Máselen, «QazAvtoJol» UK» AQ baspasóz qyzmeti taratqan aqparatqa qaraǵanda, respýblıkalyq avtojoldar jelisin qaıta jańartý jáne jóndeýge kedergi keltiretin birneshe faktor bar. Sonyń biri – bıtým tapshylyǵy. Ishki naryqty bıtýmmen qamtamasyz etý úshin birneshe ret quzyretti, beıindi organdarmen keńes ótkizilgen. Respýblıkalyq jelide avtojol jobalarynyń qajettiligi úshin bıtýmdy irikteýge járdemdesý basymdyǵy atap ótilgen. Alaıda búginde jol kompanııalarynyń ótinimderin rastaýda qıyndyqtar bar. Mysaly, bıyl respýblıkalyq mańyzy bar jol qurylysyna bıtým qajettiligi 59 myń tonnany qurap otyr. Al is júzinde 13 myń tonna bıtýmmen qamtamasyz etilgen.
Bıtýmnyń tapshylyǵy Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev Joldaýynda da aıtyldy. «Men 2025 jylǵa deıin jergilikti joldardyń keminde 95 paıyzyn jaqsartý jóninde tapsyrma berdim. Úkimet bul máseleni tikeleı baqylaýǵa alsyn. Jol qurylysyndaǵy zańsyzdyqtardy anyqtaý qajet. Bul jumystan naqty nátıje shyǵarý kerek. Bizde áli kúnge deıin bıtým tapshy. Bul – iri kólemde munaı óndiretin el úshin, tipti uıat jaǵdaı», degen edi Memleket basshysy.
Osyǵan oraı Atyraýda kóshpeli keńes ótkizgen «QazMunaıGaz» UK» AQ basqarma tóraǵasy Maǵzum Myrzaǵalıev bul syndy ádil dep baǵalap otyr. Keńeste ishki naryqty jol bıtýmymen qamtamasyz etý, Atyraý munaı óńdeý zaýytynda munaı ónimderin óndirý jáne jóneltý, tehnologııalyq keshenderdi jóndeý merzimi talqylandy. Oǵan «QazMunaıGaz», Atyraý munaı óńdeý zaýyty jáne Caspi Bitum Aqtaý bıtým zaýytynyń basshylyǵy qatysty.
– Memleket basshysy Qazaqstan halqyna Joldaýynda jol-qurylys jumystary maýsymynda ishki naryqta bıtým tapshylyǵyna qatysty ádil syn aıtty. Seriktestermen jáne múddeli memlekettik organdarmen birlesip, qalyptasqan jaǵdaıdy ózgertý boıynsha túbegeıli sharalar qabyldaý qajet, – deıdi M.Myrzaǵalıev.
Elimizde bıtým óndirisi eki óńirde qolǵa alynǵan. Onyń biri – Aqtaýdaǵy Caspi Bitum zaýyty. Munda jylyna 500 myń tonna, al Pavlodar munaı óńdeý zaýytynda 350 myń tonna bıtým shyǵarylady. «QazMunaıGaz» ıeligindegi bul zaýyttardyń eń joǵary qýaty jylyna 800-850 myń tonnany qurap otyr. Ásirese Caspi Bitum zaýytynyń ólshep-oralǵan bıtýmyna suranys kóp túsedi. О́ıtkeni mundaı bıtýmdy kez kelgen klımattyq jaǵdaıda, tipti uzaq ýaqyt paıdalanýǵa, saqtaýǵa bolady.
Sala mamandarynyń aıtýynsha, Qazaqstanda bıtýmǵa suranys jaz mezgilinde, ásirese jol qurylysy jandanatyn kezde arta túsedi. Osyǵan baılanysty Maǵzum Myrzaǵalıev «QazMunaıGazdyń» jaýapty qurylymdyq bólimshelerine jol-qurylys mekemelerin memleket tarapynan jyl boıy qarjylandyrý (avans berý) múmkindigin qarastyrý qajettigin jetkizdi. Bul máseleni oń sheshý úshin ulttyq kompanııa mamandary ýákiletti memlekettik organdarmen birlesip jumys isteýge tıis. Bul jol-qurylys jumystary maýsymynyń bastalýyna baılanysty ishki naryqta bıtýmnyń qajetti qoryn jasaqtaýǵa múmkindik beredi.
Jol qurylysyndaǵy bıtýmǵa suranystyń artýyna oraı Saspi Bitum zaýytynyń qýatyn 1,5 ese arttyrý máselesi týyndap otyr. Bul joǵary sapaly bıtým óndirisin jylyna 750 myń tonnaǵa deıin ulǵaıtýǵa jol ashady. Saspi Bitum JShS basshylarynyń deregine qaraǵanda, munaı óńdeý kólemin arttyrýǵa múmkindik bar. Qazir munyń tehnıkalyq-ekonomıkalyq negizdemesi ázirlengen. Mamandar jobalaýǵa kirisip jatyr.
Al Atyraý munaı óńdeý zaýytynyń bas dırektory Murat Dosmuratovtyń aıtýynsha, kásiporyn turaqty jumys istep tur. Josparlanǵan óndiristik kórsetkishter ýaqtyly oryndalyp jatyr. Jyldyń sońyna deıin zaýytta munaı óńdeý kólemi 5 mln tonnadan asady.
– Janar-jaǵarmaı naryǵyndaǵy jaǵdaıdy turaqtandyrý úshin Atyraý munaı óńdeý zaýytynyń qyrkúıekke josparlanǵan jóndeý jumysyn keıinge aýystyrý máselesin pysyqtaý qajet. Biz zaýyttyń aǵymdaǵy jóndeý jumysyn keıinge aýystyramyz, – dedi M.Myrzaǵalıev.
Atyraý oblysy