Qazaqstan Prezıdenti Shavkat Mırzııoevke memlekettik saparmen kelýge shaqyrǵany úshin rızashylyǵyn bildirdi. Prezıdent atap ótkendeı, О́zbekstan uzaq jyldar boıy Qazaqstannyń osy aımaqtaǵy basty strategııalyq seriktesi boldy, al búginde senimdi odaqtasqa aınaldy.
«Belsendi saıası dıalogtyń jáne eki el úkimetteriniń úılesimdi jumysynyń nátıjesinde qazaq-ózbek qatynastary barlyq baǵytta buryn-sońdy bolmaǵan qarqynmen damyp keledi. Biz jańa ǵana Shavkat Mıromonovıch Mırzııoevpen birge tarıhı kelisimderge qol qoıdyq. Bul qujattardyń memleketterimiz arasyndaǵy yntymaqtastyq pen ózara baýyrlastyq qarym-qatynastar jylnamasyna altyn árippen jazylatynyna kámil senemin. Qazaqstan men О́zbekstan arasyndaǵy Odaqtastyq qatynastar týraly shart halyqtarymyzdyń baılanysyn odan ári nyǵaıtýǵa degen ózara umtylysyn bildiredi jáne elderimizdiń túbegeıli múddelerine saı keledi», dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Sonymen qatar Prezıdent memleketterimizdiń ortaq shekarasyn quqyqtyq turǵyda qamtamasyz etken, bolashaq urpaq arasyndaǵy yntymaqtastyqtyń myzǵymas negizin qalaǵan Memlekettik shekarany demarkasııalaý týraly shartqa qol qoıylýyn joǵary baǵalady. Onyń aıtýynsha, bul qadam ǵasyrlar boıǵy dostyǵymyz ben tatý kórshilik qatynastarymyzdy saqtaý jónindegi babalar ósıetiniń oryndalǵanyn kórsetedi.
Kelissózder barysynda memleketter basshylary Qazaqstan men О́zbekstannyń ekijaqty saýda salasyndaǵy yntymaqtastyqty odan ári nyǵaıtý úshin orasan zor áleýet bar degen ortaq baılamǵa keldi.Qasym-Jomart Toqaev birlesken is-sharalardyń nátıjesinde byltyr taýar aınalymy shamamen 4 mıllıard dollarǵa jetkenin, bul qarqyn bıyl da saqtalyp otyrǵanyn atap ótti. Bıyl jyl qorytyndysy boıynsha taýar aınalymy shamamen 5 mıllıard dollarǵa jetedi.
«Saýda-sattyqty odan ári damytý maqsatynda taýarlar nomenklatýrasyn keńeıtý jáne elderimizdiń saýda-ekonomıkalyq yqpaldastyǵyn tejeıtin kedergilerdi josparly túrde joıý úshin tıisti sharalar qabyldaýǵa kelistik», dedi Memleket basshysy.
Sondaı-aq ónerkásip kooperasııasy salasyndaǵy ózara is-áreketti keńeıtý basym mindet retinde atap ótildi. Mashına jasaý, farmasevtıka, qurylys jáne jeńil ónerkásip salalarynda 10 birlesken kásiporyn ashylyp, tabysty jumys istep jatqany týraly aıtyldy.
«Búgin О́zbekstan Prezıdentimen birge ónerkásiptik yntymaqtastyqty odan ári nyǵaıtýǵa yqpal etetin birqatar birlesken iri jobany iske qostyq. Sonymen qatar keshe aımaqaralyq bıznes-forým aıasynda quny 2,5 mıllıard dollardan asatyn ózara tıimdi kommersııalyq kelisimsharttarǵa qol qoıyldy. Jalpy, sapar qorytyndysy boıynsha quny 8 mıllıard dollardan asatyn ınvestısııalyq kelisimder men ekijaqty qujattarǵa qol qoıyldy. Memleketterimiz arasyndaǵy seriktestikti keńeıtýge Halyqaralyq ónerkásiptik kooperasııa ortalyǵy tyń serpin berýge tıis. Ol Ortalyq Azııadaǵy eń iri saýda-ónerkásip habyna aınalyp, elderimizdiń kólik-logıstıkalyq múmkindikterin keńeıtedi», dedi Prezıdent.
Qasym-Jomart Toqaev agroónerkásip salasyndaǵy ózara saýda kólemin ulǵaıtý perspektıvalaryna nazar aýdardy. Bıyl 9 aıdyń qorytyndysy boıynsha elderimiz arasyndaǵy aýyl sharýashylyǵy salasyndaǵy taýar aınalymy 30 paıyzǵa artyp, 1 mıllıard dollardan asty.
«Biz et ónimderin óndiretin, óńdeıtin, kókónister men jemis-jıdekterdi qaptaıtyn, maıly daqyldar, bıdaı, kartop ósiretin birlesken kásiporyndar ashý múmkindigin qarastyrý úshin úkimetterimizge tapsyrma berýge kelistik. Sondaı-aq agroónerkásip kesheni salasy boıynsha kadrlar daıarlaýǵa jáne ony ǵylymı turǵyda qamtamasyz etýge baǵyttalǵan yntymaqtastyqty nyǵaıtý qajettigi atap ótildi. Jahandyq naryqtaǵy turaqsyzdyq jaǵdaıynda búgingi qabyldanǵan sheshimder elderimizdiń azyq-túlik qaýipsizdigin qamtamasyz etýge zor úles qosady dep sanaımyn», dedi Memleket basshysy.
Taraptar aımaqtaǵy saýda-kólik dálizderin damytý máselesin de talqylady. Bul baǵytta Qazaqstan men О́zbekstan mańyzdy ról atqarady. Eki el basshylary Darbaza – Maqtaaral temir jol qurylysyn tezirek aıaqtaý úshin kúsh salýǵa ýaǵdalasty. Bul Syrdarııa stansasyna shyǵýǵa múmkindik beredi.
Qasym-Jomart Toqaev atalǵan baǵyt «Saryaǵash» ótkizý pýnktiniń tranzıttik áleýetin keńeıtýge jáne júktemesin azaıtýǵa múmkindik beretinin atap ótti.
«Qazaqstan kompanııalary túrli kólik qatynastary qurylysyna belsendi atsalysýǵa jáne qajetti materıaldardy jetkizýge daıyn. Biz Transkaspıı halyqaralyq kólik baǵytyn birlese damytýǵa ýaǵdalastyq», dedi Prezıdent.
Sonymen qatar kelissóz barysynda energetıka salasyndaǵy yntymaqtastyq perspektıvalary, atap aıtqanda, jetkizý, tranzıt jáne kómirsýtegin óńdeý máseleleri qarastyryldy. Eki el úkimetterine energetıka salasyndaǵy ekijaqty qatynastardyń ózekti baǵyttary boıynsha naqty usynys berý tapsyryldy.
Memleketter basshylary Ortalyq Azııadaǵy transshekaralyq ózenderdiń resýrsyn tıimdi paıdalaný máselelerine qatysty úılesimdi jumystardy jalǵastyrýǵa kelisti. Bul baǵyttaǵy túıtkilderdi tezirek sheshý úshin birlesken sharalar qabyldaý qajettigine nazar aýdaryldy.
Dástúr boıynsha mádenı-gýmanıtarlyq baılanystarǵa basa mán berildi. Memleket basshysy halyqtarymyzdyń ǵasyrlar boıǵy dostyǵy shynaıy tatý kórshilik qatynastar men ózara qurmettiń jarqyn úlgisi bolatynyn aıtty.
«Ortaq mádenı-rýhanı qundylyqtarymyzdy odan ári baıyta túsý úshin ótken aptada Astanada О́zbekstannyń Mádenıet kúnderi tabysty ótti. Al búgin Tashkent turǵyndary men qonaqtaryna qazaqtyń uly aqyny jáne aǵartýshysy Abaıǵa arnalǵan kórmeni tamashalaýǵa múmkindik týdy. Bizdiń ortaq tarıhymyzǵa qurmet kórsetkeni, Qazaqstannyń mádenı murasyn dáriptegeni úshin Shavkat Mıromonovıch Mırzııoevke jáne baýyrlas barsha ózbek halqyna rızashylyǵymdy bildiremin», dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Delegasııa ókilderiniń kezdesýi barysynda jastar arasynda ózara baılanystardy damytý bastamalaryna, sonyń ishinde ýnıversıtetaralyq yntymaqtastyq aıasynda qoldaý kórsetý isine kóńil bólindi. Taraptar Qazaqstan men О́zbekstannyń jetekshi oqý oryndarynda teńgerimdi negizde fılıaldar ashý josparyn quptady.
Prezıdent sapar aıasynda óńirlik jáne jahandyq kún tártibindegi máseleler de talqylanǵanyn atap ótti. Ásirese, Ortalyq Azııadaǵy turaqtylyq pen qaýipsizdikti qamtamasyz etý máselesine erekshe nazar aýdaryldy.
Kelissóz qorytyndysy boıynsha Qasym-Jomart Toqaev pen Shavkat Mırzııoev Qazaqstan Respýblıkasy men О́zbekstan Respýblıkasy arasyndaǵy Odaqtastyq qatynastar týraly shartqa jáne Qazaqstan Respýblıkasy men О́zbekstan Respýblıkasy arasyndaǵy Qazaqstan- О́zbekstan memlekettik shekaralaryn demarkasııalaý týraly shartqa qol qoıdy.
Sonymen qatar resmı delegasııalardyń músheleri memleketter basshylarynyń qatysýymen mynadaı qujattarǵa qol qoıdy:
1. Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti men О́zbekstan Respýblıkasynyń Úkimeti arasyndaǵy «Ortalyq Azııa» halyqaralyq ónerkásiptik kooperasııa ortalyǵyn qurý týraly negizdemelik kelisim;
2. Qazaqstan Respýblıkasy Saýda jáne ıntegrasııa mınıstrligi men О́zbekstan Respýblıkasy Investısııalar jáne syrtqy saýda mınıstrligi arasyndaǵy Elektrondyq saýda júıesin damytý salasyndaǵy ózara túsinistik týraly memorandým;
3. Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti men О́zbekstan Respýblıkasynyń Úkimeti arasyndaǵy Joǵary jáne joǵary oqý ornynan keıingi bilim salasyndaǵy yntymaqtastyq týraly kelisim;
4. Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti men О́zbekstan Respýblıkasynyń Úkimeti arasyndaǵy Ekologııa jáne qorshaǵan ortany qorǵaý salasyndaǵy yntymaqtastyq týraly kelisim;
5. Qazaqstan Respýblıkasy Ekologııa, geologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstrligi men О́zbekstan Respýblıkasynyń Orman sharýashylyǵy jónindegi memlekettik komıteti arasyndaǵy Orman sharýashylyǵy salasyndaǵy ózara túsinistik týraly memorandým;
6. 2000 jylǵy 7 shildedegi Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti men О́zbekstan Respýblıkasynyń Úkimeti arasyndaǵy Azamattardyń ózara saparlarynyń sharttary týraly kelisimge ózgerister engizý týraly hattama;
7. Qazaqstan Respýblıkasynyń Strategııalyq josparlaý jáne reformalar agenttigi men О́zbekstan Respýblıkasynyń Prezıdenti janyndaǵy Strategııalyq reformalar agenttigi arasyndaǵy Yntymaqtastyq týraly memorandým;
8. Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik qyzmet isteri agenttigi men О́zbekstan Respýblıkasy Prezıdentiniń janyndaǵy Memlekettik qyzmetti damytý agenttigi arasyndaǵy Memlekettik qyzmet salasyndaǵy ózara túsinistik týraly memorandým;
9. Qazaqstan Respýblıkasy Qyzylorda oblysynyń ákimdigi men О́zbekstan Respýblıkasy Naýaı oblysynyń hokımıaty arasyndaǵy yntymaqtastyqty keńeıtýdiń 2023-2024 jyldarǵa arnalǵan jol kartasy;
10. Qazaqstan Respýblıkasy Túrkistan oblysynyń ákimdigi men О́zbekstan Respýblıkasy Jızaq oblysynyń hokımıaty arasyndaǵy yntymaqtastyqty keńeıtýdiń 2023-2024 jyldarǵa arnalǵan jol kartasy
11. Qazaqstan Respýblıkasy Túrkistan oblysynyń ákimdigi men О́zbekstan Respýblıkasy Tashkent oblysynyń hokımıaty arasyndaǵy yntymaqtastyqty keńeıtýdiń 2023-2024 jyldarǵa arnalǵan jol kartasy;
12. «QazMunaıGaz» Ulttyq kompanııasy» AQ men «Ýzbekneftgaz» AQ arasyndaǵy kelisim;
13. «Eurasian Resources Group S.a.r.L.» kompanııasy men «Sanoat Energetika Guruhi Enera» JShQ arasyndaǵy Yntymaqtastyq týraly kelisim;
14. «Qazfosfat» JShS, «Ýzkımıosanoat» AQ jáne KP Fertilizers Ltd. arasyndaǵy О́zbekstan Respýblıkasynda mıneraldy tyńaıtqyshtar óndirý jónindegi birqatar keshender qurylysynyń ınvestısııalyq jobalaryn iske asyrý sheńberindegi birlesken áriptestik týraly kelisim;
15. «PTC Holding» JShS (Qazaqstan Respýblıkasy) men О́zbekstan Respýblıkasy Tashkent oblysynyń hokımıaty arasyndaǵy Yntymaqtastyq jáne ózara túsinistik týraly memorandým.
