Búgingi maqalamyzǵa arqaý etkeli otyrǵan keıipkerimizdiń biri Germanııada, biri Reseıde turady. Turmystary jaqsy kórinedi. Áıtse de áńgimelesý barysynda týyp-ósken jerine degen erekshe qurmet pen saǵynyshtyń basym ekenin baıqadyq.
Elena Erıomına Germanııaǵa 2005 jyly qonys aýdarǵan. Áýeli ata-anasymen birge Reseıge kóshken. Toqyraý jyldary Elenanyń ákesi jumysynan aıyrylyp, tabys tabý maqsatymen elden ketýge májbúr bolady. Qazir Elena Erıomına Germanııanyń Fraıbýrg qalasynda ornalasqan ýnıversıtet klınıkasynda medbıke bolyp qyzmet etedi.
– Qazaqstandaǵy, týǵan qalam Taldyqorǵandaǵy sońǵy jańalyqtardan habardarmyn. Jer jánnaty Jetisýdyń óz aldyna otaý tigip, oblys bolǵandyǵy erekshe qýantady. Keıde ýaqyt aıyrmashylyǵymen, jumys barysymen ınternetke úńilýge múmkindigim bola bermeıdi. Al ýaqytym bola qalsa, árıne aldymen týǵan jerimdegi aqparatty izdep, qarap otyramyn. Oǵan qosa eldiń barlyq jańalyǵyn týystarym da jetkizedi, jaqyndarymnyń kóbi Qazaqstanda turady. Dostarym da bar, áli kúnge deıin olarmen baılanysymyz úzilmeı keledi.
– «Qazaqstandy saǵynasyz ba?», degen saýalyńyzǵa jaýap beretin bolsam, men úshin Qazaqstan – týǵan elim, al Otan – kıeli uǵym. Men mektepti qazaq topyraǵynda bitirdim, ony árkez maqtan tutamyn, óıtkeni eń jaqsy ustazdardan bilim aldym. Adamnyń keıingi ómirine azyq bolatyn eń qundy bilimdi, tárbıeni sol jerde boıyma sińirdim. Sondyqtan da týǵan jer maǵan qashan da ystyq, solaı bolyp qala beredi de, – deıdi Elena.
Elenanyń týǵan jerine joly túspegeli onshaqty jyldyń júzi bolypty. «Aldaǵy ýaqytta elge baryp, týystarymmen, dostarymmen kórisip, saǵynyshymdy basyp qaıtsam ba degen oıymnyń oryndalatynyna senimdimin», deıdi keıipkerimiz.
Ol elden ketkenine ondaǵan jyl ótse de ulttyq qundylyqtardan alystamapty. Ásirese dastarqannyń kórkin qazaqtyń ulttyq taǵamdary keltiredi eken.
– Men árqashan ulttyq taǵamdardy daıyndaımyn, mysaly, ettiń men úshin orny bólek. Sondaı-aq Qazaqstannyń ár otbasynda únemi daıyndalatyn manty, palaý, laǵman pisiremin. Bir qıyndyǵy Germanııada jylqy etin, qazy satyp alý múmkin emes, sondyqtan ulttyq taǵamnyń negizgi quramyn qoı, sıyr etimen aýystyrýǵa týra keledi, – deıdi Elena.
Shaǵyn ári erkin áńgimemizdi Elena: «Qazaqstan halqy jaqsy ómir súrip, memleket damyp, órkendep keledi, men Otanymnyń gúldene berýin, turǵyndarynyń beıbitshilik pen tynyshtyqta ómir súrgenin qalaımyn», dep aıaqtady.
Al Anfısa Bolshıkova Aqtóbe oblysyndaǵy Muǵaljar aýdanynyń Aqkemer aýylynda dúnıege kelgen. Orta mekteptiń onynshy synybyn aıaqtaǵan soń ony Reseıdegi ápkesi shaqyrady. Sóıtip sol kezdegi Kýıbyshev oblysynyń medısına ýchılıshesine oqýǵa túsedi. «Bul 1985 jyl bolatyn. Ýchılısheni aıaqtap, Qazaqstanǵa oralamyn degen josparym aıaq astynan ózgerip ketti. Ápkem Reseıde birjola qalýǵa kóndirdi. Osy elde otbasyly boldym, oblystyq emhananyń hırýrgııalyq bóliminde medbıke bolyp 32 jyl qyzmet ettim. Qazir zeınettemin», dedi Anfısa.
Anfısanyń týystarynyń barlyǵy Qazaqstannan kóship ketken. Alaıda Aqtóbege jıi kelip turýǵa tyrysady. «Kóbine synyptas qurbyma qonaqqa kelemin, ol Aqtóbe qalasynda turady. Sońǵy úsh jyl boıy týǵan jerime bara almaı otyrǵan jaıym bar. Jolǵa shyǵamyn dep daıyndalyp jatqanymda pandemııa bastalyp, shekara jabyldy, odan aryla bergenimizde Reseı men Ýkraına arasynda qaqtyǵys bastalyp, tynyshtyǵymyzdy buzdy. О́tken qazan aıynda elge baramyn dep josparlap otyr edim. Sol kezde Aqkemerdiń 90 jyldyǵy aýdan kóleminde toılandy. Aldyn ala jol bıletin de alyp qoıǵanmyn. Reseıde mobılızasııa bastalyp, baıtal túgil bas qaıǵy bolyp kettik», dedi kúrsine Anfısa Bolshıkova. Anfısa uldarynyń taǵdyryna alańdaıtynyn da jasyrmady. Tepse temir úzetin qos ulynyń bolashaǵyna alańdap otyrǵan ananyń ýaıymy da oryndy.
– Ultym men turǵylyqty jerim ózge bolǵanymen, Qazaqstan maǵan óte jaqyn. Qazaq jerinde týyp-óstim, ákem sonda máńgilikke qonys tapty. Aýyldaǵy úıimiz buzylyp ketkenimen, bir barǵanymda ornyn taýyp aldym. Eldi, jerdi qatty saǵynamyn. Synyptas dostarymyzben áli kúnge baılanys úzilgen joq, únemi hat-habar alysyp turamyz. Qazir ınternet jaqsy boldy ǵoı, WhatsApp-ta ortaq chatymyz bar. Ulttyq meıram saıyn qazaqtyń taǵamdaryn daıyndaımyn, et asamyn, baýyrsaq pisiremin. Balalaryma únemi eldi aıtyp otyramyn, – dedi A.Bolshıkova.
«Qazaqstan damyp, órkendep jatyr», deıdi ol. Sońǵy úsh jyl buryn Aqtóbege kelgenin tipti tamsana áńgimelep berdi.
– Aqtóbe kórikti qalaǵa aınalǵan. Qazirgi zamanǵa beıimdelgen, ǵımarattary, úıleri barlyǵy erekshe kóz tartady. Ásirese tazalyǵyna tánti boldym. Jastary tipti bólek. Bos júrgen adamdy kórmeısiń. Problemasy da bar shyǵar, degenmen syrt kózge halqy qonaqjaı, jaıdary, jaıbaraqat kórinedi, – dep pikirin bildirdi.
Áńgime sońynda «Kelesi jyly mindetti túrde Qazaqstanǵa baramyn. Týǵan jerime barǵym kelip turady, elge barsam demalyp, barlyq syrqatymdy umytamyn», dedi otandasymyz.
Týǵan el – ár adamnyń túpqazyǵy. Adamnyń Otanyna degen sezimi balalyq shaqtan bastap oıanatyn sııaqty. Eki keıipkerimizdiń balalyq kezderi elde ótkennen bolar, týǵan jerge degen yqylastary men estelikteri jyly. Týǵan jerdiń qadirin umytpaı, saǵynyshyn saqtap júrgen jaılary bary shyndyq.
