El qadirin alystasań sezesiń

Kúni keshegi alyp ımperııa – Keńester Odaǵy ydyrap, odaqtas res­pýblıkalar óz aldyna táýelsizdik alǵan tusta Qa­zaqstandy mekendegen ult­tar­dyń birsypyrasy tarıhı otanyna atbasyn burǵany shyndyq. Alaıda, solardyń bári birdeı barǵan jerinde tastaı batyp, sýdaı sińip kete almaǵany da ras. Solardyń biri bizdiń otbasymyz. Biz de tarı­hı otanymyz Chehııaǵa qonys aýdarýdy uıǵarǵanbyz. Biraq, shyny kerek, jersinbedik, keıin qaıtýǵa týra keldi. Qazaq jeri asyǵys sheshim qabyldap, aǵattyq jasaǵan bizdi keýdeden ıtergen joq, qaıta, kelgenderiń qandaı jaqsy boldy dep qýana qarsy aldy. Qazaqstannyń qadirin ózge elge shyqqanda aıqyn ańǵarady ekensiń. Bizdegi adamdardyń bir-birine degen qaıyrymdylyǵyna, qamqorlyǵyna tánti bolasyń. Shyny kerek, árisin aıtpaǵanda, kúni keshe aralas-quralas bolǵan TMD memleketterinde de bizdiń eldegideı birlik pen dostyq nıet baıqala bermeıdi. Bizdegi yntymaq pen birliktiń basy qazaqstandyq qaıyrymdylyq qasıetterden arna tartady. Jyly ornymdy sýytyp, qonys aýdarǵanymdy áli kúnge keshire almaımyn. «Bálen jerde altyn bar, barsań baqyr da joq» degendeı, alańkóńil bolyp attanyp, asyǵys sheshim jasaǵanyma ókinemin. Bizdiń barlyq turmys-tirshiligimiz, salt-dástúrimiz, minez-qulqymyz týǵan jerimizden, osynda turatyn halyqtardyń ortaq qazynasynan tamyr tartatynyn sol jaqta anyq ańǵardyq. Sóıtip, ózimiz ósken, sanaly ǵumyrymyz ótken týǵan jerge taban tiredik. Biz Qazaqstanǵa elýinshi jyldardyń aıaǵyna taman keldik. Ákemdi Chıta oblysynan osynda qyzmetke jiberdi. Buǵan deıin bizdiń otbasy Ýlıanov, Kemerov, Chıta qalalarynda turdy. Munda kelgen soń ákem endi eshqaıda qonys aýdarmaýǵa sert berdi, Sóıtip, osynda qaldyq. Otbasymyzda alty bala boldy. Kórshilerimiz qazaqtarmen tatý-tátti turdyq, óz turǵylastarymmen oınadym, mektepke bardym, qydyrdym, dostastym. Turmystyń aýyrlaý kezinde bir- birimizben qolda barlarymen bólistik. Kórshiles turǵan otbasylary qaı ulttansyń dep qyryn qaramady, birimen-biri qatynasty, ár ulttyń jaqsy jaqtarynan úlgi-ónege aldy, salt-dástúrin, tilin úırendi. Osyndaı ómir saltyna úırengen biz sonyń bárinen bir sátte aıyrylyp qaldyq. Jat elge kelgendeı boldyq. Muny otbasymyz túgeldeı sezindi. Qymbatshylyq, ómir ustanymdary, adamdardyń mentalıteti, bári-bári janymyz­­ǵa jaqpady. Qazaqtarǵa ǵana tán jyly júzdi qarym-qatynas­­ty, qonaqjaılylyqty, qaıyrym­­­­dy­lyqty ańsadyq. Sonyń bári Qa­zaqstanǵa degen saǵyny­shy­myzdy sanamyzda sarǵaıtty. Bir kúni kishi ulym «biz munda nege keldik, úıge qaıtqym keledi» degende ózimdi qaıda qoıarymdy bilmedim. Ras, bul Chehııaǵa qonys aýdarǵan kóptegen otbasylardyń ókinishi edi. Sońǵy qarjylarymyzdy jı­nap avtokólik satyp aldyq ta ekin­shi otanymyz bolyp ketken Qazaqstanǵa qanat baılap ushqandaı asyǵa jettik. Polsha, Belorýssııa jáne Reseı shekaralaryndaǵy birneshe beketten ótip, qazaq dalasyna jaqyndaǵandaǵy kóńil-kúıimizdi aıtyp jetkizý qıyn. Oý, jerlesterimiz kelip qaldy. Qosh keldińizder, endi eshqaıda taban aýdarmańdar, degen dostyq nıettegi tanys daýysty estigende qatty tolqydyq. Qonaqjaı qazaq­tardyń qadir-qasıetin burynǵydan da góri uǵyna tústik. Tarıhı otanyna qonys aýdarǵan 25 cheh otbasynyń bizben birge 15-i Aqtóbege qaıta oraldy. Barlyq tanystar, ár ulttyń ókilderinen turatyn dostar qoldan kelgen kómegin berdi, qoldaý kórsetti. Jergilikti bılik te týǵan jerine oralǵan jerlesteriniń qaıtadan turmysyn túzep, ornyǵyp ketýi­ne barlyq jaǵdaıdy jasa­dy. Olardyń qalypty ómir súrýine kóńil bóldi. О́zim munda kelgen boıda cheh etnomádenı birles­ti­giniń jumysyn qolǵa aldym. Qa­zir Dostyq úıindegi 19 etnomá­de­nı birlestiktermen birge óńir­degi yntymaqtastyq pen ta­týlyqty, birlik pen turaqty­lyqty nyǵaıtýǵa, óz ultymyzdyń mádenıetin, tilin, salt-dástúrin damytýǵa úles qosyp kelemiz. Birlestik belsendisi Olga Savı­na cheh tilinen sabaq bere­di. Bir­lestiktiń ózderiniń kórkem­óner­pazdary da bar. Olar ózderi­niń mádenıetin damyta otyryp, ózge birlestiktermen birge oblys­ta ótkizilgen kópshilik má­denı sharalarǵa atsalysyp júr. Oblysta etnomádenı bir­les­tikter jumysyn júrgizýge qoldaý kórsetilip keledi. Dostyq úıinen bizdiń árqaısymyzǵa bólme bólindi. Jyl saıyn oblys ákiminiń granty beriledi. Qandaı sharalardy ótkizýge de múmkindik mol. Osynyń barlyǵy kópultty Otanymyzdaǵy yntymaqtyń kórinisi der edim. Kópultty degennen shyǵady, tek bizdiń otbasymyzdyń ózinde úsh ulttyń basy qosylyp otyr. Jubaıym Ivan Vasılevıch mol­davan, ózim cheh qyzymyn, keli­nim Olga ýkraın qyzy. Otbasy múshe­lerimiz túgeldeı qazaqsha biledi, túsinedi. Bizdiń memlekettik tildi bilýimiz ózara jaqyndastyra tú­sedi. Biz birlik pen kelisim bar elde turatynymyzdy maqtanysh tuta­myz. Qazaqstan – meniń Ota­nym, men ony eshqandaı elge almas­­tyrmaımyn, tipti, kári qur­lyq Eýropaǵa da. Biz kópulttyń ókilderi munda tatý-tátti tura­myz. Elimizde jyl ótken saıyn ómir súrý deńgeıi artyp keledi. Táýel­siz memleketimizdi damý­dyń dań­ǵyl jolymen alyp kele jat­qan El­basy Nursultan Nazar­baev­qa alǵy­symyz sheksiz. Osynyń bar­ly­ǵy Prezıdentimizdiń sarab­dal saıa­satynyń, kóre­gen­diginiń nátıjesi ekenin árbir qazaq­standyq jete túsinedi. Valentına Pestrý, cheh etnomádenı birlestiginiń tóraıymy.  Aqtóbe oblysy.