«Tarbaǵataı» ulttyq tabıǵı parki ınspektorlarynyń jumysy ań sanaqpen ǵana shektelmeıdi. Aýmaqtaǵy árbir ań men qusty kádimgideı qorǵaýlaryna alǵan. Qyl aıaǵy, qyrtysty taý silemderiniń qaı qýysyn qandaı ań meken etetinderine deıin biledi. «Áneý jerge aqqý qonǵan, mynaý jerde eki-úsh elik júr...» dep otyrady. Biraq qaı jerde nendeı ań meken etetinin táptishtep biz jazbaımyz. Bul – ınspektorlardyń ótinishi. Qalaı degenmen, qarý asynǵan eki aıaqty pendeden keler qaýip joq emes.
Áneýgúni birqatar ınspektorlar josparly túrde Qarabas taýyn aralap qaıtqan. Qarabas taýy Tarbaǵataı taýlarynyń ońtústik betkeı jaǵynda jeke dara turǵan tóbe. Tóbe degenimizben, eń bıik núktesi teńiz deńgeıinen 1 200 metr. Munda sútqorektilerdiń 15-ke jýyq túri mekendese, qustardyń 25-ten astam túri bar. Qyzyl kitapqa engen ań-qus ta kezdesedi. Taýdyń kúnshyǵys jaǵyna asa beriste tas betonǵa bolattan quıylǵan «NKVD» móri bar. Tarıhtan tartsaq, 1960 jyldary dál osy mańda «Qarabas» zastavasy bolǵan-dy.
– Qarabas taýy – Úrjardaǵy kórikti jerlerdiń biri. Ań da, qus ta osynda. Betkeıde túrli petroglıfter de kezdesedi. Al ár shyńnan moıyn sozatyn arqarlar osy taýdyń sımvoly desek te bolady. Qazir adamnan kóp úrikpeıdi. О́tkende jaqynnan fotoǵa túsirdim. Jyl saıyn sany artyp keledi. Kúzge salym Tarbaǵataıǵa aýǵany qaıtyp oralady, – deıdi Tarbaǵataı qoryǵynyń ańshy-bıology Elena Krason.
Ádette arqarlar tóldep, qozyqalary aıaqtanǵan soń Tarbaǵataıǵa jóńkile kóshetin. Mamandardyń esepteýinshe, onyń 15 paıyzy Qarabasta qalǵan. Tipti arnaıy marshrýt jasap, týrısterdi alyp baryp, arqarlardy kózben kórsetýge de bolady. Eń bastysy, arqarlar aýa kóshpese eken.
Abaı oblysy,
Úrjar aýdany
