01 Mamyr, 2010

BEREKE, BIRLIK – EL TIREGI

640 ret
kórsetildi
6 mın
oqý úshin
...Jaqynda ótken bir ádemi ádebı keshte qyrǵyz halqynyń áni shyr­qaldy. “Mahabbatym saǵan arna­lady” dep túıindeletin sol án “Begi­maıdyń jyry” dep atalady eken. Qazaq dalasynda qyrǵyz baýy­rym­nyń elge, jerge degen saǵyny­shy jú­rekterde jyr bolyp tunyp ja­tyr. Al qyrǵyz­dyń óz jerinde qan­tógis. Júregim dir ete qaldy. Bereke, birlik bol­maǵan jerdi shaı­tan jaılaıdy deýshi edi. Sol ras bolyp shyqty. Biraq aıyrqalpaqty aǵa­ıyn­­darymdy jamandyqqa qımadym. Qazaqstannyń tuńǵysh Prezı­denti Nursultan Nazarbaev el táýel­sizdigin jarııalaǵannan beri qaı jerde, qaı jıynda bolsa da bereke, birliktiń mánin uǵyndy­ryp keledi. Yntymaǵy joq ha­lyq­tyń qandaı kúıge ushyraǵanyn kórip júrmiz ǵoı. Qazaqstanda tirshilikke tynys berip, júrekke nur sebetin mamyr aıy halqymyzdyń birligi mere­kesi­­men bastalady. Bul – basy­myzǵa qonǵan baqty yntymaqqa jeteleı­tin meıram. Elbasymyz­dyń ańsaǵan armany da osy. Pre­zı­denti­miz uıytqy bolǵan ynty­maq osy mere­keniń negizgi ózegine aına­lyp, aına­lany altyn nurǵa bólep tur. Jaqynda ǵana Vashıngtonda ótken Iаdrolyq qaýipsizdik jónin­degi jahandyq sammıtke jınalǵan alpaýyt elderdiń basshylary Qazaq­stan Prezıdentine erekshe qurmet kórsetti. Bul ne qudiret!? AQSh prezıdenti Barak Obamanyń ózi Qazaqstandy ıad­ro­lyq qarýsyz­daný jónindegi álemdegi kóshbas­shy el dep atap, Elbasynyń osy saladaǵy eńbegin erlik dep baǵala­dy. О́ıtkeni, Qazaq­stan ıadrolyq qarý­dan óz erkimen bas tartqan álemdegi bi­rin­shi el bolyp tanyl­­­ǵanyn 90-shy jyldardyń jylna­masy kezinde talaı ret jazǵan. Arada jıyrma jyl ýaqyt ótkeni­men, Qazaq­stan­nyń bul basta­ma­syn beı­bit­shi­likti qoldaı­tyn álem hal­qy únemi aıtyp ke­ledi. Keshegi jahan­­dyq sammıt sonyń bir dále­li retinde este qaldy. Qazaq­stan taǵy da halyq­aralyq qoǵam­dastyq tarapynan joǵary baǵalandy. Bıyl Qazaqstan barysy ser­pin­di sekiris jasady. Eýropadaǵy qaýipsizdik pen yntymaqtastyq uıymyna múshe 56 memleket Qa­zaq­stan­ǵa Eýropa tórin usyndy. EQYU tarıhynda tuńǵysh ret Azııa elderi ishinde Qazaqstan bıik tu­ǵyr­ǵa kóterildi. Revolıýsııa jasa­ǵysh Ýkraına men Qyrǵyz­stan da qınalǵanda janyna juba­nysh izdeıtin el osy bizdiń Qazaq­stan bolyp tur. Keshe elimizge kelgen BUU Bas hatshysy barlyq elderdi Qazaqstannan úlgi alýǵa shaqyrdy. Munyń bári Elbasy­myzdyń eren eńbegi nátıjesinde bolyp jat­qanyn umytpaıyq, aǵaıyn! Iá, “Tórteý túgel bolsa tóbe­degi keledi, altaý ala bolsa aýyz­daǵy ketedi”. Bul – Elbasy­myz­dyń qaıtalaýdan ja­lyq­paıtyn maqa­ly. Keshegi Arqa tórin­degi batpaqtan bas qala – Asta­na­ny kótergen uly tirlik osy bir­lik­tiń arqa­synda bol­dy desek, qateles­peı­miz. Álem­­­dik jáne dás­túrli din­der jetek­shilerin bir shańy­raq­tyń as­tyna jı­nap, adam­­zatty túr­li qa­ter­den saqtaý jó­nin­­degi mámileni kó­ter­gen de El­ba­sy­myz. Jer-jer­degi tarydaı sha­shy­­lyp ketken qa­zaq­­tardy atajurtqa kelińder dep ún­degen de – El­basy­myz. Mekke men Medınede, Paı­ǵam­bary­myz­dyń qaǵbasynda turyp, halqyna saýlyq, eline ty­nysh­tyq tilegen de osy El­basy­myz bola­tyn. Halyq­tyń bilimine densaýlyǵy saı bol­syn dep “100 mektep, 100 aýrý­hana” salyp berip jatyr. Mine, endi “Balapan” baǵdarlamasy da qanatyn qomdap tur. Árıne, Elbasymyzdyń týǵan eli úshin jasap jatqan ushan-teńiz eńbegin túgeldeı tizip shyǵý múm­kin emes. Kóziqaraqty oqyr­man ony kúndelikti gazet-jýrnaldardan oqyp, teledıdar men radıodan kórip-tyńdap jatqany anyq. О́zderiniń Elbasyna degen qur­metin, ystyq yqylasyn, alǵysyn “Prezıdent poshtasyna” joldap jatqandar tipten kóp. Biz halyq qalaýlysy retinde saılaýshylarmen jıi júzdesemiz. Kónekóz qarııalarmen keńesip, arda­ger­lerdiń amanattaryn estip, arqalanyp qalamyz. Álbette, áńgime eldiń tutqasy bolyp otyr­ǵan Elbasynan bastalady. “Prezı­dentke balama joq!” – deıdi olar. Ne úshin aıtty eken dep oılanyp qalamyz. Sodan keıin sýyrtpaqtap syr tartamyz ǵoı endi. Olardyń ýáji salmaqty shyǵady. Tarazylap kóreıik. Qazaqta “Kedeı baı bolsam, baı qudaı bolsam” deıdi degen sóz bar. Kedeıdiki durys, al baıdyń qudaı bolǵysy keletini asylyq endi. Qaı bir jyly Prezıdenttik taqqa 4-5 adam talasty. Durys, demokratııa bolsyn degen shyǵar. Biraq, halyq óziniń tuńǵysh Prezı­denti, táýel­siz­­dik alǵannan beri eldiń ystyǵy­na kúıip, sýyǵyna tońyp kele jatqan Nursultan Nazarbaevqa daýys berdi. Halyq bul joly da qatelespedi. El ekono­mıkasy ilgeri jyljyp, ál-aýqat deńgeıi kóte­rildi. Tipti keshe­­gi álemdi dúrlik­ter­gen daǵ­darysqa da damýmen jaýap berdi. Osyndaıda “taq talasy” kezinde “Qazaqstandy baılyqqa belshesi­nen batyramyz” dep úıip-tógip ýáde bergen álgi aza­mattary­myz qaıda júr degen suraq týady. Prezıdenttikke ótpeı qal­ǵanymen, el azamaty retinde Elba­sy­men qatar­­lasyp, qanattasyp nege júr­meıdi olar. Keıbir táýelsiz ba­sy­­lymdar eldegi tatý tirlikke qara kúıe jaǵyp jatqanda nege “qo­ıyń­dar” demeıdi. Bárimizge el or­taq, jer ortaq, Prezıdent ortaq. Ende­­she, eldiń birligi men tatý-tátti tir­ligi úshin yntymaq­tasyp jumys istegen jón-aý, ózi. Al sender, ha­lyq qalaýlysy retin­de osyǵan uıytqy bolyńdar, deıdi zııaly qaýym. Jalpy, óz basym Elbasymyz qolǵa alǵan istiń qashan da jeńis­pen aıaqtalatynyna senimdi­min. Qabyrǵaly halqy, eńseli eli turǵanda Qazaqstannyń bıigi alasarmaıdy. Pernebek RAIYMBEKOV,  oblystyq máslıhattyń depýtaty. Ońtústik Qazaqstan oblysy.
Sońǵy jańalyqtar