Aqynnyń arý aspany

«Anna Ahmatova». Bul osy­naý kórkem týyndynyń aty. Portrettiń ıesi keńes­tik avangard sýretshi N­atan Alt­man. Eshqandaı kanon­dar­dy moıyndamaǵan sheber. Oqıǵany oqyrmanǵa jet­kizý úshin barlyq qaǵı­daǵa nem­quraıdy qarap, janr­lar­dyń jabaıy qos­pasyn da qol­danǵan. Sen­sasııa ja­saýǵa ja­ny qushtar she­ber keıip­ke­rine aıanyshpen qa­ramaıdy. Bul oqyrmandy eleń etkizý úshin jasalǵan qadam.

Portret aqynnyń shynaıy bolmysyn ashyp tur. Ony uly Lev Gýmılıov te bir­den tanyǵan. Anasynyń budan ózge jaqsy jazylǵan portretteri bolsa da, osy shy­ǵarma aqynnyń sol dáýir­degi jaǵdaıyn jaqsy jet­kizgenin aıtqan eken. Onyń jumsaq ári lırıkalyq rýhanı bitimi kýbızmniń jurnaǵy joq talaı kartınaǵa shabyt syı­laǵany el jadynda. Dese de N.Altmannyń osy bir týyn­dysy aqynnyń talaıly taǵdyryn tarqatyp turǵandaı.

Týyndynyń ótkir tus­ta­ry kóp. Boıaýlar buzylǵan. Ah­­matova tizesin alǵa shy­ǵaryp, ústel ústinde aıaǵyn aı­qas­tyra otyrady. Qoıý kók tústi kóılektiń etegi to­by­ǵyna deıin túsken. Iyǵyna ja­mylǵan sary oramal tó­men syrǵyp ketpeýi úshin qol­daryn búktep ustaǵan. Fon óte jalpylanǵan. Bi­raq aıaq astyndaǵy aǵash oryn­dyq, sur eden, qatqyl jıekter paradoksti túrde gúl­derdi eske túsiredi. Búkil poza­da, jazý tásiline sáıkes ishin­de alaýy bar, qatal hám qa­rapaıym áıel paıda bolady.

Shyǵarma ótkir bu­rysh­tardyń kóptigimen erek­she­lenedi. Avtor buryn-sońdy kýbızm baǵytynda mundaı týyndyǵa úshburyshty kóp qoldanbaǵan eken. Áıt­se de onyń máni osynda. Repres­sııaǵa ushyraǵan, jyr­­lary jarııalanbaǵan, eki kúıeýi­nen aıyrylǵan Anna Ahmatova kez kelgen sha­býylǵa toıtarys berýge, ómir­diń ár buryshyndaǵy jaý­laryna qarsy turýǵa daıyn ekenin ótkir júzimen ańǵar­tady. Jasampaz jyr­la­ryn, aıaqqa basqan qoǵamǵa degen qarsylyǵyn onyń kóz­qarasynan tanýǵa bolady.

Eger onyń júzinen óki­nish pen aıaýshylyq baı­qalsa, portret óz bıigin jo­ǵaltqan bolar edi. Qalamger sál solǵa qaraıdy, onyń bet-júzinde adamdy oıǵa batyratyn mysqyl bar. Dıda­ry jalyn atyp tur. Sýret­shi sol jalyndy qaǵazǵa tú­sirgen. Bult arasyn jaryp shyqqan jaryq kúndeı júrekke ystyq. Kó­ńildi selt etkizedi.  Quddy taǵdyryna teris qarap, kú­lip turǵandaı.