Infografıkany jasaǵan Amangeldi Qııas, «EQ»
Memleket basshysy Joldaý barysynda «Ulttyq qoǵamdyq senim keńesi óz mindetin tabysty atqardy. Endi onyń ornyna quramy jaǵynan aýqymdy Ulttyq quryltaı qurýdy usynamyn. Jańa qurylym Ulttyq keńestiń qyzmetin jalpyhalyqtyq deńgeıde jalǵastyrady», dedi. Altaıdan Atyraýǵa deıingi en dalada attyń jalynda, túıeniń qomynda kún keshken ata-babamyzdyń kúni keshegi baı, ómirlik tájirıbesin aqyl tarazysyna salyp eksheseńiz, eldik, jalpy jurtqa qatysty keleli sharýasyn qabyrǵasymen keńesip sheshken eken. Biraýyzdy bolýy, alty Alashtyń ajyramas birligi, baqýatty tirligi ár kókirektegi tilek pen nıettiń bir arnada tabysýynan. Bálkim sodan bolar, «kelisip pishken ton kelte bolmas» degen ataly sóz keıingi urpaqtyń boıyna nár, sanasyna sáýle uıalatatyn ulaǵat bolyp qalǵan.
Bizdiń oblystyq ardagerler keńesiniń esebinde 112 myń zeınetker bar. Olardyń árqaısysy kúni keshe Otan ıgiligi úshin boıyndaǵy bar qajyr-qaıratyn, aqyl-parasatyn aıanbaı jumsaǵan adamdar. Eldik sharýaǵa kelgende bir jeńnen qol, bir jaǵadan bas shyǵaryp, sútteı uıyǵan uıymshyldyǵyn tanytyp keldi. Ardagerler arasyndaǵy belsendiler el ishindegi ótkir máselelerge nazar aýdaryp, halyq pen bıliktiń arasyndaǵy altyn kópirge aınalyp, birlikti bekemdeı túsýde. Jańa Qazaqstandy qurý jolynda qareket etken kezde, ómirlik tájirıbesi mol adamdardyń paıymdy parasat bıiginen tabylatyn biligi men bilimin paıdalaný óte mańyzdy. Kúni erteń Ulttyq quryltaı barysynda el mereıin ósirer uly isterdiń bastaý kózi ashylyp, sátimen sabaqtalar tusta burynǵynyń baıypty tájirıbesi, eren eńbek dástúri, eldiktiń mártebesin ósirer ilkimdi is-áreketi jalǵasyn tabýy kerek dep oılaımyn. Bul jerde jekeniń emes, jalpynyń máselesi qaralýy kerek. Tutas eldiń sharýasynyń túıtkildi tusy kórsetilip, odan shyǵar ońtaıly jol nusqalsa, quba-qup.
El bolǵan soń árıne, aıtylýǵa tıisti mándi máselelerdiń bolatyndyǵy anyq. Sol máseleler ýshyqpaı, ýaqtyly sheshilip otyrsa, buqara halyq tarapynan ókpe-naz órshimes edi. Quryltaı músheleri ár aımaqtan bolǵany jón. Olar óz óńirlerindegi eń bir ótkir, ózekti máselelerdi jaqsy biledi emes pe? Mine, sol kóterýge turatuǵyn taqyryptardy jan-jaqty oılastyryp, el muratyn kóksegen quryltaıda ortaǵa salyp talqylasa, oryn alyp otyrǵan olqylyqtyń ornyn toltyrýǵa septesse, bul bizdiń birligimizdi kórseter edi. Atam qazaq «aýrýyn jasyrǵan óledi» degen. Sál qattylaý aıtylǵanymen, shyndyq. Qaýmalaǵan qalyń eldiń kókeıindegi suraqtar aıtylýǵa tıisti. Sonda ǵana oǵan kóńil aýdarylyp, sátimen sheshilmek.
Quryltaı barysynda kóterilgen eldik, memlekettik máseleler qattalyp, tıisti oryndarǵa tabys etilse, nur ústine nur. Sharýanyń sheshilgen, sheshilmegeni týraly elge esep berip otyrsa, artyqtyǵy bolmas edi. Bizdińshe quryltaıdyń eń basty mindeti – bolashaq qamyn qaýzaý. El birligine, yntymaqqa áser etý. Yntymaq bar jerden yrys qashpaıdy.
Ǵosman TО́LEǴUL,
jazýshy, Aqmola oblystyq Ardagerler keńesiniń tóraǵasy
