Kollajdy jasaǵan Qonysbaı ShEJIMBAI, «EQ»
Temir tulpar ıeleri, ásirese Pavlodar – Nur-Sultan baǵytyndaǵy avtobandy aq ulpa jıi basyp qalatynyn, saldarynan dittegen jerlerine keshigip jetetinin jıi aıtady. Jol tazalyǵyna jaýapty mekemeler tehnıkadan tarshylyq kórip otyr ma?
Bıyl qaharly qys Pavlodarǵa aqpanda aıaq basty. Tabıǵat-Ana kommýnaldyq qyzmetke jaýapty mekemelerge járdemdesip-aq tur. Áıtpese, jylda osy ýaqytta tozǵan jylý qubyrlary jarylyp, ýaqtyly qardan tazalanbaǵan joldar jabylyp, turǵyndardyń tynyshtyǵyn buzatyn. Bosańsýǵa jol joq. Qystyń qyzyǵy men shyjyǵy áli alda.
Jolaýshylardyń amanatyn arqalap, respýblıkalyq mańyzy bar joldardy kútip-ustaýǵa jaýapty «QazAvtoJol» ulttyq kompanııasy» AQ-nyń Pavlodar oblystyq fılıalyna habarlastyq.
– Bıyl qysqy maýsymda Pavlodar – Nur-Sultan baǵytyndaǵy avtoban ázirge bir-aq ret jabyldy. Shamamyz kelgenshe qardy ýaqtyly tazalap, kólik qozǵalysyn tejemeýge tyrysamyz. О́kinishke qaraı, jumysymyz kórinbeı jatady. Jol jabylǵanda shaǵym qarsha boraıtyny ras. Turǵyndar kez kelgen jaǵdaıǵa túsinistikpen qarasa degen tilegimiz bar. Jalpy, qar basyp qalatyn ýchaskeler árdaıym nazarda. Baıqaǵanymyz, bizdiń tehnıkalar tazalap ótken aýmaqty 10 mınýttan keıin qaıtadan qar basyp qalady. Sol sebepti tehnıkalar tańnan keshke deıin jaǵdaıdy baqylaýda ustap otyr. Oblys aýmaǵyndaǵy respýblıkalyq mańyzy bar joldardyń uzyndyǵy 1 662,8 shaqyrymǵa teń. Budan bólek, 29 kópir jáne jol aınalmalarynyń, 610 sý ótetin qubyrlardyń jaǵdaıyna jaýap beremiz. 25 aqpanda tústen keıin oblystyń barlyq aýmaǵyna jabysqaq qar túskeni belgili. Dereý barlyq kúshti jumyldyryp, eki aýysymmen jumys istep, joldar ýaqtyly tazalandy. 80-ge jýyq tehnıka tartyldy. Jalpy, ıeligimizde 108 tehnıka bar. Budan bólek, jergilikti jerdegi aýyr tehnıkalary bar azamattarmen kelisimshart jasalǵanyn atap ótken jón, – deıdi ulttyq kompanııanyń oblystyq fılıaly dırektory Ermurat Nurhanov.
Qysqy maýsymda joldardy kútip-ustaýǵa 7 DEÝ jáne 5 DEP jumyldyrylýda. Byltyr tehnıkanyń jetkiliksizdigi saldarynan qar qursaýynda qalǵan keıbir ýchaskelerde problemalar bolǵanyn jasyrmaıdy fılıal basshylyǵy. Ázirge ulttyq kompanııa qajetti tehnıkamen tolyqtaı qamtamasyz etýge qaýqarsyz sııaqty. Máseleni túpkilikti sheshý úshin qar ustaıtyn qorshaýlardyń salynýy da mańyzdy. Ázirge avtobannyń 2-3 ýchaskesinde ǵana qorshaýlar bar eken. Aldaǵy ýaqytta qar ustaıtyn qorshaýlardyń sany artyp, sáıkesinshe joldaǵy jaǵdaıdyń retteletinine senim mol.
О́tken qysta aıazdyń salda-
rynan aımaqta birqatar jolaýshylar avtobýsy jolda qalyp qoıǵan edi. Qutqarýshylar der kezinde áreket etip, eshqandaı oqys oqıǵa oryn almady. Bıyl aıaz ashýyna mingen joq. «Saqtyqta qorlyq joq» demekshi, bul iske jaýaptylar kez kelgen jaǵdaıǵa daıynbyz dep nyq senimmen otyr. Belgili bolǵandaı, ár DEÝ men DEP aýmaǵynda jylytý beketteri bar. Jol boıynda servıstik qyzmet kórsetetin oryndardyń basshylary da qıyn kezde qol ushyn sozýǵa ázir. Jalǵyz jolaýshylarǵa ǵana emes, kólikterge arnalǵan jylý bokstary qarastyrylǵan. Onda qolaısyz aýa raıy kúnderi jolda qalyp qoıǵan tehnıkalar jóndeledi.
DEÝ-61 ýchaskesiniń basshysy Oleg Levchenko qysqy maýsym oıdaǵydaı ótip jatqanyn aıtty. Dese de, tehnıkanyń jetkiliksizdigi baıqalatynyn jasyrmady.
– Biz «Qyzylorda – Pavlodar» avtojolynyń 120 shaqyrymyn, «Lenın – Aqsý» jolynyń 25 shaqyrymyn jáne «Lenın – Ertis» avtojolynyń 43 shaqyrymyn kútip-ustaýǵa jaýaptymyz. Ieligimizde 13 tehnıka bar. Onyń altaýy – aralas jol mashınalary. Atalǵan tehnıkalardyń kóptigi artyq etpeıdi. Byltyrǵy qysqy maýsymǵa kóz júgirtsek, tehnıkalardyń jetkiliksizdigi baıqaldy. Basshylyq bul máseleni sheshýge ýáde berdi. Bıyl aq ulpa az tústi. Ázirge eshqandaı problema joq. Byltyr jolda qalǵan eki avtobýstyń jolaýshylaryna tıisti kómek kórsetildi. Ýchaskede 10 oryndyq jylytý beketi bar. Ashana jumys isteıdi. Qysqasy, tehnıka máselesi sheshilse bolǵany, – deıdi O.Levchenko.
О́tken qysqy maýsymnyń qorytyndysy boıynsha oblysta 158 qar ustaıtyn ýchaske anyqtaldy. Bıyl qysqy maýsymǵa deıin barlyq ýchaskelerde tıisti sharalar qolǵa alynǵan. Máselen, Aqtoǵaı aýdanyna qarasty Mútkenov aýyly mańyndaǵy jol ýchaskesinde (Lenın – Ertis – Rýsskaıa Polıana avtojolynyń 79-84 shaqyrymy) «Dendra» JShS 18 gektar jerge terek pen qaraǵash tuqymdaryn ekken. Jańa ádis jabyndaý (mýlchırovanııa) dep atalady. Budan bólek, Aqtoǵaı – Sholaqsor baǵytyndaǵy joldyń 55-56 shaqyrymynda uzyndyǵy 600 metrdi quraıtyn qalqan ornatylǵan. Shaqat – Shyǵys – Shaldaı avtomobıl jolynyń 36-38 shaqyrymynda terek pen úıeńki aǵashtary otyrǵyzylǵan.
Bul salada mol tájirıbesi bar, jol salasynyń qurmetti ardageri Amangeldi Tabaevtyń aıtýynsha, «QazAvtoJol» ulttyq kompanııasynyń barlyq oblysty tehnıkamen jarylqaýǵa shamasy jetedi. Dese de, barlyq másele tehnıkaǵa ǵana tirelmeıdi.
– Bylaı qarasaq, tehnıkamen qardy tazalaý ońaı sharýa sııaqty. Dese de, jol tazalaýdyń arnaıy tehnologııasy bar. Onda qaı ýaqytta qandaı tehnıka qaı jerdi tazalaıtyny kórsetilgen. Borandy kúnderi joldardyń barlyǵyn qar baspaıdy. Jıi qar qursaýynda qalatyn ýchaskeler bolady. Onyń syzbasy joldy kútip-ustaýǵa jaýapty mekeme ókilderiniń qolynda bar shyǵar. О́kinishke qaraı, bizde bul istiń qyr-syryna qanyq bilikti mamandar tapshy. Saldarynan joldy tazalaý tehnologııasy durys qoldanylmaıdy. Bizdiń ýaqytta qazirgideı jańa tehnıkalar bolǵan joq. Sonyń ózinde sovhozdardaǵy tehnıkasy bar azamattarmen kelisimshartqa otyryp, joldy ýaqtyly tazalaıtyn edik. Aıaǵymyzǵa pıma kıip alyp, kúni-túni joldyń jaıyn baqylaýda ustadyq. Jasyratyny joq, qazir joldy kútip-ustaýǵa jaýapty mamandar jyly kabınetterinen shyqpaıdy. Jaǵdaıdy óz kózimen kórip, baqylaýda ustamaǵandyqtan, merdigerler óz jumysyn shala oryndaıdy. Bul óz kezeginde turǵyndardyń shaǵym túsirýine alyp keledi, – deıdi A.Tabaev.
Kólik ıelerin alańdatyp otyrǵan taǵy bir másele – kóktaıǵaqpen kúrestiń álsizdigi. Saldarynan kólik apaty jıi tirkelip, baratyn jerine ýaqtyly jete almaıtyndar kóp. Túsingenimizdeı, boran soqsa da, kóktaıǵaq bolsa da tehnıkanyń jetkiliksizdigi aldan shyǵady. Kórshi Reseıde arnaıy araqashyqtyq bekitilip, ár ýchaskede joldy tazalaýǵa tehnıkalar saqadaı saı turady deıdi ol jaqqa jıi qatynaıtyn júrgizýshiler. Bizge de osyndaı ádis qoldaný kerek shyǵar.
Osylaısha, «QazAvtoJol» kompanııasy óz dármensizdigin tehnıkalardyń jetispeýshiligimen, aýa raıynyń jıi qubylýymen jasyrǵysy keletin syńaıly. Úlken joldyń aty úlken jol. Bul jerde kólik aǵyny ýaqyt ótken saıyn kóbeımese, azaımasy anyq. Turǵyndar jolǵa jaýapty kásiporyn óziniń aldaǵy jumys strategııasyn ózgertip, joldardy turaqty túrde tazalap otyrýdyń ádisin, júıesin oılap tabýǵa tıis degen pikirde.
Pavlodar oblysy
