Inna Robertovna osydan tórt-bes jyl buryn ǵana kúnuzaq qazan-oshaqtyń aınalasynan uzamaıtyn qarapaıym úı sharýasyndaǵy áıel edi. Dıqanshylyǵyn dúıim oblys biletin áıgili Korneevter áýletine kelin bop túskenine de biraz jyl ótken. Úıge kelimdi-ketimdi qonaq kóp. Sol kisilerdiń as-sýyn ázirlep beredi. Munyń syrtynda bala tárbıesimen aınalysady. Denısov aýdanyndaǵy Sverdlov eldi mekenine ornalasqan «Kolos» JShS-in basqaratyn ákeli-balaly eki Aleksandr da tańnyń atysynan kúnniń batysyna deıin úı kórmeıdi. Biri qaıyn atasy, biri qudaı qosqan qosaǵy – ekeýi de kúni boıy alqapta júredi. Inna syrttaǵy sharýaǵa bas qatyrmaıtyn. Áıel adam úshin otbasynyń berekesin qoryp, úıde sharýa basty atasy men erin kútip, tórdegi besigin terbetip otyrǵannan asqan baqyt bar ma? О́mir osylaısha bir qalyppen ótip jatty. Osy bir alańsyz kúnderimen qosh aıtysyp, óziniń de at jalyn tartyp minip, úlken sharýashylyqtyń tizginin ustaýǵa týra keletinin Inna ol kezde qaıdan bilsin...
Qudaı bir aınaldyrǵandy shyr aınaldyrady degen ras, aldymen irgeli sharýashylyqtyń negizin qalaǵan qaıynatasy Aleksandr Anatolevıch qaıtys boldy. Endi esin jııa bergende jubaıy Aleksandr Aleksandrovıch jaryq dúnıemen mezgilsiz qosh aıtysyp kete bardy.
Ákesi qaıtys bolǵannan keıin Aleksandr etti mal basyn kóbeıtýge kúsh salǵan. Aýylǵa buryn-sońdy Denısov aýdanynda bolmaǵan aberdın-angýs sıyrlaryn alyp kelgen. Arǵy tegi Shotlandııadan taraǵan asyl tuqymdy janýarlar qazir Sverdlovtan on shaqty shaqyrym qashyqta jatqan Aqsaı aýylyndaǵy fermada ósip-ónip jatyr. Aqsaı – burynǵy keńshardyń bólimshesi. Turǵyndar kóship ketken soń, mundaǵy jartylaı buzylyp, yrsıǵan qańqasy ǵana qalǵan alyp sıyr qoralarynyń ornyn qazir mal turatyn birneshe keń ǵımaraty, buzaýlarǵa arnalǵan angary, aınalasy at shaptyrym bordaqylaý alańy, jabyq jemdeý qorasy bar zamanaýı keshen basqan. Qaladan kezdestiretin keń saraıǵa bergisiz malshylar úıi de osynda. Keshenniń ishinde birneshe qudyq bar. Sý malshylar turatyn úıge de, mal turatyn qoraǵa da osy qudyqtardan kelip tur.
Aleksandrdyń mezgilsiz qazasy Innanyń qabyrǵasyn qaýsatyp-aq ketti. Jalǵyz ulyn qushaqtap asqar taýdaı er azamatynyń artynda ańyrap, qaıǵydan qan jutyp qalǵan jesir áıeldiń osynaý opasyz dúnıeni bir sátte-aq tárk etip tastap ketkisi kelgen kezderi de bolǵan.
– Aleksandr qaıtqanda uzaq kúızeliske tústim. О́zim úı sharýasyndaǵy áıelmin, sońǵy jyldary ǵana joldasyma anda-sanda kómektese bastaǵanmyn. Ol meni aýdan ortalyǵyna keıbir qujattardy tirkeýge, tıisti mekemelerdiń birine bir qaǵazdardy aparyp berýge, bankke qujat aparýǵa jumsap turatyn. Sharýashylyqty basqarý isine aralaspaıtynmyn. Biraq bizdiń seriktestikke qarasty janarmaı ortalyǵy, ashana sııaqty qurylymdardyń bárinde 1-2 jyldan jumys istedim. Mundaǵy adamdardyń bárin tanımyn. Sondyqtan kóp oılanyp jatpastan, seriktestikti basqarý isine kirisip kettim. О́ıtkeni men eńse tiktemesem, sharýashylyq toqtap qalady. Jumysshylarǵa jumys kerek, jalaqy alý kerek. «Kolos» – osy aýyldy ustap turǵan jalǵyz sharýashylyq. Sondyqtan seriktestik tarasa, aýyl da tarap ketedi. Naǵyz qıyn kezeńde kúırektikke salynyp jata bersem, joldasym jolǵa qoıyp ketken kásiporyn da, aýyl da birte-birte ydyrap ketedi. Osylaısha, ózime úlken jaýapkershilik júktelgenin túsindim. Boıymdy jınap alyp, dereý jumysqa kirisip kettim, - dedi Inna Robertovna.
Sverdlov aýylynda shirkeý turǵyzyp, eski mektepti qaıta qalpyna keltirgen de osy «Kolos» seriktestigi. Inna da qarap qalǵan joq, sharýashylyqty basqarýdy qolǵa alǵannan keıin 2019 jyly bir jazda aýyl jastaryna úlken stadıon salyp berdi. Bul stadıonda jyl saıyn Aleksandr Korneevti eske alý týrnıri ótip turady. Kásipker aýyl sportyn damytý maqsatynda kishkentaı balalardy sportqa baýlıtyn bapker alǵyzǵan. Qazir aýyl balalary birneshe sport túrinen jattyǵý jasap júr. Aýylda bala az. Soǵan qaramastan, Sverdlov jastary aýdandyq jarystarda jeńiske jetip júr. Taıaýda Inna aýyl kóshelerine jaryq ornatty. Munyń syrtynda, stadıon men shirkeýdiń kútimin de óz moınyna alyp otyr.
– «Kolos» seriktestigin qurý, úlken sharýashylyqty qalyptastyryp, damytý jolynda men úshin eki birdeı aıaýly adam ómiriniń sońyna deıin kúsh-jigerin sarp etti. 2013 jyly Aleksandr Anatolevıch, 2017 jyly Sasha qaıtys boldy. Sondyqtan meniń olardyń isin ári qaraı jalǵastyrmaı, orta jolda toqtatyp tastaýǵa haqym bolmady. Qazir ulym er jetip keledi. Onyń osy seriktestiktiń tizginine ıe bolatyn kún de alys emes dep úmittenemin. Men – áke men balanyń arasyndaǵy urpaq sabaqtastyǵy úzilip qala jazdaǵan kezde dánekerlik mindetimdi atqarýǵa kelgen aralyq býyn ǵanamyn. Eń qıyn kezeńde osy aýyldaǵy kópshilik turǵyndardyń, jergilikti mamandardyń qoldaýyna súıendim. Sondyqtan bizdiń aýyldy turǵyndardyń bárine ortaq maqsatqa jumylǵan úlken otbasy desem bolady, – dedi seriktestik basshysy.
Búginde Inna Korneeva basqaratyn seriktestik asyl tuqymdy mal sharýashylyǵyn damytý boıynsha seleksııalyq jumystar júrgizýmen aınalysady.
Kásipker byltyr fermaǵa kúnnen qýat alatyn qurylǵy ornatqan. Aıtýynsha, jasyl tehnologııany paıdalana bastaǵaly fermanyń shyǵyny da aıtarlyqtaı azaıǵan.
– Birinshiden, sharýashylyǵymyz shalǵaı jerde ornalasqandyqtan, bizge kún kózinen qýat alatyn batareıalardy paıdalanýdan basqa amal joq. О́ıtkeni elektr jelisi alys, baǵana ornatyp, jeli tartý asa qymbatqa túsedi. Biz fermadaǵy qudyqtardan tórt jyl boıy generator arqyly sý tartyp keldik. Bul da kóp shyǵyndy kerek etedi. Tek sý alý úshin jylyna 15 tonna solıarka shyǵyndaıtynbyz. Janarmaıdyń qazirgi baǵasymen eseptesek, buǵan az aqsha ketpeıdi. Generatorlar kúni-túni gúrildep turady, bul da bir yńǵaısyzdyq týǵyzatyn jaǵdaı. Sosyn birinen soń biri syna beredi, ony únemi jóndep otyrý kerek. Bir generatordyń ózi eki mln teńge turady, ony jóndeý úshin de biraz aqsha kerek. Endi mine kún panelderin ornatqanymyzǵa úsh jyl ótti. Osy úsh jyldyń ishinde kúnnen qýat alatyn zamanaýı qurylǵy ózin ózi aqtap shyqty. Munyń syrtynda, kún batareıalary beretin elektr qýaty tegin, ol úshin aqsha shyǵyndaýdyń qajeti joq, tek jylyna bir-eki ret akkýmýlıatorlardy jańalap qoıamyz. Buǵan ketetin shyǵyn dızeldi generatorǵa ketetin shyǵynmen salystyrǵanda kók tıyn bop qalady, - dedi I.Korneeva.
Bıylǵy qýańshylyq Denısov aýdanyna da aýyr tıdi. Bul óńirde qar erigennen keıin eki aı boıy bir tamshy jańbyr tambady. Eń alǵashqy jaýyn shildede ǵana jaýdy.
– Ol jaýyn paıdasyn da, zııanyn da keltirdi desek bolady. Qazir biz egindi birden oryp ala almaı jatyrmyz. О́ıtkeni shildeniń sońyndaǵy aq jaýynnan keıin bıdaıdyń sabaǵy áli jasyl bolyp tur. Sondyqtan, aldymen, sabaqty jyǵyp alyp, kepken soń ǵana dánin jınap jatyrmyz. Bul da janarmaı shyǵynyn eki ese arttyrady. Soǵan qaramastan, «Kolos» JShS-de jumys isteıtin 126 adamnyń úıine jemshóp, saban sııaqty qysqy mal azyǵyn tegin túsirip berdik, – dedi kásipker.
Inna Korneeva bıyl «Qazaqstannyń 100 jańa esimi» jobasynyń jeńimpazy atandy.
«Aıtýly jobada jeńiske jetkenim – eń aldymen, kezinde maǵan úlken qoldaý kórsetken aýyldastarymnyń eńbeginiń nátıjesi dep bilemin. Búginde aýylda jaqsy ómir súrýge bolady. Sondyqtan, ásirese, shalǵaı eldi mekenderdi kórkeıtýge kúsh jumsaý kerek. О́ıtkeni aýyl sharýashylyǵy – bútin ekonomıkamyzdyń ajyramas eń mańyzdy bóligi. Aýyl quldyrasa, ekonomıka da tyǵyryqqa tireledi», deıdi joba jeńimpazy.
Qostanaı oblysy