Belgradta da bas júlde buıyrmady

On altynnyń teń jartysy – japondarda

Japon qyzdarynyń asqan sheberligi men jankeshtiligine súısinbeý múmkin emes. Bir ke­remeti, altynnan alqa taqqan qyzdardyń barlyǵy da jas­tar býynynyń ókilderi. Má­selen, Nonaka Ozakı (62 kılo) nebári 19 jasta. Al ol kim­derdi utty deısizder ǵoı? Tu­saý­­keser kezdesýinde Ozakı ma­jar­standyq Anna Sheldi qos ja­ýyrynymen jerge qada­dy. Ekinshi kezeńde Eýropa chem­pıonatynyń eki dúrkin qola júldegeri, ýkraınalyq Ilona Prokopevnıýkti 10:0 esebimen taza jeńdi. Jartylaı fınalda Tokıo Olımpıadasynyń kúmis júldegeri, álemniń eki jáne Azııanyń tórt dúrkin chempıo­ny, Azııa oıyndarynyń jeńim­pazy, qyrǵyzstandyq Aısulý Tynybekovadan alty upaı artyq jınady. Fınalda byltyrǵy dúnıejúzilik dodada kúmis alyp, Panamerıka oıyndary men birinshiliginde aldyna jan sal­maǵan Kaıla Mıraklge soqyr upaı da ustatpady.

Sýgýmı Sakýraı (57 kılo) 21 jasta. Iýı Sýsakı (50 kılo) men Mıva Morıkava (65 kılo) 23-te. Japonııa qurama komandasy sapyndaǵy eń tájirıbelisi – Maıý Mýkaıda (55 kılo). Bıyl jazda ol 25 jasqa toldy. Bul sportshylardyń barlyǵynyń da myqtylyǵy esh kúmán týǵyzǵan joq. Tipti fınaldyq saıystarda japondyqtar óz qarsylastaryna birde-bir upaı bermedi.

Qorjynynda 3 altyn, 2 kú­mis jáne 2 qolasy bar AQSh quramasy jalpy esepte ekinshi oryndy ıelendi. Árıne, balýan­dyq ónerde baı dástúri bar al­paýyttyń bul tabysyna eshkim tańdana qoımady. Úshinshi sa­tyǵa Moldova jaıǵasty. Ala­qandaı jeri jáne 2,6 mıllıondaı ǵana halqy bar shaǵyn el­diń burymdylary bir altyn men bir qolany enshiledi. Tór­tinshi oryndaǵy Túrkııanyń án­ura­ny «Shtark Arenada» bir márte shyrqaldy. Sondaı-aq bıylǵy álemdik dodanyń júl­deleri Mońǵolııa (2 kúmis), Ýkraı­na men Qytaı (1 kúmis, 2 qola), Qa­zaq­stan, Mysyr, Nor­vegııa (1 kú­mis), Polsha (3 qola), Kanada (2 qola), Úndistan, Grekııa, Fran­sııa, Rýmynııa jáne Es­tonııa quramalaryna (1 qola) buıyrdy. Serbııanyń astanasynda barlyǵy 17 memlekettiń órenderi jeńis tuǵyryna kóterildi.

Jámıladan basqalarynan qaıyr bolmady

Qazaqstan ulttyq qurama­synyń bas bapkeri Belgradtaǵy beldesýlerge eń úzdik 10 shákir­tin úkilep qosty. Biraq qart qur­­lyqqa tolyq quramda bar­ǵa­nymyzdy qaıteıik, solar­dyń arasynan jalǵyz sport­shymyzdyń ǵana júlde alýǵa qarym-qabileti jetti. Bul joly da Jámıla Baqbergenova óz jankúıerlerin qýantty. Almaty oblysy, Jambyl aýdanynyń týmasy byltyr Osloda ótken álem chempıonatynda jalǵyz ózi jeńis tuǵyryna kóterilgen edi. Bıyl sol kúmisti altynǵa almas­tyrýdy kózdegen Baqbergenova jarysty óte jaqsy bastady. 72 kılo salmaqta álemdik reıtıngte kósh bastap turǵandyqtan aqtyq saıysqa joldama alý úshin oǵan eki kezdesý ótkizý jetkilikti boldy. Alǵashynda ózbekstandyq Svetlana Oqnazarovany, ile-shala rýmynııalyq Aleksandra Angeldi aıqyn basymdyqpen utqan Jámılanyń joly fınalda Amıt Elomen qıysty. 19 jastaǵy amerıkalyqtyń pá­­­lendeı ataǵy joq bolsa da, atal­ǵan jarysqa onyń keremet daıarlyqpen kelgeni birden baıqaldy. Bastapqyda Amıt ýkraı­nalyq Anastasııa Alpeeva men túrkııalyq Býse Tosýndy qarsylas qurly kórmedi. Jar­tylaı fınalda byltyrǵy álem chempıony, japonııalyq Masako Fýrýıtıdiń ýysynan je­ńisti julyp áketti.

Aqtyq báseke bastalǵan bet­te Baqbergenova óreskel qate­likke boı aldyrdy. Ol esh daıyn­dyqsyz aıaqqa umtylǵan edi, qar­sylasy ústinen basyp qaldy. Ebin taýyp artyna shyqqan Amıt Jámılanyń eki aıaǵynan myqtap «baılady» da, boz kilemniń ústinde shyr aınaldyrdy. Qazaq qyzy bul qursaýdan shyǵa almady. Dál sol ádisti tórt márte damylsyz qaıtalaǵan Elo 1 mınýt 13 sekýnd aralyǵynda aıqyn jeńiske qol jetkizdi. Mine, osy bir ǵana qatelik Baqbergenovany bas júldeden aıyrdy.

Jalpy, Jámılaǵa esh ókpe aıta almaımyz. 26 jastaǵy sport­shy birer jyldan beri ha­lyq­aralyq arenada el namysyn abyroımen qorǵap júr. Buǵan deıin ol eki dúrkin Azııa chempıony atanyp, sol jarysta bir kúmis pen bir qola medaldi qorjynǵa saldy. Bıyl Túrkııanyń Konıa qalasynda uıymdastyrylǵan Islam yntymaqtastyǵy oıyndarynda ekinshi oryndy ıelendi. Mine, endi qatarynan ekinshi márte álem chempıonatynyń kúmis júldegeri atanyp otyr. Jaraı­syń, Jámıla! О́kinishke qaraı, ózge burymdylarymyzdyń boıynan jeńis tuǵyryna kó­terile alatyndaı qarym-qabi­letti baıqaı almadyq.

Sóıtip, áıelder kúresinen Qazaqstan quramasynyń álem chempıonattarynda jeńip alǵan medaldar sany 13-ke jetti. Ol júldelerdiń ıeleri mynalar: Elena Shalygına (2007, 2010 jyldary), Juldyz Eshimova (2008), Gıýzel Manıýrova (2012), Jámıla Baqbergenova (2021, 2022) – kúmis jáne Olga Smırnova, Olga Jánibekova (2007), Elena Shalygına (2009), Juldyz Eshimova (2011 jyl), Ekaterına Larıonova (2013), Aıym Ábdildına (2016), Valen­tına Islamova (2019) – qola.

Azamatqa qola medal buıyrdy

Burymdylardyń básekesi aıaqtalǵan soń erkin kúres she­berleri túrli-tústi medaldardy sarapqa saldy. Serbııaǵa sapar shekken Qazaqstan quramasy sapynda talaı dúrmekti kórgen saqa sportshylar az bolǵan joq. Solardyń arasynan buǵan deıingi álem chempıonattarynda júlde alǵan jalǵyz ǵana balýan bar edi. Ol – Nurqoja Qaıpanov. Osydan úsh jyl buryn qandasymyz Astanadaǵy dodada qola medal ıelendi. Biraq bul joly Qaıpanov óz deńgeıinde kúrese almady. Tusaýkeser kezdesýinde ol Álem kýbogi, Azııa oıyndary men qurlyq chempıonatynyń júldegeri, japonııalyq Daıchı Takatanıdi 6:0 esebimen utyp jatqan edi. Biraq sheshýshi sátte bosańsydy. Bul jaıǵdaıdy utymdy paıdalanǵan qarsylasy tarazy basyn teńestirdi. Nátı­jesinde, bul tartys 6:6 ese­­bi­men aıaqtaldy. Qosymsha komponentter boıynsha jeńis japonnyń ýysynda ketti. Al Qaıpanov kórermenderdiń qata­ryna qosyldy. Sol sekildi Ra­hat Qaljan (57 kılo), Bolat Saqaev (79 kılo) jáne Ádilet Daýlynbaev (92 kılo) bastapqy kezeńderde súrinse, Talǵat Syr­baz (70 kılo) jubanysh bel­desýinde jeńilis tapty.

Belgradtyń boz kileminde tek Azamat Dáýletbekov tabysty óner kórsetti. 78 kılo salmaq dárejesinde kúsh synasqan Semeı óńiriniń týmasy alǵashqy aı­nalymdarda Panamerıka oıyn­darynyń jeńimpazy, úsh dúrkin qurlyq chempıony, kýbalyq Iýrıskı Torreblanka Keralta men Ispanııa namysyn qorǵaǵan osetın sportshysy, álem chem­pıonatynyń qola júldegeri Taımýraz Frıevti jolynan yǵys­tyrdy. Shırek fınalda Aza­mat Maılz Nazem Amınmen aıqasty. 25 jastaǵy AQSh-tyń ataqty balýany bul kúnderi San-Marınonyń atynan synǵa túsip júr. Ol – Tokıo Olımpıadasy men Eýropa oıyndarynyń qola júldegeri, Eýropa chempıony jáne sol jarystyń eki dúrkin júldegeri. Mine, osy azýly balýandy qazaqtyń qaısar uly 9:1 esebimen oısyrata utty.

Jartylaı fınalda Azamat­tyń joly Amerıkanyń taǵy bir apaıtósi, Olımpıada jáne álem chempıony, Panamerıka birinshiliginiń eki dúrkin jeńim­pazy Devıd Teılormen qıysty. Bul beldesýde AQSh balýany aıqyn jeńiske qol jetkizdi. Esesine úshinshi oryn úshin tartysta qandasymyz Pýerto-Rıko ókili Itan Ramosty ári de, beri de laqtyryp, tas-tal­qanyn shy­­ǵardy. Esep – 10:0. Aza­mat Dáý­letbekov – álem chem­pıo­naty­nyń qola júldegeri!

Sóıtip, Qazaqstannyń er­kin kúres sheberleri álem chempıo­natyndaǵy 16-júldesine qol jet­­kizdi. Buǵan deıin bizdiń jigit­ter 5 kúmis pen 10 qola medal ol­­jalaǵan edi. Bul júlde­ler my­na balýandarǵa buıyr­ǵan-tyn: Kúmis – Elmádı Jaby­raıy­lov (1995), Nurlan Bekjanov (2016), Nurıslam Sanaev (2018), Dáýlet Nııazbekov pen Nurqoja Qaıpanov (2019). Qola – Máýlen Mamyrov (1997), Gennadıı Lalıev (2003), Magomed Krýglıev (2005), Leonıd Spırıdonov (2009), Ábilhákim Shápıev (2010), Dáýlet Nııazbekov pen Dáý­ren Jumaǵazıev (2011), Aq­jú­rek Tańatarov (2017) jáne Nur­ıslam Sanaev pen Danııar Qaısanov (2019). Mine, endi sol sańlaqtardyń sanatyna Azamat Dáýletbekov qosyldy. Dál sondaı múmkindik Oleg Boltınde de bolǵan edi. Biraq úshinshi oryn úshin tartysta ol Grýzııanyń aly­by Geno Petrıashvılıge ese jiberdi.

Keshe túnde atalǵan jarystyń sońǵy júldeleri sarapqa salyndy. 65 kılo salmaqtaǵy Ádil Ospanov bastapqyda moldo­va­lyq Vıtalıı Bınıchı men qyr­ǵyzstandyq Oıbek Osmonovty utyp, shırek fınalda Rahman Amoýzathalılıden aılasyn asyra almady. Qarsylasy fınalǵa shyqqanynyń arqasynda Ádil jubanysh básekede baq synady. Al sol beldesýdiń qalaı aıaq­talǵany jáne erkin kúres she­berleriniń nátıjeleri jaıyn­da gazetimizdiń kelesi sanynda baıandaıtyn bolamyz.

Áıelder kúresinen álem chempıonatynyń jeńimpazdary men júldegerleri

 50 kılo: 1. Iýı Sýsakı (Japonııa), 2. Dolgordjavyn

                   Otgonjargal (Mońǵolııa), 3. Sara Hıldebrant (AQSh)

                   pen Anna Lýkasıak (Polsha).

53 kılo:   1. Domınık Perrısh (AQSh), 2. Hýlan Bathýııag

                   (Mońǵolııa), 3. Vınesh Phogat (Úndistan) pen Marııa

                   Prevolarakı (Grekııa).

55 kılo:   1. Maıý Mýkaıda (Japonııa), 2. Aleksandra Homenes

                   (Ýkraına), 3. Sı Mengıý (Qytaı) men Karla Godınez                         (Kanada).

57 kılo:   1. Sýgýmı Sakýraı (Japonııa), 2. Helen Maroýlıs                             (AQSh), 3. Alına Akobııa (Ýkraına) men Anjelına                                Lysak (Polsha).

59 kılo:   1. Anastasııa Nıkıta (Moldova), 2. Greıs Býllen

                   (Norvegııa), 3. Sakýra Matokı (Japonııa) men Iovıta                     Marııa Vjesen (Polsha).

62 kılo:   1. Nonaka Ozakı (Japonııa), 2. Karla Mırakl (AQSh),                      3. Ilona Prokopevnıýk (Ýkraına) pen Lıý Sıaoıýan (Qytaı).

65 kılo:   1. Mıva Morıkava (Japonııa), 2. Lýn Szıa (Qytaı),

3. Mellorı Velte (AQSh) pen Kýmba Larrok (Fransııa). 68 kılo: 1. Tamıra Mensen (AQSh), 2. Ammı Ishıı (Japonııa),                          3. Irına Ryngal (Moldova) men Lında Moraıs (Kanada).

72 kılo:   1. Amıt Elo (AQSh), 2. Jámıla Baqbergenova                                     (Qazaqstan), 3. Masako Fýrýıtı (Japonııa) men                                Aleksandra Angel (Rýmynııa).

76 kılo:   1. Iаsemın Adar (Túrkııa), 2. Samar Ámer (Mysyr),

3. Iýga Kagamı (Japonııa) men Epp Mıae (Estonııa).