Birinshi bastama aıasynda eń tómengi jalaqy mólsherin 42500 teńgeden 60000 teńgege deıin ulǵaıtý usynyldy. Eń tómengi jalaqy, bul – kez kelgen jumys isteıtin qazaqstandyqqa, onyń eńbegi úshin múmkin bolatyn, memleket tarapynan áleýmettik kepili. Sonymen qatar memleket tarapynan eńbekaqy tóleýdiń tómengi deńgeıin belgileý jáne barlyq jumys berýshilerdiń bul talapty oryndaýyn baqylaý jumysshylardyń eńbekke aqy tóleýdiń konstıtýsııalyq quqyǵyn qorǵaýǵa, sondaı-aq adal emes jumys berýshilerdiń qyzmetkerlerdiń eńbegin tıisti tólemsiz paıdalaný nıetteriniń boldyrmaýǵa arnalǵan. Eń tómengi jalaqynyń ósýi Qazaqstannyń ishki tutyný kólemin ulǵaıtady jáne IJО́ ósýine yqpal etedi.
Ekinshi jáne úshinshi bastamalar aıasynda Memleket basshysy bıznesti óz qyzmetkerleriniń jalaqysyn ósirýge yntalandyrýdyń «utymdy» sharalaryn ázirleýdi, sondaı-aq bızneske jıyntyq júktemeni 34%-dan 25%-ǵa deıin tómendete otyryp, eńbekaqy tóleý qorynan biryńǵaı tólem engizýdi tapsyrdy. Aıta ketý kerek, qazirgi ýaqytta qazaqstandyq bıznes óz qyzmetkerleri úshin aı saıyn bes tólem tóleýge mindetti, olar árbir jalaqynyń 34%-yn quraıdy. Atap aıtqanda, tólemder tizimine jeke tabys salyǵy, zeınetaqy jarnasy, áleýmettik salyq, Memlekettik áleýmettik saqtandyrý qoryna jarna, áleýmettik medısınalyq saqtandyrý qoryna aýdarymdar kiredi. О́z kezeginde, Qazaqstan Prezıdentiniń eńbekaqy tóleý qorynan júktemeni azaıtý jónindegi usynysy jumys berýshilerdiń «kóleńkeden shyǵýyna» yqpal etetin bolady. Sonymen birge, barlyq tólemderdi biryńǵaı tólemge biriktirý qajetti aýdarymdardy júzege asyrý boıynsha mindetti aıtarlyqtaı jeńildetedi.
Tórtinshi bastama aıasynda Memleket basshysy azamattyq qyzmetshilerdiń jalaqysyn júıeli túrde arttyrýdy tapsyrdy. Aıta ketý kerek, Qazaqstanda barlyǵy 1,2 mln-ǵa jýyq azamattyq qyzmetshi bar. Onyń ishinde 600 myń, bul – pedagogter, dárigerler, áleýmettik qyzmetkerler sanaty. Taǵy 600 myńǵa jýyq adam – osy ýaqytqa deıin jalaqy kóterilmegen barlyq qyzmet salalaryna ortaq jumysshylar. Aıta ketý kerek, jol kartasyn júzege asyrý aıasynda búgingi tańda pedagogterdiń ortasha aılyq jalaqysy 234 myń teńgege, dárigerlerdiń 320 myń teńgesine, áleýmettik qyzmetkerlerdiń 180 myń teńgesine, memlekettik qyzmetshilerdiń 267 myń teńgesine jetti. Endi Prezıdenttiń tapsyrmasyna sáıkes, jalaqyny kóterý mádenıet salasynyń qyzmetkerlerine, muraǵatshylarǵa, kitaphanashylarǵa, tehnıkalyq qyzmetkerlerge, qoryqshylarǵa, júrgizýshilerge jáne basqalarǵa da qatysty bolady. Qyzmetkerlerdiń osy sanaty úshin jalaqynyń 2022 jyldan 2025 jylǵa deıin 20%-ǵa ósýi olardyń qarjylyq jaǵdaıyn jaqsartýǵa múmkindik beredi.
Besinshi bastama aıasynda Memleket basshysy turǵyn úı satyp alý boıynsha halyqqa jeńil nusqalar berý baǵytyndaǵy jumysty jalǵastyrýdy tapsyrdy. Atap aıtqanda, halyqtyń turǵyn úı máselesin sheshý maqsatynda kredıt berý baǵdarlamasyn kúsheıtý júrgiziledi. Aıta ketý kerek, «Otbasy banktiń» jınaq mehanızmderi azamattardy túpki maqsatqa – turǵyn úı nesıesin alý úshin depozıtke únemi jarnalar aýdarýǵa yntalandyrady. Keń maǵynada, «Otbasy bank» júıesi arqyly turǵyn úı nesıesin berý turǵyndarǵa aldyn ala josparlaý mádenıetin qalyptastyrýǵa múmkindik beredi.
Jalpy, Memleket basshysynyń Joldaý barysynda aıtylǵan bastamalaryn iske asyrý ekonomıkanyń teńgerimdi ósýin qamtamasyz etýge, adam kapıtalynyń deńgeıin arttyrýǵa, azamattardyń ál-aýqatyn jaqsartýǵa jáne aldaǵy kezeńde Qazaqstannyń júıeli damýy úshin basqa da mańyzdy maqsattarǵa qol jetkizýge múmkindik beredi. Búgingi tańda el Úkimetiniń aldynda Prezıdenttiń Joldaýyn iske asyrý boıynsha qadamdyq jáne egjeı-tegjeıli is-qımyl josparyn júzege asyrý mindeti tur. О́z kezeginde Parlament jáne máslıhat depýtattary, sondaı-aq jurtshylyq Joldaý tarmaqtarynyń oryndalýyn baqylaýdy júzege asyrý qajet.
Slıamjar AHMETJAROV,
Prezıdent janyndaǵy QSZI áleýmettik-saıası zertteýler bóliminiń aǵa ǵylymı qyzmetkeri