Aımaqtar • 17 Tamyz, 2021

Maǵjan mýzeıiniń bereri mol...

750 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Soltústikke qonaq bolyp nemese qyzmet babymen kelgen sanasy bıik jandar kóbinese «Abylaıdyń aq úıin», sosyn Maǵjan Jumabaevtyń izderin kórgisi keledi. О́kinishke qaraı, aqynnyń mýzeıi oblys ortalyǵynda emes, qaladan 120 shaqyrymdaı jerdegi Sarytomar aýylynda. Ol jaqqa jaqsy jol tartylǵan, biraq qystyń qytymyr kúnderi men jazdyń aptabynda báribir eshkim bara qoımaıdy. Sondyqtan mýzeıdi Qyzyljar qalasyna kóshirý kerek degen áńgimeler kezinde jıi aıtylǵan. Tipti munda Maǵjan men Zlıhanyń turǵan úıleri de bar.

Maǵjan mýzeıiniń bereri mol...

 Osy joldardyń avtory da kezinde oblys ákimi bolǵan, aqynnyń atalas týysy S.Bılıalovke aıtyp, ári úıdi saqtap, ári mýzeıdi osynda ustaǵan tıimdi bolar edi degendi aıtqan edi. Ákim elp etip usynysty qoldaǵan. Biraq erik-jigeri tómendeý, shapqylap sharýashylyqty ǵana oılaǵan ákimniń qolynan bul is kelmedi. Maǵjannyń turǵan úıine tek memorıaldyq eskert­kish taqta ǵana ornatýǵa shamasy keldi. Ol úıde qazir jarnamalyq gazet orna­lasqan.

Árıne, baratyn jeri shalǵaılaý bolǵanymen Sarytomardaǵy mýzeıdiń Maǵjan týraly derek bilgisi keletin adamdarǵa bereri mol. Aqyn osy jerdegi Sasyqkóldiń boıynda týyp, óskeni belgili. Aty jaman bolsa da:

«Alystan munarlanyp

shalqyǵan kól,

Betińde kúnniń nury balqyǵan kól.

Jarysyp saf kúmisteı aq kóbigiń,

Map-maıda móldirinde

 qalqyǵan kól...

Sasyq dep erkeletip,

at qoıǵan kól,

Ot-sýǵa ıeń túgil, jat

toıǵan kól,

Nazdanyp, júırik minip,

tarlan shúıip,

Kóksilder tus-tus jaqtan at qoıǵan kól», – degen Maǵjan sóziniń qudiretimen búkil qazaq dalasyna sulý kól bolyp tanyldy.

Kóldiń jaǵasynda ornalasqan Sa­ry­tomar aýylynda aqynnyń 100 jyl­dyq mereıtoıyna oraı 1993 jyly mýzeı ashylǵan. Qazir onyń úsh zaly túrli eksponattarǵa tolyp tur. Barlyq sany 250. Olar aqynnyń jeke ómirinen, shy­ǵarmashylyq qadamdarynan, ult­jandylyq, kúres­ker­lik qyr­la­ry­nan, qoǵamdyq bel­sendiliginen syr sher­te­di. Arhıv­tik materıaldar Almaty, Omby, Qyzyljar, Tashkent, Qazan qalalarynan jı­nalǵan. Sonyń ishinde aqynnyń 1923 jyly Tashkentte ba­syl­ǵan jyr jı­na­ǵynyń qundylyǵy jo­ǵary. Ol aqynnyń týystarynan alyn­ǵan, Maǵjannyń qoly tıgen asyl dúnıe...

Mýzeıde jergilikti jáne alystan kelgen aqyn-jazýshylarmen kezdesýler, dóńgelek ústelder ótkizilip turady. Oblystaǵy bilikti basshylar basqaratyn departamentter men basqarmalardyń qyzmetkerleri de keıde aqyn mýzeıine ekskýrsııaǵa keledi. Qyzmetkerlerin patrıottyq tárbıeleýde eljandy aqynnyń ómiri men isi úlken úlgi ekenin túsingen ondaı basshylar bir sheti Qyzyljardan qa­laǵan qyzmetkerlerin arnaıy jet­kizip otyrady. Sonyń birin jýyrda Tótenshe jaǵdaılar departamenti uıymdastyrypty. Onyń Býlaev qalasyndaǵy órt sóndirý bó­lim­shesiniń kezekshilikten bos jasaq­tary bir avtobýs bolyp kelip, aqynnyń ómirimen tereńirek tanysty. Jasaq jigitteri Maǵjan ómirine baılanysty sırek fotografııalarǵa, aqynnyń óz qolymen jazylǵan qoljazbalary men hattarynyń kóshirmelerine, alǵashqy kitaptaryna, úlken áriptermen jazylyp qoıǵan ótkir, rýhty sózderine úńilip, úlken lázzat alǵan­dary sezilip turdy.

 

Soltústik Qazaqstan oblysy,

M.Jumabaev aýdany