úlgi bolyp aıshyqtalyp, aldaǵy jyly atqarylýǵa tıisti aýqymdy jospar bekitilipti.
– El jastarynyń osy bir tirshiligi qashanda kóńil demdeıdi, – dedi aýdan aqsaqaly Marat Ydyrysov, – atam qazaq «ashtyqta jegen quıqanyń dámi aýzyńnan ketpeıdi» deıdi emes pe? Árıne, ashyǵyp jatqan eshkim joq, tek birlik maǵynasynan aıtyp jatqanym ǵoı. Osyndaı ónegeli jastar, kisige kómek berýge daıyn turatyn izbasarlary bar eldiń irgesi eshqashan sógilmeıdi.
Eriktilerdi de elep otyrǵan durys. Qıyn sátte qol ushyn bergen jastardyń eńbegi eskerilmeı qalǵan joq. Aýdan ákimdigi jaqsylyq jasaýdan jarysyp, aıryqsha kózge túsken jastardy, belsendi ujymdardy maqtaý qaǵazdarymen marapattaǵan. Ulaǵatty isterge umtylyp otyrǵandaryn ózgege ónege etip kórsetken. Bul oraıda Sandyqtaý jáne Lesnoı aýyldyq okrýgteri birinshi orynǵa ıe bolsa, Maksımovka, Kamenka aýyldyq okrýgteri ekinshi oryndy enshilepti. Aýyzbirligi myqty Jambyl, Birlik aýyldyq okrýgteriniń eriktileri úshinshi orynda. Al Novonıkolsk aýyldyq okrýginiń jastary jyl ishinde atqarǵan jan-jaqty jumystary úshin bas báıgege laıyq dep tanylǵan.
– El jaǵdaıyn udaıy qadaǵalap otyrsaq ta, osyndaı ýaqytta eriktilerdiń belsenip shyǵyp, kómek kórsetkendigi óte jarasymdy, – deıdi aýdan ákimi Erbol Júsipbekov. – Jastardyń boıynda eljandy jaqsy qasıettiń mol ekendigin kórgende, eldiń erteńge degen senimi de nyǵaıa túsetini bar.
Qazirgi kúni tepse temir úzetin jastar qol qýsyryp qarap otyrǵan joq. Kóktemniń eń qaýipti máselesi – qarǵyn sý. Aýyl jastary el ishindegi jalǵyzilikti jandardyń aýlalaryn, eldi mekenniń joldaryn qardan tazalaýda. Topyraq sál jipsigennen keıin qyzyl sý júretin aryq qazbaq. О́tken jyldary qyzyl sý aýdannyń birneshe eldi mekenin basyp qalǵan bolatyn. Sol bir ashy sabaqty jaqsy biletin el jastary qazir kóktemgi synaqtan birlesip ótýge jumyldyrylýda.
Al adamǵa jaqsylyq jasaýdy paryzym dep sanaıtyn, biraq sol bir izgi sharýasyn jarnamalap kóp aıta bermeıtin jastar bıyl alǵashqy toqsanda-aq júzge jýyq qaıyrymdylyq sharasyn ótkizip úlgerdi. Onyń ishinde jańa jyldyń alǵashqy kúnderi serpin alǵan «30 qaıyrymdylyq is» aksııasy boıynsha eldesteriniń kókeıinde júrgen kúrdeli máseleniń sheshimin tabýǵa umtylǵan. Kómekke zárý qart adamdardyń qolqanatyna aınalyp, alǵys arqalaǵan. El ishinde sharýa taýsylǵan ba, birin tyńǵylyqty aıaqtasa, ekinshisi sabaqtasady. Biraq et júrekteri elim dep soqqan jastar qarbalasqan tirshiliktiń tinin bekitýge jarap-aq tur.
Aqmola oblysy,
Sandyqtaý aýdany
