Saıası reforma – ýaqyt talaby

Bul oqıǵalar saıası ǵana emes, halyqtyń áleýmettik jáne eko­nomıka­lyq jaǵdaıyna tikeleı áser etip jatqa­nyn baıqaımyz. Eýrazııa kontıngen­tindegi sońǵy oqıǵalar bilim jáne ǵylym salasyn da syrt aınalyp ót­peıdi. Sebebi eldiń turaqtylyǵy bar­lyq salanyń damýyna tikeleı áser etedi.

«Men bıylǵy kúzde kezekten tys Prezıdent saılaýyn ótkizýdi usynamyn. Ádiletti Qazaqstandy qurý jolynda túbegeıli jáne jan-jaqty reformalardy tabys­ty júzege asyrý úshin halyqtyń jańa senim mandaty qajet. Men úshin memleket múddesi bárinen bıik. Sondyqtan men ókilettik merzimimdi qysqartýǵa jáne kezekten tys Prezıdent saılaýy­na barýǵa daıynmyn», dedi Mem­leket basshysy 1 qyrkúıektegi Joldaýynda.

Osy oraıda elimizde 20 qara­shaǵa josparlanǵan Prezıdent saılaýyn Eýrazııa aımaǵynda qalyptasyp jatqan jańa júıeniń bastaýy dep qabyldaýǵa bolady. Sebebi sońǵy oqıǵalardyń saldary qazirdiń ózinde biline bastady. Eýrazııa, onyń ishinde Ortalyq Azııa aımaǵy jańa kezeńge aıaq basty. Eń aldymen, saıası reformalar aýadaı qajet. Burynǵy ereje men tártip kelmeske ketti. 20 qarashadan keıin saıası arenada birneshe merzimge sozylatyn prezıdenttik júıe de eskiniń qatarynda qalmaq.

Taǵy bir aıta keterligi, bıyl­ǵy saılaýdyń basty ereksheligi bar. Birinshi ret Prezıdent bir merzimge 7 jylǵa saılanbaq. Bul eldegi bıliktiń monopolııalanýyna jol bermeıdi. Osylaısha, demo­kra­tııalyq qundylyqtar ornyǵa túsedi. Jalpy, mundaı tájirıbe álemde bar ekenin aıta ketken jón.

Elimizde birneshe jyl buryn qolǵa alynǵan saıası refor­manyń tarıhı taldaýy men baǵasy bola­shaqtyń enshisinde. Bul taqy­ryp­ta saıasattanýshy ǵalym­dar men zertteýshilerdiń eńbekteri qajet. Elimizdegi saıası oqıǵalar otan­dyq ǵalymdardyń ǵana emes, TMD jáne Ortalyq Azııa elderin zert­tep júrgen halyqaralyq ǵyly­mı qoǵamdastyqtyń da qyzyǵý­shylyǵyn týdyratyny anyq.

Saıası modernızasııa ýaqyt talaby ǵana emes, memleket turaqtylyǵy men damýy úshin basty qajettilikke aınaldy.

Laýra QARABASOVA,

Q.Jubanov atyndaǵy Aqtóbe óńirlik ýnıversıtetiniń rektory