Qarańǵy qazaq kóginde bilim men ǵylymnyń týyn jelbiretip, qandastaryna synı kózben qarap qana qoımaı, olarǵa baǵdar berip, qaıta tárbıeleý úshin barlyq kúsh-jigerin de, temirdeı berik júıkesin de, qarymdy qalamyn da aıamaı jumsap, myńmen bir ózi alysyp ótken zamanynan ozyp týǵan danyshpan Abaı qaıta tárbıeleýge bolady deıdi. Qolynda bıligi bolsa, adamdy qaıta tárbıeleýge bolmaıdy degen adamnyń tilin de keser me edi, kim bilsin.
Sodan beri Abaı tárbıesin maqul etken, ashy syndaryna tushynǵan, danyshpan siltegen jolmen júrýdi murat etken eki ǵasyrǵa jýyq ýaqyt ótti. Aıtqandary sanamyzǵa tereń sińbese de bul kúnde jıi eske alatyn haldemiz.
Al qazir qoǵamda sanamyzda jetpis jyl boıy kompartııa sińirip kelgen ıdeologııa da azdy-kópti ómir súrip jatqanyn qaperden shyǵarmaǵan jón.
Buryndary bir rýly eldi jurt aldynda bedeldi, ári-bergini boljaı biletin, ózinen góri ózgeniń, eldiń qamyn kóbirek oılaıtyn bir qarııa bıleıtin bolsa, bul kúnde sharapatyn aınalasyna molynan shashqan aýyl aǵasyn izdep tabýdyń ózi ońaı emes. Tapqan kúnniń ózinde ondaı danagóı qartty tyńdaıtyn, aqylyna qulaq asatyn jandardy kezdestirý de qıynnyń qıyny bolyp barady.
Jasyryp qaıtemiz, qazirgideı dúrbeleńi kóp dúnıede keıde tutas ulttyń qamynan góri, rýdyń jalaýyn kóterip ketetinimiz jáne bar. Táýelsizdik alǵan otyz jylymyzda rýshyldyǵymyz báseńdeýdiń ornyna odan ári órship ketkendeı kórinedi maǵan. Qarap otyryp ózimnen ózim shoshımyn. Osylaı kete bersek, Jańa Qazaqstandy qalaı quramyz?
Menińshe, Jańa Qazaqstandy qurý árkimniń ózinen bastalýǵa tıis. Adamdy qaıta tárbıeleý, árıne, qıynnyń qıyny. Biraq árkim ózin ózi qaıta tárbıeleı alady. Boıynda ar-uıaty bar sanaly adam ózin ózi ómir boıy tárbıeleıdi. О́ıtkeni ómirdiń ózi sabaq!
Buǵan qosarym, árqaısymyz birimiz úshin ekinshimiz jan alysyp, jan berisetin tas túıin el bolýǵa umtylýymyz qajet. Qandaı qıyn jaǵdaıda da bir-birimizdi túsinýge tyrysyp, bir-birimizdi qoltyǵymyzdan demep, bir-birimizge súıenish, tireý bola bilsek, bolashaǵymyzdyń kókjıegi de keńeıe túsedi. El basyna aýyrtpalyq túse qalsa, birlesip kóterisý de ońaı bolady.
Sonda ǵana Prezıdent usynǵan Jańa Qazaqstandy búkil halyqtyń oıynan shyǵatyndaı etip qura almaqpyz.
Marat QAShQYNBAEV,
Balqash aýdanynyń Qurmetti azamaty
Almaty oblysy,
Baqanas aýyly
