Jańa sport túrleri qosyldy
Bıylǵy Beıjiń Olımpıadasynda sportshylar 7 sport túrindegi 15 baǵdarlama boıynsha 109 medal jıyntyǵyn sarapqa salady. Olımpıada baǵdarlamasyna engen sport túrleri – bıatlon, bobsleı (bobsleı, skeleton), kerlıng, konkı sportynyń túrleri (konkı jarysy, mánerlep syrǵanaý, short-trek), shańǵy sportynyń túrleri (taý-shańǵy jarysy, shańǵy qossaıysy, shańǵy jarysy, tuǵyrdan sekirý, frıstaıl, snoýbord), shana sporty, shaıbaly hokkeı. Sondaı-aq bıylǵy aq Olımpıadaǵa 7 jańa jarys túri qosyldy. Olar: áıelderdiń jekeleı bobsleıi, erler men áıelder arasyndaǵy shańǵy bıg-eıri, short-trektegi aralas estafeta, tuǵyrdan sekirý, frıstaıl jáne snoýbord-kross boıynsha aralas komandalyq jarystary. Boljam boıynsha, bıylǵy aq qar, kók muz ústindegi jarysqa 4 myńnan asa sportshy qatysady.
Tuńǵysh ret qysqy Olımpııa oıyndary tarıhynda erler men áıelder sany birshama teńesti. Beıjińde áıelder qatysatyn jarys aldyńǵy Olımpıadalarmen salystyrǵanda áldeqaıda kóp bolmaq. Iаǵnı qatysýshylardyń 45 paıyzyn áıelder quraıdy. Halyqaralyq Olımpıada komıteti byltyr Tokıoda ótken jazǵy Olımpııa oıyndarynda da joldamalardyń 51 paıyzyn erlerge, 49 paıyzyn áıelderge úlestirgen edi.
Qazaqstannyń Ulttyq Olımpıada komıtetiniń deregi boıynsha, Qytaıdaǵy qysqy oıyndar «Taza muz ben qardaǵy qýanyshty kún» uranymen ótedi. Uıymdastyrýshylar Beıjiń-2022 dodasy mıllıondaǵan qytaılyqtyń qysqy sport túrlerine qyzyǵýǵa shabyttandyrady dep úmittenedi.
Jarystar úsh qalada ótedi
Olımpııa oıyndary Beıjiń men onyń mańaıyndaǵy Iаnsın jáne Chjanszıakoý qalarynda uıymdastyrylady. 2008 jylǵy jazǵy Olımpıadaǵa arnap salynǵan sport nysandarynda endi qysqy Olımpıadanyń kerlıng, hokkeı, konkımen júgirý sporty, sondaı-aq erler men áıelder arasyndaǵy snoýbordıng pen shańǵy frıstaılyndaǵy bıg-eır sekildi jarystar ótkiziledi.
Iаnsın – astananyń qala mańyndaǵy aýdany, Beıjińnen soltústik-batysqa qaraı 80 shaqyrym jerde ornalasqan. Onda shańǵy, bobsleı, skeleton jáne shana sportynyń júldeleri sarapqa salynady.
Chjanszıakoý – Beıjińniń soltústik-batysyndaǵy kórshiles Hebeı provınsııasyna jaqyn ornalasqan qala. Munda snoýbordıng, shańǵy sportynyń barlyq túri jáne bıatlon jarystary ótkiziledi.
Álemdegi «ondyqqa» enetin 10 sportshy
Qazaqstan Ulttyq Olımpıada komıteti (UOK) halyqaralyq qatynastar departamentiniń dırektory Álimjan Aqaevtyń aıtýynsha, qazaqstandyq sportshylar Beıjiń dodasynda sátti óner kórsetýge daıyn.
«Sportshylarymyzdyń kóbi vaksına aldy jáne qazirgi daıyndyǵymyz joǵary deńgeıde. Qazir biraz sportshymyz oqý-jattyǵý jıynynda júr, birazy lısenzııa alý úshin jarystarǵa qatysýda. Lısenzııalyq týrnırler qańtardyń ortasyna deıin jalǵasady. Sodan keıin ǵana Olımpıadaǵa qatysatyn sportshylar sanyn naqty aıtamyz» deıdi departament dırektory.
UOK ókili atap ótkendeı, dál qazir Qazaqstan qorjynynda 60 lısenzııa bar. Qazaqstandyqtar lısenzııa alǵan sport túrleri qatarynda – shańǵy jarysy, tramplınnen shańǵymen sekirý, shańǵy qossaıysy, frıstaıl (mogýl, akrobatıka), taý shańǵysy, short-trek jáne konkımen júgirý básekesi bar. Sondaı-aq bıatlon sporty boıynsha da 4-5 ókilimiz Olımpıadaǵa barýy múmkin. Jankúıerler short-trekshi jigitterden de zor úmit kútedi. Konkı jarysyna shyǵatyn qyz-jigitter de tájirıbeli sportshylar. Olardyń naǵyz óz múmkindikterin kórsetetin sáti keldi. Ulttyq Olımpıada komıteti lısenzııa turǵysynan Phenchhandaǵy jetistikti qaıtalaýǵa múmkindigimiz jetedi dep esepteıdi.
«Phenchhan Olımpıadasyna 91 lısenzııa jeńip alǵan 46 sportshy qatysty. Qazir «Beıjińge 48 sportshy barady, olar 95 lısenzııa utyp alady» dep josparlap otyrmyz. Búginde 60 lısenzııaǵa ıe bolǵanymyzben, ony áli de bekitý qajet. Iаǵnı sportshylar jarystarǵa qatysyp, lısenzııaǵa laıyq ekenin dáleldeýi tıis», deıdi UOK sport dıreksııasynyń dırektory Elsııar Qanaǵatov.
E.Qanaǵatovtyń aıtýynsha, 2022 jyldyń 16 qańtarynda Olımpıadaǵa qatysatyn sportshylardyń aty-jóni tolyq belgili bolady. Bıyl qysqy sport túrleriniń daıyndyǵy úshin 2,9 mlrd teńge bólingen. Bul – aldyńǵy jyldarmen salystyrǵanda ájeptáýir kóp qarajat. UOK ókiliniń sózine sensek, dál qazirgi sátte álemdegi úzdik ondyq qataryna enetin 10 sportshymyz bar. Sonyń ishinde komıtet Iýlııa Galyshevany atap ótedi. Árıne, medal alýdan úmitti sportshylar tizimi Iýlııamen shektelmeıdi. Konkıshi, short-trekshi qyz-jigitterden de jankúıerler júlde kútedi.
Jeti Olımpıadanyń jetistigi
Qysqy Olımpııa oıyndarynyń tarıhyna kóz júgirter bolsaq, elimiz təýelsiz memleket retinde 1994 jyldan beri aq Olımpıadaǵa turaqty túrde qatysyp keledi. Qazaqstan ulttyq quramasynyń músheleri bıyl qysqy Olımpıadaǵa segizinshi ret qatyspaq. Buǵan deıingi jeti Olımpııa oıyndarynda elimizdiń sportshylary segiz medal jeńip alǵan. Tarqatyp aıtar bolsaq, 1994 jyly Norvegııanyń Lıllehamer qalasynda ótken tórtjyldyqtyń basty bəsekesinde shańǵyshy – Vladımır Smırnovtyń jalǵyz ózi bir altyn jəne eki kúmis medal ıelenip, aıdy aspanǵa bir-aq shyǵardy.
Japonııanyń Nagano qalasynda jalaýy jelbiregen kelesi tórtjyldyqtyń basty dodasynda otandastarymyz eki qola medaldy qanaǵat tutty. Birin Vladımır Smırnov oljalasa, ekinshi qola medaldy konkımen júgirý sportynyń ókili Lıýdmıla Prokasheva ıelendi. Munan keıingi eki Olımpıadada (2002 jyl, Solt-Leık-Sıtı (AQSh), 2006 jyl, Týrın (Italııa) sportshylarymyz elge júldesiz oraldy. Al 2010 jyly Vankýverde (Kanada) ótken kezekti Olımpıadada kúlli Qazaqstan Elena Hrýstalevanyń (bıatlon) kúmisin qanaǵat tutsa, 2014 jylǵy Sochı Olımpıadasynda Denıs Ten (mənerlep syrǵanaý) men 2018 jylǵy Phenchhanda Iýlııa Galyshevanyń (mogýl) jalǵyz qolasy Qazaqstan quramasyn júldesiz qaıtýdan qutqaryp qaldy.
Aldaǵy Beıjiń Olımpıadasynan da jerlesterimizden aıryqsha úmit kútemiz. 2008 jyly Qytaıda ótken jazǵy Olımpıada jerlesterimiz úshin sátti bolyp, 2 altyn, 3 kúmis jáne 4 qola medal jeńip alǵan edi. Bul jolǵy Beıjiń Olımpıadasy da sportshylarymyzǵa sátti bolyp, araǵa 28 jyl salyp el qorjynyna altyn júlde salady degen senimdemiz.