Ol atasynyń zıratyn tabýdy armandaǵan eken. Mine, armany da oryndaldy. Osylaısha, perzenttik paryzyn ótep, arqasynan aýyr júk tústi. Professor Orlovshınaǵa qyzy Laýramen birge kelipti. Meımandardy vokzaldan búkilreseılik «Volontery Pobedy» qozǵalysynyń Orlovtaǵy bólimshesiniń jetekshisi Kırıll Ishkov pen oblystyq ákimshiliktiń ókili Anna Rýbsova kútip aldy.
– Sizderdi Orlovshına jerinde kórgenimizge qýanyshtymyz! – dedi Kırıll Ishkov taza qazaq tilinde. Sizderdiń bul saparlaryńyz bizdiń óńir úshin úlken mártebe. Baba rýhyna taǵzym etý úshin uzaq qashyqtyqty júrip ótýdiń ózi nege turady?! О́z kezeginde Qozybaı men Laýra jyly qarsy alǵan Kırıll men Annaǵa alǵys aıtyp, Qazaqstan nyshandary beınelengen konfet oramyn syıǵa tartty.
Almaty qalasynda bul áýletti kóbi jaqsy biledi. Qozybaı Anarbek – pedagogıka ǵylymdarynyń doktory, Abaı atyndaǵy Qazaq ulttyq pedagogıkalyq ýnıversıtetiniń professory, Halyqaralyq pedagogıkalyq bilim berý ǵylymdary akademııasynyń akademıgi. Onyń zaıyby Baqytgúl – eńbegi sińgen akýsher-gınekolog. Úsh qyzy bar. Olar álemge áıgili joǵary oqý oryndaryn bitirgen. Úlkeni Laýra atasynyń rýhyna taǵzym etken soń Máskeýge – Máskeý memlekettik pedagogıkalyq ýnıversıtetine pedagogıkalyq praktıkadan ótýge attanbaq.
– Atam Nurahmet Tolybaev aýyldyq keńestiń hatshysy bolyp jumys istedi. Soǵys bastalǵanda laýazymyna baılanysty ásker qataryna shaqyrylǵan joq. Alaıda elge qaýip tóngende bulaı júrýdi jón kórmeı, qatarlastarymen birge maıdan shebinen tabylýdy kózdedi. Sóıtip, 1942 jyldyń 9 tamyzynda erikti túrde soǵysqa attandy, – deıdi Qozybaı Anarbek.
Nurahmet Tolybaev 1943 jyldyń 5 shildesinde Orlov oblysyn jaýdan qorǵaý kezinde Glazýnov aýdanynyń Aleksandrovka derevnıasyna jaqyn mańda qaza tapty. Ol nebári 37 jasta edi. Ony baýyrlastar zıratyna jerlegen. Onyń esimi 1943 jyldyń 5-6 shildesindegi urystarda qaza tapqan 81-shi atqyshtar dıvızııasy jaýyngerleriniń qurmetine qoıylǵan memorıaldyq taqtaǵa oıyp jazylǵan. Baýyrlastar zıratynda bir myńnan astam jaýynger jerlengen.
Qozybaı Anarbek dál osy jerge kelýdi armandapty. Atasy damyl tapqan baýyrlastar zıratyn kórgen ol kózine jas aldy. Arýaqtardyń rýhyna duǵa baǵyshtap, taǵzym etti. Osydan bir jyl buryn ákesiniń qabirinen salyp alǵan topyraqty baýyrlastar zıratyna shashty. Birneshe mınýttyq únsizdikten keıin atasy jerlengen jerdiń bir ýys topyraǵyn shúberekke túıip aldy. Ony ózimen birge ala ketpek.
– Bul árbir adamnyń qasıetti boryshy. Meniń janym endi jaı tapty, – dedi ol.
Budan soń Glazýnov aýdany Ochkın selolyq qonysynyń basshysy Olga Boeva qonaqtardy aýdannyń ótkennen syr shertetin tarıhı jáne kórnekti oryndarymen tanystyrdy.
Qonaqtar jyly qarsy alyp, qonaqjaılylyq tanytqan orlovtyqtarǵa alǵys aıtýmen boldy. Qaıtarda «Qazaqstanǵa kelińizder!» degen tilekterin de jetkizdi.
Ekaterına ARTIýHOVA
