Qazir elimizdiń túkpir-túkpirinde «Kóktem-2022» degen ataýmen oqý-jattyǵý jıyndarynyń qyzǵan shaǵy. Tehnıkanyń daıyndyǵy óz aldyna, tótenshe jaǵdaılar qyzmetiniń mamandary kez kelgen oqys oqıǵaǵa tas-túıin ázir bolýǵa tıis. Qarajat az bólindi dep áńgimeni basqa arnaǵa buratyndaı burynǵy kez emes. Jyl saıyn apatty boldyrmaý úshin qazynadan qomaqty qarjy bólinip, turǵyndardyń amandyǵy amanat etilýde. Bıyl pavlodarlyq sheneýnikter kóktemgi tasqynnyń aldyn alý sharalaryna 1 mlrd teńge qarajatyn sanap otyr.
Burynǵydan shyǵady, Baıanaýyl aýdany Birlik aýylynyń tusyndaǵy joldy jylda sý shaıyp, kim-kimdi bolsyn ábigerge salatyn. Joldyń qaq ortasynan bólingeni jaıly beınejazbalar «YouTube» arnasynda tolyp tur. Áıteýir aldyńǵy jyldary qaýipti sanalatyn ýchaskede kópir salynyp, qaýiptiń bulty seıilgen edi. Biraq tilsiz jaý atalǵan aýyldan asa bere, atap aıtsaq «Qalqaman – Baıanaýyl – Úmitker – Ýlıanovskıı» avtojolynyń 100-105 shaqyrymy aýmaǵynda qaýip tóndire bastady. Búginde atalǵan ýchaskede de kópirdiń qurylysy jalǵasýda.
Kópirdiń salynatynyn estigen aǵaıyn «jón bolǵan» desti. Jalǵyz baıanaýyldyqtar ǵana emes, kórikti mekenge jıi qatynaıtyn kólik ıeleri de bórkin aspanǵa atty. О́kinishke qaraı, jazǵy maýsym bastalǵannan beri Baıanaýylǵa aǵylǵan jurt atalǵan ýchaskede qyz-qyz qaınaǵan tirliktiń baıqalmaıtynyn, aınalma jolǵa túsip, shańnyń astynda qalatyndaryn aıtyp dabyl qaqqan bolatyn. Máseleniń mán-jaıyna úńilmekke «QazAvtoJol» UK» AQ Pavlodar oblysy boıynsha fılıaly basshylyǵyna habarlastyq.
– Kópirdiń qurylysy 2 kezeńge bólingen. Qos kezeńniń jumystary da bir ýaqytta atqarylýda. Iаǵnı búginde onda 2 merdiger eńbek etýde. Birinshi kezeńde 3 tirek qurylǵynyń irgetasyn bekitý, eski sý ótkizgish qubyrlardy jańartý, aınalma jol salý qarastyrylǵan. Joba quny – 445,5 mln teńge. Al ekinshi kezeńde jańa kópirdiń qurylysy qolǵa alynyp, 6 shaqyrym jolǵa asfalt tóseledi. Bul maqsatqa 1 mlrd 748 mln teńge qarajat jumsalady. Jobaǵa sáıkes, kópir jolynyń uzyndyǵy 76 metrge teń. Ol aralyqta 3 sý ótkizgish qubyry salynady. Bul – tabıǵattyń tosynsyıyna tótep berýge jetkilikti, – dep habarlady fılıal basshylyǵy.
Kóktemdi úreımen qarsy alatyn ózge de eldi mekender bar. Oblystyq tótenshe jaǵdaılar departamenti bastyǵynyń orynbasary, polkovnık Meırambek Batyrqulovtyń málimetinshe, búginde qaýipti aımaq sanalatyn 35 eldi meken baqylaýǵa alynǵan.
– «Qazgıdromet» kásiporny mamandarymen tyǵyz qarym-qatynas ornatylǵan. Olardyń usynǵan aqparaty boıynsha óńirdegi jerdiń qatý deńgeıi ótken jylmen salystyrǵanda 0,7 paıyzǵa, al kúzgi topyraqtyń dymqyldylyǵy 6,5 paıyzǵa tómen. Dese de, bosańsýǵa jol joq. Kún kúrt jylysa, erigen qar sýy joldardy buzyp, eldi mekenderge qaýip tóndiretini anyq. Negizgi qaýip kórshiles ornalasqan Aqmola oblysyndaǵy Sileti sý qoımasynan tónip tur. Sileti ózenindegi muzdyń qatý deńgeıi joǵary. Qala berdi, bıyl qoımadaǵy sýdyń kólemi ortasha kópjyldyq kórsetkishtermen salystyrǵanda 25 paıyzǵa kóp. Qoımadan sý bosatylǵan ýaqytta muz keptelisi oryn alyp, bizdiń oblystaǵy Aqtoǵaı aýdanyna qarasty Sholaqsor aýylyna qaýip tóndirýi múmkin, – deıdi M.Batyrqulov.
Qaýip demekshi, byltyr tótenshelikter tabıǵattyń bir «soqqysyna» tótep bere almady. Atap aıtsaq, 11 sáýirde Aqtoǵaı aýdany aýmaǵyndaǵy Jolboldy – Shilekti avtojolyn sý basty. Áıteýir barlyq kúsh jumyldyrylyp, kelesi kúni kólik qozǵalysy qaıta jandanǵany esimizde. Qaýiptiń sol ýchaskede týyndaıtynyn eshkim kútken joq. Sondyqtan da bıyl kez kelgen tosyn jaıǵa daıyn bolý qajet.
Jalpy, 2017 jyly elimizde sý tasqynynyń aldyn alý maqsatynda arnaıy jol kartasy ázirlengen bolatyn. Júıeli jumystardyń nátıjesinde qaýipti aımaqtardyń tiziminde turǵan eldi mekenderdiń sany 900-den 200-ge deıin azaıypty. Búginde 2021-2023 jyldarǵa arnalǵan jol kartasy mańyzdy qujatqa aınalǵan. Oǵan sáıkes, bógetter salý, sý ótetin qubyrlardy jóndeý nemese jańadan salý sııaqty mańyzdy sharalar josparlanǵan. Pavlodarlyq tótenshelikter ne tyndyrdy? Belgili bolǵandaı, Baıanaýyl aýdanyndaǵy Ashysý ózeniniń arnasyn tazalaýǵa, burmalaý jáne dambylardy kóterý jumystaryna 3 mlrd teńge qarajat jumsalǵan. Nátıjesinde ózenge jaqyn ornalasqan eldi mekenderge sý jaıylý qaýpi tómendegen. Al Aqtoǵaı aýdanynyń Shuǵa aýylynda, Maı aýdanynyń Aqsaraı aýylynda «Jol kartasy» sheńberinde bes qosymsha dóńgelek qubyr salynyp, sýdyń jaıylýyna tosqaýyl qoıylypty. Bul baǵyttaǵy sharalar úzdiksiz jalǵasyn tapsa ıgi. Bıyl kóktem qandaı tosynsyı daıyndap otyr eken?