Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń Qytaı Halyq Respýblıkasyna memlekettik sapary barysynda birqatar ekijaqty mańyzdy qujattarǵa qol qoıyldy
Sonymen qatar, Qytaıdyń EKSIM bankimen «Petro Kazahstan oıl prodakts» JShS jobasyn qarjylandyrýǵa qatysty ózara túsinistik týraly memorandým jasaldy. Atalmysh qujat Shymkent munaı óńdeý zaýytyn jańǵyrtý men qaıta qurylymdaýǵa 1 mlrd. dollar qarajat bólýdi kózdeıdi. Budan bólek, Qazaqstan Damý banki men QHR Memlekettik damý banki arasynda jalpy somasy 500 mln. dollardy quraıtyn nesıe jelisi týraly Bas kelisimge qol qoıyldy. Sonymen qatar, «QazMunaıGaz» UK» AQ pen «CNPC» korporasııasy arasynda Almaty oblysynda úlken dıametrli (300-1600 mm) munaı-gaz qubyryn shyǵaratyn zaýyt salý týraly negizdemelik kelisim jasaldy. Atalǵan joba quny 150 mln. dollarǵa baǵalanyp otyr.
Qol qoıylǵan qujattar jyl sanap nyǵaıyp kele jatqan Qazaqstan men Qytaı arasyndaǵy saýda-ekonomıkalyq baılanystarǵa odan ári serpin bere túseri sózsiz. Qazirgi kúnniń ózinde Qazaqstan Respýblıkasy men Qytaı Halyq Respýblıkasy arasyndaǵy yqpaldastyq belsendi. Sonyń arqasynda elimizge Qytaıdan quıylǵan ınvestısııa kólemi 20 mlrd. dollardan asqan, onyń 5,68 mlrd. AQSh dollary – tikeleı ınvestısııa. Jalpy, birlesken jumys nátıjesinde 2013 jyly ekijaqty saýda kólemi 22,5 mlrd. dollardy qurap, onyń ishinde Qazaqstan eksporty – 14,3 mlrd. dollar, al ımport 8,1 mlrd. dollar boldy.
Qazaqstan men Qytaı arasyndaǵy ekijaqty saýda-ekonomıkalyq yntymaqtastyqty damytýdyń asa mańyzdy tusy 2016 jylǵa qaraı ózara taýar aınalymyn 40 mlrd. AQSh dollaryna jetkizý bolyp otyr.
Erekshe aıta ketý kerek, keshe memlekettik sapar barysynda Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaevqa Jibek joly beıbitshilik syılyǵy berildi. Syılyq N.Nazarbaevqa Qytaıdyń beıbitshilikti jaqtaýshy uıymdar men jekelegen tulǵalar tarapynan onyń Jibek joly rýhyn bıiktetkeni, ózara senimdi, dostyqty, yntymaqtastyqty nyǵaıtqany, álem elderimen birge ósip-órkendeýge, tatýlyqqa jáne ortaq damýǵa yqpal etkeni úshin tapsyryldy.
«Sizdiń beıbitshilik isin qamtamasyz etýge jáne onyń órkendeýine qosqan úlesińizge bizdiń alǵysymyzdyń belgisi retinde Sizge «Jibek joly álemi» beıbitshilik syılyǵyn tapsyramyz. Siz – bul syılyq berilip otyrǵan alǵashqy adamsyz», dedi Qytaı ókili Qytaı Halyq Respýblıkasynyń Tóraǵasy Sı Szınpınniń qatysýymen Memleket basshysyn marapattaý saltanatynyń barysynda.
Qazaqstan Prezıdenti, sondaı-aq, keshe Qytaı Halyq Respýblıkasynyń Tóraǵasymen birge Lıanıýngan teńiz portyndaǵy logıstıkalyq termınal qurylysynyń bastalý rásimine telekópir rejiminde qatysty. Memleket basshylary qazaq-qytaı logıstıkalyq termınalynyń birinshi kezeginiń ashylýyn bastap berdi. Lıanıýngan porty – damyǵan kólik ınfraqurylymy bar, álemniń 25 iri portynyń biri sanalady. Qazaqstan-Qytaı termınalynyń qurylysyna bólingen júk tıeý aımaǵy – 21,6 gektarǵa jetedi. Termınal qurylysy Ońtústik-Shyǵys Azııa elderine, Avstralııaǵa jáne Kanadaǵa jiberiletin, sondaı-aq, osy elderden keletin qazaqstandyq tranzıttik júkterdi suryptaý jáne aýystyryp tıeý múmkindigin qamtamasyz etedi. Sonymen qatar, eksporttyq-ımporttyq jáne tranzıttik qatynastardaǵy kóliktiń barlyq túrindegi tasymaldaýshylarǵa tolyqqandy qyzmet kórsetetin bolady.
Elbasynyń Qytaıdyń Shanhaı qalasyna memlekettik sapary áli eki kúnge jalǵasady. Búgin Nursultan Nazarbaev birqatar Qytaı kompanııalary basshylarymen kezdesý ótkizedi dep josparlanǵan. Al erteń Memleket basshysy Azııadaǵy ózara is-qımyl jáne senim sharalary jónindegi keńestiń IV Sammıtine qatysady, onda turaqtylyq pen óńirlik qaýipsizdiktiń ózekti máseleleri talqylanady dep kútilýde.
Dınara BITIKOVA,
«Egemen Qazaqstan» – Shanhaıdan (Qytaı).
Sýretterdi túsirgender
S.BONDARENKO, B.OTARBAEV.
Keshe Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń Qytaı Halyq Respýblıkasyna memlekettik sapary bastaldy.
Irgeles kórshimiz ári syrtqy saýdada aıryqsha basymdyqqa ıe strategııalyq áriptesimiz Qytaı Halyq Respýblıkasy basshylyǵy qazaqstandyq delegasııany ádettegideı jyly shyraımen qarsy aldy. Dástúr boıynsha eki eldiń ánurany oryndalyp, sán-saltanat joralǵysy jasaldy. Odan soń Elbasy Nursultan Nazarbaev Qytaı basshysy Sı Szınpınmen kezdesip, kelissóz júrgizdi. Elder basshylary saýda-ekonomıka, qarjy-ınvestısııa, kólik tranzıti jáne aýyl sharýashylyǵy salalaryndaǵy ekijaqty yntymaqtastyqtyń keń aýqymdy máselelerin talqylady. Budan bólek, Nursultan Nazarbaev pen Sı Szınpın halyqaralyq jáne óńirlik uıymdar aıasyndaǵy ózara is-qımyldyń basymdyǵy bar aspektilerin atap ótti, halyqaralyq kún tártibindegi negizgi taqyryptar boıynsha pikir almasty. Qazaqstan Prezıdenti óz sózinde Qytaıǵa búgingi saparynyń AО́SShK IV Sammıtiniń ótýimen tuspa-tus kelip otyrǵanyn atap ótti. – Biz Azııadaǵy ózara is-qımyl jáne senim sharalary jónindegi keńeske sizdiń eldiń tóraǵalyq etýinen úlken úmit kútemiz jáne Keńestiń yqpaldy halyqaralyq uıymǵa aınalatynyna senim bildiremiz, – dedi Nursultan Nazarbaev. Memleket basshysy Qazaqstan-Qytaı ózara is-qımylynyń negizi ekonomıkalyq yntymaqtastyq ekenine nazar aýdardy. Elbasy 2016 jylǵa qaraı ózara taýar aınalymynyń deńgeıin 40 mıllıard dollarǵa jetkizý josparyn eske saldy. – Siz Astanada 2013 jylǵy qyrkúıekte Jibek jolynyń ekonomıkalyq beldeýin qalyptastyrý bastamasyn kóterdińiz. Qazaqstan ekonomıka, saýda, kólik, ınvestısııa, qarjy jáne mádenıet sııaqty salalardy qamtıtyn bul aýqymdy jobany júzege asyrý joldaryn qarastyrýǵa belsene atsalysýǵa ázir. Osy bastamanyń júzege asyrylýy búkil óńirimizdiń damýynda mańyzdy ról atqarady, – dedi Qazaqstan Prezıdenti. О́z kezeginde Sı Szınpın ekijaqty yntymaqtastyqtyń deńgeıi joǵary ekenin atap ótip, budan ári qarqyndy damıtynyna senim bildirdi. Sonymen qatar, beıbitshilikti jaqtaýshy uıymdar men jekelegen tulǵalar tarapynan Nursultan Nazarbaevqa Jibek joly rýhyn bıiktetkeni, ózara senimdi, dostyqty, yntymaqtastyqty nyǵaıtqany, álem elderimen birge ósip-órkendeýge, tatýlyqqa jáne ortaq damýǵa yqpal etkeni úshin «Jibek joly álemi» syılyǵy tapsyryldy. Kelissózder nátıjesinde 5 ekijaqty qujatqa qol qoıyldy. Atap aıtsaq, Qazaqstan Prezıdenti N.Nazarbaevtyń Qytaı Halyq Respýblıkasynyń Tóraǵasy Sı Szınpınmen kelissózderiniń qorytyndysy boıynsha eki el arasyndaǵy Strategııalyq áriptestiktiń barlyq salalaryn qamtıtyn jáne taraptardyń keleshektegi perspektıvalyq baǵyttaryn aıqyndaıtyn Birlesken deklarasııaǵa qol qoıyldy. Budan basqa, «Samuryq-Qazyna» UÁQ» AQ pen «CITIC» korporasııasy arasynda ózara túsinistik pen yntymaqtastyq týraly memorandým jasaldy. Bul qujat munaı-gaz jáne taý-ken sektorynda ózara is-qımyldy damytýdy qarastyrady.
Sonymen qatar, Qytaıdyń EKSIM bankimen «Petro Kazahstan oıl prodakts» JShS jobasyn qarjylandyrýǵa qatysty ózara túsinistik týraly memorandým jasaldy. Atalmysh qujat Shymkent munaı óńdeý zaýytyn jańǵyrtý men qaıta qurylymdaýǵa 1 mlrd. dollar qarajat bólýdi kózdeıdi. Budan bólek, Qazaqstan Damý banki men QHR Memlekettik damý banki arasynda jalpy somasy 500 mln. dollardy quraıtyn nesıe jelisi týraly Bas kelisimge qol qoıyldy. Sonymen qatar, «QazMunaıGaz» UK» AQ pen «CNPC» korporasııasy arasynda Almaty oblysynda úlken dıametrli (300-1600 mm) munaı-gaz qubyryn shyǵaratyn zaýyt salý týraly negizdemelik kelisim jasaldy. Atalǵan joba quny 150 mln. dollarǵa baǵalanyp otyr.
Qol qoıylǵan qujattar jyl sanap nyǵaıyp kele jatqan Qazaqstan men Qytaı arasyndaǵy saýda-ekonomıkalyq baılanystarǵa odan ári serpin bere túseri sózsiz. Qazirgi kúnniń ózinde Qazaqstan Respýblıkasy men Qytaı Halyq Respýblıkasy arasyndaǵy yqpaldastyq belsendi. Sonyń arqasynda elimizge Qytaıdan quıylǵan ınvestısııa kólemi 20 mlrd. dollardan asqan, onyń 5,68 mlrd. AQSh dollary – tikeleı ınvestısııa. Jalpy, birlesken jumys nátıjesinde 2013 jyly ekijaqty saýda kólemi 22,5 mlrd. dollardy qurap, onyń ishinde Qazaqstan eksporty – 14,3 mlrd. dollar, al ımport 8,1 mlrd. dollar boldy.
Qazaqstan men Qytaı arasyndaǵy ekijaqty saýda-ekonomıkalyq yntymaqtastyqty damytýdyń asa mańyzdy tusy 2016 jylǵa qaraı ózara taýar aınalymyn 40 mlrd. AQSh dollaryna jetkizý bolyp otyr.
Erekshe aıta ketý kerek, keshe memlekettik sapar barysynda Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaevqa Jibek joly beıbitshilik syılyǵy berildi. Syılyq N.Nazarbaevqa Qytaıdyń beıbitshilikti jaqtaýshy uıymdar men jekelegen tulǵalar tarapynan onyń Jibek joly rýhyn bıiktetkeni, ózara senimdi, dostyqty, yntymaqtastyqty nyǵaıtqany, álem elderimen birge ósip-órkendeýge, tatýlyqqa jáne ortaq damýǵa yqpal etkeni úshin tapsyryldy.
«Sizdiń beıbitshilik isin qamtamasyz etýge jáne onyń órkendeýine qosqan úlesińizge bizdiń alǵysymyzdyń belgisi retinde Sizge «Jibek joly álemi» beıbitshilik syılyǵyn tapsyramyz. Siz – bul syılyq berilip otyrǵan alǵashqy adamsyz», dedi Qytaı ókili Qytaı Halyq Respýblıkasynyń Tóraǵasy Sı Szınpınniń qatysýymen Memleket basshysyn marapattaý saltanatynyń barysynda.
Qazaqstan Prezıdenti, sondaı-aq, keshe Qytaı Halyq Respýblıkasynyń Tóraǵasymen birge Lıanıýngan teńiz portyndaǵy logıstıkalyq termınal qurylysynyń bastalý rásimine telekópir rejiminde qatysty. Memleket basshylary qazaq-qytaı logıstıkalyq termınalynyń birinshi kezeginiń ashylýyn bastap berdi. Lıanıýngan porty – damyǵan kólik ınfraqurylymy bar, álemniń 25 iri portynyń biri sanalady. Qazaqstan-Qytaı termınalynyń qurylysyna bólingen júk tıeý aımaǵy – 21,6 gektarǵa jetedi. Termınal qurylysy Ońtústik-Shyǵys Azııa elderine, Avstralııaǵa jáne Kanadaǵa jiberiletin, sondaı-aq, osy elderden keletin qazaqstandyq tranzıttik júkterdi suryptaý jáne aýystyryp tıeý múmkindigin qamtamasyz etedi. Sonymen qatar, eksporttyq-ımporttyq jáne tranzıttik qatynastardaǵy kóliktiń barlyq túrindegi tasymaldaýshylarǵa tolyqqandy qyzmet kórsetetin bolady.
Elbasynyń Qytaıdyń Shanhaı qalasyna memlekettik sapary áli eki kúnge jalǵasady. Búgin Nursultan Nazarbaev birqatar Qytaı kompanııalary basshylarymen kezdesý ótkizedi dep josparlanǵan. Al erteń Memleket basshysy Azııadaǵy ózara is-qımyl jáne senim sharalary jónindegi keńestiń IV Sammıtine qatysady, onda turaqtylyq pen óńirlik qaýipsizdiktiń ózekti máseleleri talqylanady dep kútilýde.
Dınara BITIKOVA,
«Egemen Qazaqstan» – Shanhaıdan (Qytaı).
Sýretterdi túsirgender
S.BONDARENKO, B.OTARBAEV.
