Qoǵam • 29 Naýryz, 2022

«Skandınavııalyq serýen» – sergektik kepili

604 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Maýjyraǵan Altaıdyń aýyly. Mal jaıǵap, ot jaǵar ýaqytta joǵarǵy jaqtan «skandınavııalyq serýenge» shyǵatyndardy baıqap júrmiz. Qala bolsa birsári, aýyldyq jerdiń kúıki tirligi kúıip turǵan ýaqytta taıaq súırep serýendegeni nesi dep sókkiń keledi. Taıaqpen serýendeýdiń paıdasyn uqpaǵan soń shyǵar... Sóıtsek, «skandınavııalyq serýende» dene bulshyq etiniń 90 paıyzy qımyldap, qan aınalymy durystalady eken.

«Skandınavııalyq  serýen» – sergektik kepili

О́skemende, Ertistiń jaǵa­la­ýynda taıaqtaryn tyqyl­da­typ árli-berli sabylyp júrgen qa­rııa­lar­dy jıi kóremiz. Alaıda bul sport aýyldyq jer úshin tańsyq. Sport emes, erikkenniń ermegi sııaqtanatyny ras.

Aýyldy aınalyp, Sarym­saq­ty ózeniniń boıymen quldılap kele jatqan sportshylardyń biri­men sóılesip edik, den­saý­ly­ǵynyń jaqsarǵanyn, kúni boıy sergek júretinin aıtyp, áńgimelese jó­neldi. Tipti, kún­niń aıazy men bo­ranyna qara­mas­tan, ózderi bel­gi­lep qoıǵan shaqyrymdy júrip ótedi eken. Ara­larynda zeınetkerler ǵana emes, jastary da bar.

– «Skandınavııalyq serýennen» halyqaralyq jarystar ótip turady. Biz jarysqa qatysaıyq dep emes, shynyǵaıyq, shymyr bolaıyq dep serýendeımiz. Taý-tasqa shyqsaq ta, taıaqty tas­ta­maı­­myz. Qazirgi tańda kóp kez­de­­­setin hondroz, ostehondroz, skolıoz sekildi aýrýlardyń al­­­dyn alatyn bir sport qaısy de­se, osy serýendi aıtar edim. О́ıt­­keni nátıjesin az ýaqyttyń ishin­­de sezine bastadym, – deıdi kúz­den beri skan­dınavııalyq ádis­pen serýendep júrgen Zarına Mastıkbaeva.

Kózge qarapaıym kóringenimen, paıdasy orasan bul ne degen sport dep, «skandınavııalyq serýendeý» týraly jazǵan dárigerlerdiń, jattyqtyrýshylardyń jazbalaryn paraqtap kórdik. Shynymen de, jas-kári dep bólmeı aınalysatyn sport sekildi.

«Skandınavııalyq serýendeý» – uzaq yrǵaqty júktemesi bar aerobıka dep túsinik beredi mamandar. Júıeli túrde aınalys­sa, súıekterdi, qan tamyr­laryn, ókpeni nyǵaıtady. Strestik jaǵ­daı­larǵa jol ber­meı­di, depressııadan arylýǵa kómektesedi. Ke­ıingi jyldary tanymal bolyp ketken bul sportpen álem­de 10 mıllıondaı adam aı­­­­na­­­lysady. Kópshilik qyzyǵa bas­­­taǵan bul sporttyń tarıhy qalaı deımiz ǵoı. Sóıtsek, 1940 jyldary Fınlıandııada shań­­ǵy quramasynyń jat­tyq­ty­rýshysy Iýhe Mıeto jat­ty­­ǵýdy úzbeý úshin jaz aılarynda sportshylardy taıaqpen júrgizgen. Velosportpen, júzý­men aınalysýǵa bolar edi, biraq shańǵynyń júktemesin «skan­dına­vııalyq serýendeýden» bas­qa sport túri bere almaıdy de­se­di. Sóıtip, jattyǵýdy úzbe­gen fınlıandııalyqtar jeńis tu­ǵy­­rynan kóringen. Ýaqyt óte bul tájirıbeni basqa da qurama ko­mandalar paıdalana bastaǵan. Búginde «skandınavııalyq serýen­­­deý» bu­qa­ralyq sport tú­ri­­­ne aınalyp keledi.

 

Shyǵys Qazaqstan oblysy