Zań jobasy Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń 2020 jylǵy 1 qyrkúıektegi halyqqa Joldaýynda berilgen tapsyrmalary aıasynda ázirlengen. Qazirgi ýaqytta zań jobasy Parlament Májilisiniń qaraýynda.
«Taza paraqtan» retteýdiń jańa tásilderi memleket pen bıznestiń ózara is-qımylynyń negizgi qaǵıdattaryn jetildirýdi, «1 in 2 out» qaǵıdatyn engizýdi, mindetti talaptar tizilimin, bıznestiń esep berýin sıfrlandyrý men memlekettik baqylaýdy jetildirýdi kózdeıdi», dedi Á.Erǵalıev.
Ulttyq ekonomıka mınıstrliginiń basshysy atap ótkendeı, ákimshilik shyǵasylardy boldyrmaý, shamadan tys jáne tıimsiz bıznes sharttaryn alyp tastaý úshin talaptardy belgileýdiń sharttary zańda belgilenedi. «1 in 2 out» qaǵıdatyn engizý arqyly memleket jańa talaptardy engizgen kezde quqyqtyq retteýdiń sol salasyndaǵy áreket etetin ekeýi shegeriledi.
Budan basqa normatıvtik-quqyqtyq aktiler (NQA) jáne ózge de qujattar túrinde bıznes úshin barlyq talaptardyń tizbesinen turatyn biryńǵaı aqparattyq resýrsqa aınalatyn Mindetti talaptar tizilimi qurylady. Tizilimde NQA-nyń jańa retteýshilik saıasatqa sáıkestigin qaraý merzimi anyqtalady. Quqyqtyq aktiler sáıkes kelmegen jaǵdaıda qaıta qaralady nemese joıylady. Osylaısha, Tizilim bıznes ortaǵa keri áser etetin talaptarǵa qatysty «retteýshilik gılotına» ádisin qoldanýǵa múmkindik beredi.
Mınıstrdiń aıtýynsha, esepti aqparattyq júıeni paıdalaný arqyly tek elektrondy nysanda berý, sondaı-aq baqylaý jáne qadaǵalaý sýbektisin irikteý kezindegi baǵalaýdy avtomattandyrý men táýekelderdi basqarý týraly talap zań júzinde bekitiledi.
2022 jyly aqparattyq júıeni ıntegrasııalaý ótkizilip, bul boıynsha avtomatty túrde esep berý josparlanýda. 2023 jyly avtomattandyrylmaǵan esep berý, sondaı-aq baǵalaý júıesi men táýekelderdi basqarý sıfrlandyrylady.
Zań jobasy arqyly memlekettik baqylaý men qadaǵalaý júıesin reformalaý kózdelýde. Memlekettik baqylaýdyń jańa nysany tekserýden aldyn alý is-sharalaryna ótýden turady. Barlyǵy 3 aldyn alý is-sharasy kózdelgen. Buǵan ruqsat berý talabyna sáıkestigin tekserýdi qosqanda, naqty faktiler men jaǵdaılar boıynsha belgilenetin jospardan tys tekserý jáne «tergep-tekserý» jatady. Erekshe tártippen júrgiziletin tekserý, táýekel dárejesin baǵalaý negizinde alynyp tastalady.
Memlekettik baqylaýdyń jańa «tergep-tekserý» nysany zańnama talaby buzylýynyń, adamdardyń ómiri men densaýlyǵyna, qorshaǵan ortaǵa jáne ulttyq qaýipsizdikke zardabyn tıgizetin oqıǵalardyń týyndaýynyń sebepteri men oǵan jaýapty tulǵalardy anyqtaýdyń keshendi sharalarynan turady.
«Bul bızneske júkteletin ákimshilik jaza sharalaryn azaıtýǵa, sondaı-aq memlekettik baqylaý kezinde jedel den qoıý sharalaryn qoldaný esebinen bıznestiń kinásinen tótenshe jaǵdaı qaýpin tómendetýge múmkindik beredi», dedi Á.Erǵalıev.
Vedomstvo basshysy túbegeıli tekserýdiń birinshi kezeńine saýda, aýyl sharýashylyǵy, kólik, qoǵamdyq tamaqtandyrý, turý jáne tamaqtanýda qyzmet kórsetý sekildi basym salalardaǵy talaptar jatatynyn habarlady. Bul salalarda 2023 jylǵa deıin sanıtarlyq-epıdemııalyq qadaǵalaý, veterınarııa, sertıfıkattaý jáne basqa da salalardaǵy talaptar qaıta qaralady. Basqa saladaǵy talaptardy qaıta qaraý 2023 jyly josparlanǵan.
Á.Erǵalıev Ulttyq ekonomıka mınıstrligi bıznes-ombýdsmenmen jáne «Atameken» UKP-men birlesip, sarapshylar pýly men bıznes talaptarynan turatyn NQA-ny taldaý men baǵalaýdy júrgizý qorytyndysyn talqylaý kestesin qurǵanyn habarlady. Sarapshylar bıznes jáne memlekettik organ ókilderi úshin áreket etýdegi mindetti talaptar men jańa tásilderdi taldaý men baǵalaý boıynsha oqý semınarlaryn ótkizedi.
Búginde Densaýlyq saqtaý, Saýda jáne ıntegrasııa, Tótenshe jaǵdaılar, Indýstrııa jáne ınfraqurylymdyq damý, Bilim jáne ǵylym mınıstrlikteri men Ulttyq qaýipsizdik komıteti ókilderiniń qatysýymen qoǵamdyq tamaqtandyrý salasyndaǵy talaptardy tekserý júrgizilgen. Jumys qorytyndysy boıynsha qoǵamdyq tamaqtandyrý salasyndaǵy 62 NQA qarastyrylyp, talaptardyń 48%-y negizgi sharttarǵa sáıkes kelmeıtini anyqtaldy.
«Zańnamaǵa ózgerister engizýdi qabyldaý nátıjesinde 2025 jylǵa qaraı mindetti talaptar tizbesin 50%-ǵa qysqartý jáne ákimshilik jaýapkershilikke tartylǵan bıznes sýbektileriniń sanyn 50%-ǵa azaıtý, memlekettik baqylaýǵa ushyraǵan sýbektiler sanyn 60%-ǵa azaıtý boljanýda», dedi mınıstr.
