Kollajdy jasaǵan Záýresh SMAǴUL, «EQ»
Qalany jylýmen jabdyqtaýdy qalpyna keltirý jumystary jalǵasýda jáne oblys ákiminiń mindetin atqarýshy Ábilqaıyr Sqaqovtyń jeke baqylaýynda, dep habarlady oblys ákiminiń baspasóz qyzmetinen. Keshe tańerteń turǵyn úıler mańyndaǵy eski jeliler qysymǵa shydas bermeı jarylyp, qalanyń kóptegen jerine jóndeýshi men arnaıy tehnıka jumyldyryldy.
Jaýapty mamandar qazirgi kúni iri aqaýlardyń eń sońǵysy – Máshhúr Júsip kóshesinde tóselgen jylý magıstrali qalpyna keltirilip jatqanyn aıtady. Jylýsyz otyrǵan turǵyndardy 1 200 jylytqyshpen qamtamasyz etý boıynsha sharalar uıymdastyryldy.
Dúısenbi kúni keshkilik Ekibastuzda Pavlodar oblysy ákiminiń birinshi orynbasary Oleg Krýk, Ekibastuz qalasynyń ákimi Aıan Beısekın, «Ortalyq-Azııa Elektroenergetıkalyq Korporasııasy» AQ basqarma tóraǵasy Baǵdat Oral jáne oblystyq tótenshe jaǵdaılar jónindegi departament bastyǵy Jasulan Jumashev О́ńirlik kommýnıkasııalar qyzmetiniń uıymdastyrýymen arnaıy brıfıng ótkizdi.
Shahardaǵy keshendi apatty joıý jumystarynyń uzaqqa sozylýyna normadan tys ysyrap bolyp jatqan (3 esege jýyq) sýdyń qaı tustan jaryp shyqqany anyqtalmaǵany qıyndyq týdyrǵan. Onyń ústine kezinde kóshedegi jylý qubyrlary aýystyrylǵanda biriniń ústine biri salynǵan eken. Jerdi qoparý kezinde bul beı-bereket jóndeýler kóptegen qıyndyq týyndatqan. Soǵan qaramastan jóndeý brıgadalary 15 iri aqaýdy bir jarym táýliktiń ishinde qalpyna keltirdi.
– Turǵyn úılerge beriletin jylý temperatýrasy qazirgi ýaqytta 84-86 gradýsqa deıin qaıta qalpyna keltirildi. Máshhúr Júsip kóshesindegi magıstraldaǵy kameralar sýǵa tolyp qalǵandyqtan osy jeliden jylý alatyn 149 kópqabatty baspana, 114 jeke turǵyn úı men 15 áleýmettik nysandy ajyrattyq. 6-8 saǵattan soń olarǵa qaıta jylý berile bastady. Qazirgi ýaqytta 17 turǵyn úı, 2 áleýmettik ǵımarat pen bir mekeme ǵana ázirshe jylýǵa qosylǵan joq. Biraq bul máseleni de jaqyn arada sheshemiz, – dedi brıfıngte O.Krýk.
Ekibastuz qalasynyń ákimi Aıan Beısekın jylý-elektr stansasynyń der kezinde áreket etpeýi saldarynan 18 kópqabatty úıdiń jylý jetkizý qubyrlarynda sý qatyp qalǵanyn rastady.
– Shahardaǵy 422 shaqyrym jylý toraby jylý-elektr ortalyǵyna, 80 shaqyrymy jeke tutynýshylarǵa tıesili. Bul qubyrlardyń shamamen 90 paıyzynyń tozyǵy jetken. «Ekibastuz jylý-energo» JShS jóndeý jumystaryn jyl saıyn júrgizgenimen, jeke tutynýshylar bul baǵyttaǵy ispen múlde aınalyspaıdy. Tek sońǵy eki kúnniń ishinde olarǵa qarasty qubyrlardan 90-nan astam aqaý anyqtalyp, retke keltirildi. Atap óterligi, qalada qurylǵan shuǵyl jelige eki kúnniń ishinde 800-deı saýal túsken. Joǵaryda atalǵan 17 úıde shamamen 4 myńdaı adam turady. Negizgi másele bul jerde qysqa daıyndyqsyz kirgen kópqabatty baspanalarǵa qatysty bolyp tur. Al jylý maýsymyna tyńǵylyqty ázirlengen úılerde temperatýra qalypty rejimge jyldam kóterildi. Men bıylǵy 16 tamyzda qala ákimi bolyp taǵaıyndalǵanda shahar jylý júıesin daıyndaýǵa endi ǵana kirisip jatqanyna kýá boldym, – dedi A.Beısekın.
Bir qyzyǵy, jylý ortalyǵy óz tutynýshylarynan qansha paıda kórip otyrǵany týraly aqparat joqtyń qasy. «Ortalyq-Azııa Elektroenergetıkalyq Korporasııasy» AQ basqarma tóraǵasy Baǵdat Oral jýrnalısterdiń bul týraly saýalyna jaýap bere almady. Tek stansanyń qajettiligi úshin bıylǵa bólingen qarajat týraly baıandady.
– Negizgi aqaý stansadan emes, jylý jelilerinen shyǵyp otyrǵanyna nazar aýdarǵym keledi. Nysanda jóndeý jumystary ýaqytynda aıaqtalyp, qysqa ázirlikpen kirdi. Bıyl bizdiń korporasııa Ekibastuzdaǵy jylý ortalyǵyndaǵy qural-jabdyqtardy jóndeýge 300 mln teńge, al jylý jelilerin jańartýǵa 200 mln teńge kóleminde qarajat bóldi. Shamamen 600 metr qubyr aýystyryldy. Kompanııa 2023 jylǵa tarıfterdi kóterý týraly tıisti organdarǵa óz usynystaryn joldap qoıǵan. Sebebi qazirgi tarıfpen ortalyqty ustap turý, jóndeý jumystaryn júrgizý múlde oıǵa syımaıdy. Bizdiń esebimizshe, tarıfti kóterýge 3 baǵyt negizge alynady. Áýeli shamamen jyl saıyn 3 mlrd teńgege jóndeý júrgizý qajet. Odan soń jyl saıyn quny ósetin kómirdi satyp alý qarjylandyrylýy kerek. Al sońǵysy, kásiporyndaǵy qyzmetkerlerdiń jalaqysyn ósirý. Sonda shamamen bizdiń qazirgi qoldanystaǵy tarıfimiz 108 paıyzǵa ósýi kerek. Iаǵnı 1 gıgokalorıı úshin baǵa 5 300 teńgeden 11 500 teńgege kóteriledi. Biraq bul qarapaıym tutynýshylar úshin tarıf eki esege qymbattaıdy degen sóz emes. Bıýdjetten ár gıgokalorııa úshin qarjy tólenedi, al páterinde jylý eseptegish quraly bar úı ıeleri qazir aı saıyn nebári 1 800 teńgedeı ǵana tólep otyrǵanyn eskerý kerek. Deı turǵanmen, tarıf quraýshy stavkalardy ósirý barlyq máseleni sheshpeıdi. Stansany, jelilerdi jańartý úshin keshendi sheshimder qabyldanýy kerek. Bizdiń tarapymyzdan tıisti organdarǵa menshik ıesin ózgertý týraly hat jazylǵanyn jasyrmaımyz. Bolashaqta bul kásiporyn 50/50 túrinde memleketpen seriktesip basqaryla ma, álde tolyqtaı memleket menshigine óte me, ony Úkimet sheshedi. Biraq qazirgi mańyzdy másele – apattan keıingi saldardy tolyq joıyp, páterler men áleýmettik nysandardy jylytý, – dedi ol.
Buǵan qosa korporasııa basshysy Ekibastuz qalasynyń tizginin Aıan Beısekın ustaǵaly tutynýshylardyń elektr jaryǵy úshin qaryzdary birtalaı azaıǵanyn atap ótti. Mysal úshin bıýdjettik mekemelerdiń boryshy júz paıyz ótelgen. Al jeke tutynýshylardan jyldar boıy qordalanyp qalǵan 450 mln teńge qaryz áli de bolsyn saqtalýda.
Brıfıng barysynda oblystyq tótenshe jaǵdaılar departamentiniń bastyǵy Jasulan Jumashev qalada tótenshe jaǵdaıdyń jarııalanýyna baılanysty 84 bala men aýrýhanada em qabyldap jatqan 39 naýqastyń oblys ortalyǵyna aýystyrylǵanyn atap ótti.
Ekibastuzda aıaz áli qysyp tur. Saldarynan kóshelerdegi eski jylý qubyrlary ǵana emes, ábden sýyqtap qalǵan páterlerdegi jylý batareıalary da qysymǵa shydas bermeı jarylyp jatyr. Turǵyndar jaryqtyń jıi óship qalatynyna, keıbir úılerde sýdyń joqtyǵyna shaǵym aıtýda.
Pavlodar oblysy,
Ekibastuz qalasy
