Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev jas urpaqtyń bolashaǵyna asa mán berip, osy jyldy balalarǵa arnady. «Balalar – memleketimizdiń jarqyn bolashaǵynyń kepili. Sondyqtan da aldaǵy jyldy Balalar jyly dep jarııalaý kerek dep esepteımin. Áńgime jalań uran men merekelik sharalar týraly emes. Birinshi kezekte bılik tarapynan balalardy qorǵaý úshin densaýlyq saqtaý, bilim berý, áleýmettik qoldaý baǵytynda naqty sharalar qolǵa alynýy kerek. О́skeleń urpaqtyń úılesimdi damýy men baqytty balalyq shaǵy – bizdiń jalpyulttyq mindetimiz», degen edi Prezıdent. Osy oraıda ǵasyrǵa jýyq dara óner jolynda eńbek etip, qýyrshaqshylardyń birneshe býynyn daıyndap shyǵarǵan Almatydaǵy Memlekettik qýyrshaq teatry shyǵarmashalyǵynda dúrkin-dúrkin bolyp jatqan jetistikterdi atap ótken jón.
Atalǵan ujym jýyrda qýyrshaq teatrlarynyń damý tendensııalary, jańashyl baǵyttary men zamanaýı erekshelikterin aıqyndaý, qýyrshaq teatry óneriniń kórkemdik-estetıkalyq izdenisi arqyly teatr janrynyń kókjıegin keńeıtý, otandyq jáne sheteldik tanymal teatr qaıratkerleri men halyqaralyq kásibı teatr synshylarymen ózara yntymaqtastyqty nyǵaıtý maqsatynda ótken respýblıkalyq jáne halyqaralyq segiz teatr festıvaline qatysyp, úzdikter dodasynda top jardy.
Máselen, qyrkúıek aıynyń 20-23 kúnderi aralyǵynda Aqtóbe qalasynda uıymdastyrylǵan VI Halyqaralyq «Assalaýmaǵaleıkým» qýyrshaq teatrlar festıvalinde teatr ujymy M.Áýezovtiń «Abaı joly» romany men Abaıdyń qarasózderi negizinde eresekterge arnalǵan «Men bir jumbaq adammyn... Abaı» qoıylymymen baq synap, bas júldemen birge «Eresekterge arnalǵan úzdik qoıylym» atalymyn qanjyǵasyna baılady.
Bul spektakl dástúrli úrdisten aýytqyǵan jańasha baǵyt, zamanaýı formattaǵy sımvolıkalyq sheshimdermen qurylyp, oıshyl fılosofııasynyń tereń astaryn ózgeshe qyrynan ashqanyn festıvalda da dáleldedi. Jas urpaqtyń boıyna aqynnyń asyl murasyn tuńǵysh qýyrshaq beınesinde usynǵan spektakl rejısseri Anton Zaısev tek Abaı ómir súrgen kezeńdi ǵana emes, kúlli adamzat tarıhy men tirshiliginen habar berip, barsha ult tabıǵatyn túrli detaldar men obrazdar jıyntyǵymen beredi.
Eske salsaq, kóktemde Qýyrshaq teatry Aqtóbe qalasynda eresekterge arnalǵan «Makbet. Illıýzııa» qoıylymymen V Halyqaralyq «balausa» eksperımentaldy spektaklder festıvalinde «Úzdik qoıylym», «Úzdik ssenografııa» nomınasııalaryn ıelenip, bas júldeni jeńip alǵan bolatyn.
Sondaı-aq 20-23 qyrkúıek kúnderi Mańǵystaýda II Halyqaralyq «Abish alemi» teatrlar festıvalinde Qýyrshaq teatry kezekti márte top jaryp, Ý.Shekspırdiń «Romeo men Djýletta» qoıylymy úshin «Úzdik rejısserlik jumys» atalymynan ıe boldy. Bul baıqaýǵa sheteldik jáne otandyq 9 teatr ujymy qatysqan edi.
Odan bólek Bolgarııa Respýblıkasynyń Varna qalasynda 1-7 qazan aralyǵynda úsh jylda bir ret uıymdastyrylatyn bedeldi teatr festıvaldarynyń biri – XVII Halyqaralyq «Altyn delfın» qýyrshaq teatrlar festıvaline almatylyq ujym álemniń 38 elinen 135 óner mekemeleri usynǵan 160 ótinim arasynan iriktelip shyqty. Bolgarııa, Ońtústik Koreıa, Italııa, Qytaı, Ońtústik Afrıka, Túrkııa elderinen barlyǵy 14 teatr ujymy dodaǵa túsken baıqaýda teatr ujymyna Ý.Shekspırdiń klassıkasy «Romeo men Djýletta» qoıylymy úshin bas júlde buıyrdy.
Sonymen qatar Qýyrshaq teatrynyń talantty ártisi Shohan Qulnazarov – Tıbalt, Lorenso, Kapýlettı, Montekkı, Benvolıo rólderi úshin «Eń úzdik er adam róline» ıe bolsa, jas býyn ártister Ulan Asanbek jáne Ulpan Serik «Eń úzdik debıýt» nomınasııasymen jeńis qorjynyn tolyqtyrdy. Shyrǵalańǵa toly mahabbat, óshpendilik, saǵynysh pen batyldyqty zamanyna saı túletken qoıylymnyń rejısseri – Dına Jumabaı. Sýretshisi – Iýlıa Chernova, baletmeısteri – Anna Soı, qýyrshaqtardy jasaýshy sheberi – Nıkolaı Proskýrın.
Al Ankara qalasynda 19-25 kúnderi aralyǵynda «Tempo» qýyrshaq teatrynyń uıymdastyrýymen ótken VIII Halyqaralyq «Ankara» qýyrshaq teatrlar festıvalinde Ernest Hemıngýeıdiń alǵash ret qýyrshaqtar tilinde sóılegen shyǵarmasy usynyldy. Telegeı teńizdiń tańǵajaıyp sulýlyǵymen qatar, surapyl daýyly men susty minezin, ómir ishinen ólim, ólim ishinen ómir izdegen Santıago shal men balyq arasyndaǵy alys armanǵa umtylys pen jankeshti kúresti baıandaıtyn, adamnyń armanǵa degen adaldyǵy, oǵan jetý jolyndaǵy úzilmes úmit pen kúdikke baılanǵan taǵdyryn sýretteıtin eresekterge arnalǵan «Shal men teńiz» (rej. D.Jumabaı) qoıylymy arnaıy dıplomdy aldy.
О́ner jarystarynyń qorytyndysy bolǵan 25-29 qazan aralyǵynda Kókshetaý qalasynda ótken IV Halyqaralyq «TeART-Kókshe» teatr festıvalinde Almaty Memlekettik qýyrshaq teatrynyń ujymy Ý.Shekspırdiń «Makbet. Illıýzııa» spektaklimen qatysyp, Makbet obrazyn somdaýshy Shohan Qulnazarov Aqmola oblystyq orys drama teatrynyń negizin qalaýshy, belgili rejısser, akter Iаkov Kýklınskıı atyndaǵy arnaıy syılyqqa ıe boldy.
Mundaı festıvaldar, eń aldymen ónerde báseke baryn dáleldeıdi. Shyn talant, shyn sheberlik árqashan moıyndalatyny da aqıqat. Sondaı-aq teatrlar arasyndaǵy dodalar ár ujymnyń deńgeıin, shyǵarmashylyq áleýetin kórsetedi. Ásirese bıylǵy Balalar jylynyń qarsańynda qarashańyraq Qýyrshaq teatrynyń atalǵan jeńisteri kóńil qýantady. Baldyrǵandardyń súıikti teatrynyń mártebesi arta bersin deımiz.
