Qoǵam • 16 Tamyz, 2021

Almanııadan jetken alǵys

410 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Jýyrda Feısbýk áleýmettik jelisinen Qyzylorda oblysynyń Shıeli aýdanynda týyp-ósip, jıyr­ma bir jyl buryn Almanııaǵa qonys aýdarǵan Marına Fraıdyń Syr eline sálem joldaǵan sátin kórdik. Bizdi tańǵaldyrǵany – Marınanyń qazaq tiliniń áýezin saqtap qalǵany.

Almanııadan jetken alǵys

 

Jańa ǵana Shıelidegi kórshilerdiń birimen shúıirkelesip kelgendeı, kibirtiktemeı jatyq sóılegen Marına anasy Nellı Obenderfer týraly jazǵan aýdandyq «О́sken óńir» gazetindegi áriptesterimizge alǵys aıtty. Myńdaǵan shaqyrym alysta júrgen onyń úninen týǵan jerge degen saǵynysh baıqalyp tur edi.

Bul kúnde Almanııa turǵynyna aınalǵan jer­lesimizdiń naǵashylary – Obenderferler otbasy 1940 jyly Ýkraınadan Shıeli aýdanyndaǵy Alǵabas aýylyna jer aýdarylyp kelipti. Bul Marınanyń anasy Nellıdiń 2 jasqa tolar-tolmas kezi eken. Osy aýylda 1955 jyly Tomas Fraı esimdi azamatqa turmysqa shyǵyp, jas otbasy Jańaturmys aýylyna qonys aýdarady. Dúnıege 10 bala ákelgen batyr ana Nellı Obenderfer 25 jyl boıy aýyldaǵy orta mektepte tazalyqshy bolyp jumys istepti.

Eki myńynshy jyly tarıhı Otanyna kóshken Nellı Obenderfer bul kúnde ómirden ótken. Demi úziler shaǵyndaǵy aqyrǵy amanaty Shıelige sálemin jetkizý bolypty.

– Anam bizge tek qazaqsha sóıleıtin. Sol ádetin Germanııada da tastamady. Baýyrmal, tatý-tátti bolyńdar dep, únemi qazaq balalaryn úlgi etip, qazaqy dástúrden aýytqymaýymyzdy qadaǵalap otyratyn. Ata-babasynyń jerinde júrse de Shıelini qalaı saǵynǵanyn sózben aıtyp jetkize almaspyn. Aýyldastary kúndiz esinen, túnde túsinen ketpedi desem de bolady. Jańaturmystaǵy kórshilerimiz Dúkenbaı, Jaqsylyq, Amanbaı aǵalardy, Razııa, Rahıma, Rabıǵa apalardy aýzynan tastamaı aıtyp otyratyn. Anam týraly jazǵan aýdandyq «О́sken óńir» gazetiniń bas redaktory Nurbolat Pirimbetke, maqala avtory Gúlnár Dúısebaı sińilime myń alǵys! – deıdi Marına Fraı.

Germanııadaǵy Berzenbrıýk degen shaǵyn qalada turatyn Marına medbıke bolyp jumys isteıdi. Únemi Qazaqstan jańalyqtaryna qulaq túrip, el ómirin áleýmettik jeli arqyly bilip otyrady eken.

–       Aýdandyq «О́sken óńir» gazetiniń saıty iske qosylǵaly beri onyń turaqty oqyrmanymyn. Anam jaıly materıaldy da sol saıttan kórdim. Qolymyz qalt etse, saıtqa kirip, el jańalyǵyn bilip otyramyz. Týǵan jerim burynǵydan kóp ózgeripti. Shıelini qatty saǵynyp júrmin. Anam kózi jumylar sátte maǵan burynǵy kórshilerine sálem aıtýdy tapsyryp ketip edi. Amandyq bolsa, aldaǵy ýaqytta baryp, aýnap-qýnap, amanatyn oryndaımyn,  – deıdi Marına.

 

Qyzylorda