«Áskerı qyzmetke qazirgi ýaqytta zapastaǵy jáne eń aldymen qarýly kúshter qatarynda qyzmet etken, belgili bir áskerı mamandyqtary men tıisti tájirıbesi bar azamattar ǵana shaqyrylady», – dedi V.Pýtın.
Áskerı ahýal týraly aıtqan Kreml basshysy sheptiń bir myń shaqyrymnan asyp ketkenin jetkizdi. Onyń aıtýynsha, Donesk aımaǵyndaǵy reseılik ásker tikeleı shabýyl jasamaı, shyǵyndy azaıtý maqsatynda birtindep áreket etpek. Sondaı-aq ol Herson, Donesk, Lýgansk oblystarynyń okkýpasııalanǵan óńirinde jarııalanǵan referendýmdarǵa qatysty pikir bildirdi. V.Pýtın daýys berýdiń qaýipsizdigin saqtaýǵa ýáde etti.
«Áskerı qyzmetke shaqyrylǵandar arnaıy áskerı operasııa tájirıbesin eskere otyryp, mindetti túrde qosymsha áskerı daıarlyqtan ótedi», degen V.Pýtın ishinara mobılızasııa týraly jarlyqqa qol qoıǵanyn habarlady. Sóz sońynda Pýtın ıadrolyq qaýip taqyrybyna toqtaldy.
«Bizdi ıadrolyq qarýmen bopsalamaq bolǵandar jeldiń óz baǵytyna burylýy múmkin ekenin bilýi kerek», dedi Kreml basshysy.
Mobılızasııa jarııalanǵannan keıin birden Navalnyıdyń seriktesteri, reseılik oppozısııa jáne soǵysqa qarsy qozǵalystar reseılikterdi narazylyq bildirýge shaqyrdy. Osyǵan baılanysty Reseıdiń 30-dan astam qalasynda sherý ótti. Ustalǵan adam sany qazirdiń ózinde myńnan asqan kórinedi.
Reseı prezıdentiniń úndeýinen keıin memlekettik telearnalar atalǵan eldiń qorǵanys mınıstri Sergeı Shoıgýdyń suhbatyn kórsetti. Vedomstvo basshysy mobılızasııanyń qalaı ótetinine toqtalyp, Ýkraınada qaza tapqan reseılik sarbazdardyń resmı sanyn aıtty. Onyń keltirgen derekterine súıensek, Ýkraınada 5 937 jaýynger qaza tapqan.
Reseı qorǵanys mınıstriniń derekteri Ýkraına tarapynyń málimetinen áldeqaıda az. Qazirgi tańda resmı Kıev 50 myńnan astam reseılik sarbazdyń kózin joıǵandaryn alǵa tartyp otyr. Onyń ústine, kóptegen buqaralyq aqparat quraldary jasaǵan tizim de S.Shoıgý keltirgen derekterden áldeqaıda kóp. Máselen, VVS arnasy 16 qyrkúıekke deıingi qaqtyǵys kezinde Reseı kem degende 6 476 sarbazynan aıyrylǵan dep habarlady. Bul tek ashyq derekkózdermen rastalǵandary ǵana. Sondyqtan sarapshylar qaza tapqandardyń naqty sany budan da kóp ekenin aıtady.
Sondaı-aq S.Shoıgý shamamen 300 myń adam tartylatynyn málimdedi. Biraq bári birden áskerge shaqyrylmaıdy. Mınıstrdiń aıtýynsha, shaqyrylǵandar áýeli qaıta daıarlaýǵa jiberiledi. Sodan keıin ǵana ózderine júktelgen tapsyrmany oryndaýǵa kirisedi.
Bul sheshimdi halyqaralyq qoǵamdastyq túrli deńgeıde qabyldady. AQSh-tyń Ýkraınadaǵy elshisi mobılızasııa jasaý Reseıdiń álsizdiginiń belgisi dep esepteıdi. Brıdjıt Brınktiń aıtýynsha, Reseı bıliginiń keıingi qadamdary olardyń qıyn jaǵdaıda turǵanyn kórsetedi.
«Jalǵan referendýmdar men mobılızasııa – Reseıdiń álsizdiginiń, sátsizdiginiń belgisi. AQSh Reseıdiń anneksııalanǵaly jatqan Ýkraına aýmaqtaryna degen talaptaryn eshqashan moıyndamaıdy. Biz Ýkraınaǵa qansha qajet bolsa, sonsha qoldaý kórsetemiz», dep jazdy Brınk Twitter-degi paraqshasynda.
Nıderland premer-mınıstri Mark Rıýtte de osyndaı pikir ustanady. Onyń aıtýynsha, ishinara mobılızasııa Kremldiń qıyn jaǵdaıda turǵanynyń belgisi. «Mobılızasııa, Doneskide referendým ótkizýge shaqyrý – bári sharasyzdyqtyń belgisi. Onyń ıadrolyq qarý týraly sózi buryn birneshe ret estigen sóz. Bul sóz ǵana, sondyqtan sabyrly bolýǵa keńes beremin», dedi M.Rıýtte.
Ulybrıtanııa qorǵanys mınıstri Ben Ýolles Pýtınniń Ýkraınadaǵy soǵysqa rezervtegilerdi jumyldyrý týraly sheshimi Reseı basqynshylyǵynyń sátsiz aıaqtalǵanyn kórsetedi dep málimdedi.
«Eshqandaı qoqan-loqqy nemese úgit-nasıhat Ýkraınanyń bul soǵysta jeńip jatqanyn, halyqaralyq qoǵamdastyqtyń birikkenin jáne Reseıdiń jalǵyz qalǵanyn jasyra almaıdy», dedi Ulybrıtanııanyń qorǵanys mınıstri.
Sondaı-aq B.Ýolles Pýtın buǵan deıin mobılızasııa bolmaıdy dep ýáde bergenine, Reseıdiń Ýkraına aýmaqtaryn anneksııalaýdy josparlamaımyz degenine nazar aýdardy.
Chehııa premer-mınıstri Petr Fıala Pýtın jarııalaǵan ishinara mobılızasııa Ýkraınadaǵy soǵysty odan ári ýshyqtyrý áreketi dep atady. P.Fıala qazir Ýkraınaǵa kómektesýdi jalǵastyrý óte mańyzdy ekenin jáne bul Chehııanyń múddesine saı keletinin jetkizdi.
Chehııa – Ýkraınany aýyr qarý-jaraqpen qamtamasyz etken birinshi el. Aldaǵy ýaqytta da Ýkraına qarýly kúshterine tankter, tikushaqtar jáne artıllerııalyq júıeler jetkizýdi jalǵastyra bermek.
Germanııa vıse-kansleri Robert Habek Kremldiń bul áreketin «Reseıdiń taǵy bir qate qadamy» dep atady. Kansler Olaf Sholstiń keńsesi málimdeme taratyp, Germanııa basshysy Reseıdiń ishinara mobılızasııa týraly sheshimin Kremldiń Ýkraınaǵa shabýyl jasaý kezinde júzege asyrǵan josparlarynyń sátsizdigi dep sanaıtynyn habarlady.
Qytaı Syrtqy ister mınıstrliginiń baspasóz hatshysy Van Venbın Reseı bıliginiń sońǵy málimdemelerine qatysty pikir bildirdi. «Ýkraına daǵdarysyna qatysty Qytaıdyń ustanymy árqashan aıqyn. Biz taraptardy dıalog pen kelissózder arqyly atysty jáne soǵysty toqtatýǵa shaqyramyz. Taraptardyń múddelerin eskere otyryp, aqylǵa qonymdy qadam jasaıtynyna senimdimiz. Biz sondaı-aq halyqaralyq qoǵamdastyq buǵan qol ushyn sozady dep úmittenemiz», dedi V.Venbın.
Polsha premer-mınıstri Mateýsh Moraveskı óz eliniń Ýkraınany qoldaýyn jalǵastyratynyn habarlady. «Odaqtastarymyzben birge NATO-nyń Ýkraınaǵa qoldaýyn arttyryp, qorǵaý úshin qoldan kelgenniń bárin jasaımyz. Ishinara mobılızasııa týraly aqparat rastaldy. Reseı Ýkraınany joıyp, onyń aýmaǵynyń bir bóligin basyp alýǵa tyrysady. Buǵan múmkindik bere almaımyz», dedi ol Reıters agenttigine bergen suhbatynda.
