Ákimniń aıtýynsha, osy jyldyń 5 aıynda oblystyń negizgi kórsetkishteri boıynsha oń dınamıka baıqalady. Bul pandemııadan keıin ekonomıkanyń qalpyna kelgenin bildiredi. О́nerkásip negizinen gaz óndirý kóleminiń jáne gaz kondensatynyń ulǵaıýy esebinen 2,4%-ǵa ósti. О́ńdeý ónerkásibindegi ósim sorǵy-kompressorlyq qubyrlar, usaqtaıtyn sharlar, arnaıy tehnıka, sılıkat kirpish, polıetılen qubyrlary jáne basqa da taýarlar óndirisin ulǵaıtý esebinen qamtamasyz etilgen.
– Negizgi kapıtalǵa salynǵan ınvestısııalar 140 mlrd teńgeni qurady. Kórsetkish syrtqy jáne bıýdjettik ınvestısııalar esebinen 2%-ǵa ulǵaıdy. Munaı jáne gaz qubyrlaryn, turǵyn jáne turǵyn emes maqsattaǵy 600-ge jýyq jańa ǵımarattardy salý esebinen qurylys sektory 2,3%-ǵa ósti. 206 myń sharshy metr turǵyn úı paıdalanýǵa berildi. Qalaaralyq tasymaldardyń qaıta jandanýyna jáne avtobýstarda elektrondy bıletteýdiń engizilýine baılanysty kólik qyzmetteriniń kólemi 1 mlrd teńgege ulǵaıdy. Mal bordaqylaý alańdarynyń et óndirýin azaıtýy saldarynan aýyl sharýashylyǵyndaǵy jalpy ónim kóleminiń azdap tómendeýi baıqalady. Sondaı-aq ishki saýda kólemi negizinen Reseıden keletin taýarlar ımportyna shekteýler engizýge baılanysty azdap tómendedi, – dedi Ǵ.Esqalıev.
Ákimniń baıandaýynsha, bıyl jalpy quny 230 mlrd teńge bolatyn 21 jobany iske qosý josparlanǵan. Nátıjesinde, 800-ge jýyq turaqty jumys orny qurylady dep kútilýde.
– 2022 jyly jalpy quny 382 mlrd teńge bolatyn Qarashyǵanaq ken ornyn keńeıtý jobasy bastaldy. Oralda áýe-júk termınalyn salý boıynsha Túrkııanyń SSistem Logistics kompanııasymen ýaǵdalastyqqa qol jetkizildi. Bul óńirdiń tranzıttik áleýetti iske asyrýdan túsetin tabysyn ulǵaıtýǵa múmkindik beredi. 2021 jyly «Bıznestiń jol kartasy» baǵdarlamasy boıynsha 22,6 mlrd teńgege 943 shart sýbsıdııalandy, 4,5 mlrd teńgege 586 kepildik shartyna qol qoıyldy jáne 124 mln teńgege 27 grant berildi. Barlyǵy 4,8 mlrd teńge bólindi. Baǵdarlama aıasynda un tartý óndirisi, jıhaz fabrıkasy, medısınalyq ortalyqtar, bordaqylaý alańdary jáne basqa da jobalar qoldaý tapty, – dedi ákim.
Byltyr oblystaǵy agroqurylymdarǵa 14,2 mlrd teńge kóleminde sýbsıdııa tólengen. Oblys halqynyń kartop, pııaz, qyryqqabat, sábiz sekildi ónimder boıynsha qajettilikterin tolyq qanaǵattandyrý maqsatynda «Jasyl beldeý» jobasy boıynsha daqyldardyń alqaby 40%-ǵa deıin ulǵaıady. Sondaı-aq jobada kókónis qoımalarynyń syıymdylyǵyn arttyrý josparlanǵan. Byltyr syıymdylyǵy 6 myń tonna bolatyn 3 qoıma salynsa, osy jyly 13 myń tonnalyq 4 kókónis qoımasyn salý josparlanýda.
– Sút jáne sút ónimderiniń ımportyna táýeldilikti tómendetý maqsatynda «Sút beldeýi» jobasy boıynsha byltyr sút óndirisi kólemi 3,1 myń tonnaǵa artsa, bıyl qosymsha 5 myń tonnaǵa ulǵaıady dep kútilýde. Osy jumystar óńir turǵyndaryn azyq-túlikpen qamtamasyz etýge jáne baǵany turaqtandyrýǵa óz septigin tıgizetin bolady. О́ńirdiń damýyna úlken serpin beretin kelesi baǵyt – etti mal sharýashylyǵy. О́simdik sharýashylyǵyna qaraǵanda, jyl boıy halyqty jumyspen qamtamasyz etetin etti mal sharýashylyǵy oblysymyz úshin dástúrli sala. Buǵan barlyq túrdegi mal sanynyń jyl saıyn 10%-ǵa deıin turaqty ósýi dálel. Búginde oblysta 860 myń bas iri qara, 1,8 mln bas qoı men eshki, 300 myń bas jylqy tirkelip otyr. Aımaq 1,3 mıllıon adamdy jyl saıyn etpen qamtyp otyr. Osy rette, oblys et óndirisin arttyryp, sapasyz et ımportyn almastyryp, óńdelgen et ónimderiniń eksportyn ulǵaıta alatynyn atap ótkim keledi. Iаǵnı Batys Qazaqstan oblysynyń elimizdiń basqa da óńirlerin etpen qamtamasyz etýge áleýeti bar, – dedi ákim.
Sońǵy jyldary mal sharýashylyǵy damyǵan aýdandarda qurǵaqshylyq saldarynan maldyń shyǵynǵa ushyraý qaýpi joǵary bolǵany málim. Úkimet qoldaýynyń nátıjesinde byltyrdan bastap Reseıden keletin sý kólemi 80%-ǵa ulǵaıtylyp, mal shyǵyny oryn almady. Sondaı-aq búgingi tańda agrarlyq ýnıversıtet bazasynda óńirdiń áleýetin paıdalana otyryp etti mal sharýashylyǵyndaǵy ónimdilikti arttyrýdyń ǵylymı negizdelgen tásilderi daıyndalýda. Sonymen qatar Memleket basshysynyń sýarmaly jerlerdi ulǵaıtý tapsyrmasyna sáıkes, oblysta 5 jylda sýarmaly jer alańyn 44 myń gektarǵa deıin arttyrý jóninde Jol kartasy bekitildi. Bıyl 5 061 gektar sýarmaly jerdi qoldanysqa engizý josparlanyp otyr.
– Sońǵy 5 jylda qurylys jumystarynyń kólemi 792,4 mlrd teńgeni qurady. Qurylys jumystarynyń kólemi 111,8 mlrd teńgeden 192,8 mlrd teńgege deıin nemese 172,5%-ǵa ulǵaıdy. Osy jyly oblys boıynsha turǵyn úıdi paıdalanýǵa berý jospary 600 myń sharshy metrdi quraıdy. Sondaı-aq 5 aıdyń qorytyndysy boıynsha 206,4 myń sharshy metr turǵyn úı, 1 026 páter berildi. Qurylys jumystarynyń kólemi 39,2 mlrd teńgege teń, – dedi Ǵ.Esqalıev.
Ákimniń aıtýynsha, bıyl 27 aýyldyq eldi mekenge gaz tartylady. Osylaısha, oblys halqynyń tabıǵı gazben qamtamasyz etilýi 99,8%-dy quraıtyn bolady. Bıyl 35 eldi mekenge aýyz sý ótkizilmek. Buǵan 7,4 mlrd teńge bólindi. Atalǵan jumystardyń nátıjesinde oblys halqyn aýyz sýmen qamtý kórsetkishi 92,0%-dy quraıtyn bolady.
– Jyl qorytyndysy boıynsha oblysta normatıvtik jaǵdaıdaǵy jergilikti avtojoldardyń úlesin 39%-dan 50%-ǵa deıin arttyrý josparlanýda. Memleket basshysynyń tapsyrmasyna sáıkes, óńirde avtomobıl joldaryn rekonstrýksııalaý jáne jóndeý jumystary jandandyryldy. 2022 jyly oblystyń avtojoldaryn damytýǵa 51,2 mlrd teńge bólindi jáne 600 shaqyrymnan astam joldy jóndeý josparlanýda. Osy jyly qarjylandyrý kólemi buǵan deıingi jyldarmen salystyrǵanda 2 ese ulǵaıdy, – dedi ákim.
